Người đàn ông quyết định ăn đều một món vào các bữa ăn, 6 tháng giảm 12,5 kg: Gan nhiễm mỡ, huyết áp và đường huyết cùng cải thiện

Câu chuyện nhanh chóng thu hút sự chú ý trên mạng xã hội, nhất là bởi chi phí cho cách ăn này được cho là chỉ khoảng 300 NDT/tháng, tương đương khoảng 1,16 triệu đồng.

Không nhịn ăn, chỉ thay đổi loại tinh bột

Theo truyền thông Trung Quốc, anh Trần, 43 tuổi, sống tại Sán Đầu, Quảng Đông, trước đây phát hiện bị gan nhiễm mỡ trong một lần kiểm tra sức khỏe. Không chỉ vậy, huyết áp và đường huyết của anh cũng vượt mức bình thường.

Muốn giảm cân và cải thiện sức khỏe, anh bắt đầu thay đổi chế độ ăn. Điểm đáng chú ý là anh không cắt bỏ hoàn toàn tinh bột mà sử dụng một loại thực phẩm quen thuộc để thay thế cơm, mì và một số nguồn tinh bột tinh chế khác.

Ba bữa trong ngày vẫn duy trì các món ăn gia đình thông thường, chỉ thay đổi nguồn tinh bột chính. Anh kiên trì thực hiện trong 6 tháng và giảm được 25 cân Trung Quốc, tương đương 12,5 kg.

Theo chia sẻ, sau khi giảm cân, các chỉ số huyết áp và đường huyết vốn cao trước đó về cơ bản trở lại mức bình thường. Tình trạng gan nhiễm mỡ cũng cải thiện đáng kể.

Hiện anh tiếp tục kết hợp tập luyện sức mạnh để nâng cao thể lực.

Tuy nhiên, các chuyên gia dinh dưỡng lưu ý, không thể khẳng định việc thay đổi một loại thực phẩm đơn lẻ là nguyên nhân trực tiếp giúp một người giảm cân hoặc cải thiện bệnh lý. Giảm cân thường là kết quả của tổng thể chế độ ăn, lượng năng lượng nạp vào, vận động, giấc ngủ và nhiều yếu tố sức khỏe khác.

Bí mật nằm ở "tinh bột kháng"?

Thực phẩm mà anh Trần sử dụng thay cho cơm và mì là khoai tây. Một trong những điểm khiến loại củ này được nhắc đến trong câu chuyện là hàm lượng tinh bột kháng.

Theo các tài liệu dinh dưỡng, tinh bột kháng là loại tinh bột không được tiêu hóa hoàn toàn ở ruột non. Một phần đi xuống đại tràng và được hệ vi khuẩn đường ruột lên men, tạo ra các axit béo chuỗi ngắn.

Quá trình này được cho là có thể ảnh hưởng đến cảm giác no, chuyển hóa glucose, độ nhạy insulin và sức khỏe chuyển hóa. Tuy nhiên, bằng chứng trên người vẫn còn khác nhau tùy loại tinh bột kháng, liều lượng và thời gian sử dụng. Một tổng quan gần đây trên PubMed cũng lưu ý rằng kết quả nghiên cứu hiện chưa hoàn toàn thống nhất và cần thêm các thử nghiệm dài hạn, được chuẩn hóa.

Một nghiên cứu lâm sàng công bố trên Nature Metabolism năm 2024 cũng ghi nhận bổ sung tinh bột kháng có thể hỗ trợ giảm cân ở những người thừa cân, đồng thời nhấn mạnh vai trò của hệ vi sinh đường ruột.

Không chỉ liên quan đến cân nặng

Tinh bột kháng đang được nghiên cứu nhiều hơn vì khả năng tác động đến sức khỏe chuyển hóa.

Một phân tích tổng hợp 19 thử nghiệm ngẫu nhiên có đối chứng cho thấy việc bổ sung tinh bột kháng có liên quan đến sự cải thiện một số chỉ số như đường huyết lúc đói, insulin và HbA1c; một số chỉ số cholesterol toàn phần và LDL-cholesterol cũng giảm. Tuy nhiên, mức độ hiệu quả không giống nhau giữa các nghiên cứu.

Một nghiên cứu trên những người mắc bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu cũng cho thấy bổ sung tinh bột kháng trong 4 tháng có thể làm giảm lượng triglyceride tích tụ trong gan. Nhóm nghiên cứu cho rằng sự thay đổi hệ vi sinh đường ruột có thể đóng vai trò trong tác động này.

