Nữ CEO chi 5,4 tỷ USD thâu tóm cổ phiếu của tỷ phú Lý Gia Thành, nắm thế độc tôn thị trường viễn thông Anh

Hôm thứ Ba vừa qua, tập đoàn CK Hutchison chính thức xác nhận Vodafone đã đồng ý chi ra 4,3 tỷ bảng Anh (tương đương hơn 5,4 tỷ USD) để mua lại toàn bộ số cổ phần còn lại tại VodafoneThree, nhà mạng đang nắm giữ vị thế dẫn đầu thị trường viễn thông Anh quốc.

Theo Financial Times, đây được xem là một trong những thương vụ thâu tóm lớn nhất trong lịch sử viễn thông châu Âu những năm gần đây, đánh dấu sự kết thúc của một kỷ đoạn liên doanh giữa phương Đông và phương Tây.

Hiện tại, Vodafone đang nắm giữ 51% cổ phần kiểm soát tại liên doanh này, trong khi 49% còn lại thuộc về công ty con của tập đoàn đa ngành Hong Kong CK Hutchison. Theo nội dung thỏa thuận, sau khi mua lại, Vodafone sẽ tiến hành hủy bỏ số cổ phiếu này để chính thức nắm quyền kiểm soát tuyệt đối 100%.

Lộ trình thâu tóm thần tốc và chiến lược của nữ CEO quyền lực

Đại diện Vodafone cho biết, thương vụ dự kiến sẽ hoàn tất trong nửa cuối năm nay, sau khi nhận được cái gật đầu cuối cùng