Điều đó phần nào giải thích vì sao các thực phẩm giàu tinh bột kháng đang được quan tâm trong dinh dưỡng chuyển hóa. Tuy nhiên, tinh bột kháng không phải "thần dược" giảm cân hay điều trị gan nhiễm mỡ.

Tinh bột kháng có trong nhiều thực phẩm quen thuộc

Tinh bột kháng không chỉ có trong khoai tây. Nguồn thực phẩm tự nhiên còn có thể kể đến các loại đậu, ngũ cốc nguyên hạt, một số loại củ và chuối xanh.

Đặc biệt, cách chế biến cũng có thể ảnh hưởng đến lượng tinh bột kháng. Khi một số thực phẩm giàu tinh bột được nấu chín rồi làm nguội, một phần tinh bột có thể xảy ra quá trình tái kết tinh và trở nên khó tiêu hóa hơn.

Chẳng hạn, cơm sau khi nấu chín và để nguội sẽ có một phần tinh bột chuyển thành dạng tinh bột kháng. Tuy nhiên, lượng hình thành phụ thuộc vào loại thực phẩm, cách nấu, thời gian và nhiệt độ bảo quản.

Vì vậy, không nên hiểu đơn giản rằng cứ để cơm hoặc khoai nguội là sẽ trở thành thực phẩm "giảm cân".

Vì sao thay cơm bằng một thực phẩm khác có thể giúp giảm cân?

Điểm quan trọng không chỉ nằm ở tinh bột kháng. Khi thay đổi nguồn tinh bột, tổng lượng năng lượng của khẩu phần, lượng chất xơ, lượng nước trong thực phẩm và cảm giác no cũng có thể thay đổi.

Một khẩu phần khoai tây luộc hoặc hấp, chẳng hạn, có thể tạo cảm giác no tốt hơn so với một số thực phẩm tinh chế nếu được sử dụng với khẩu phần phù hợp. Nhưng nếu khoai tây được chiên, phủ sốt nhiều chất béo hoặc ăn kèm nhiều thực phẩm giàu năng lượng, lợi ích này có thể bị giảm đáng kể.

Do đó, cách chế biến và tổng thể khẩu phần quan trọng không kém bản thân thực phẩm. Các nghiên cứu về tinh bột kháng cũng cho thấy tác động lên cân nặng và chuyển hóa không phải lúc nào cũng giống nhau.

Một phân tích các thử nghiệm ngẫu nhiên ghi nhận một số lợi ích về cân nặng, đường huyết và lipid máu nhưng kết quả phụ thuộc vào nhóm đối tượng, loại tinh bột kháng, liều lượng và thời gian can thiệp.

Người Việt có thể áp dụng thế nào?

Với bữa cơm của người Việt, không nhất thiết phải bỏ hoàn toàn cơm trắng để chạy theo một loại thực phẩm "giảm cân".

Một cách thực tế hơn là điều chỉnh khẩu phần tinh bột, tăng rau, bổ sung đủ nguồn đạm và hạn chế thực phẩm nhiều đường, đồ chiên rán, nước ngọt. Có thể luân phiên cơm, khoai, ngô, các loại đậu và ngũ cốc nguyên hạt để bữa ăn đa dạng hơn.

Đặc biệt, người đang thừa cân, có gan nhiễm mỡ, đường huyết hoặc mỡ máu bất thường nên được đánh giá chế độ ăn tổng thể thay vì chỉ tập trung vào một thực phẩm.

Tinh bột kháng có tiềm năng hỗ trợ sức khỏe chuyển hóa, nhưng bằng chứng hiện nay vẫn chưa đủ để coi đây là một phương pháp giảm cân độc lập.

Một sai lầm dễ gặp là khi biết một thực phẩm có lợi, nhiều người lập tức tăng lượng ăn thật nhiều. Tinh bột kháng được lên men bởi vi khuẩn đường ruột, vì vậy nếu tăng quá nhanh, một số người có thể gặp đầy bụng, tăng xì hơi hoặc khó chịu đường tiêu hóa.

Nguyên tắc quan trọng nhất vẫn là ăn đa dạng, đủ chất và phù hợp với nhu cầu năng lượng của cơ thể.

Câu chuyện của người đàn ông 43 tuổi cho thấy một thay đổi nhỏ trong chế độ ăn có thể trở thành động lực để duy trì lối sống lành mạnh. Nhưng điều đáng học hỏi không phải là sao chép nguyên xi một thực đơn, mà là tìm cách xây dựng chế độ ăn bền vững, vừa đủ và có thể duy trì lâu dài.

(Ảnh minh họa: Internet)

(Nguồn: Sohu)

Theo Diệp Lục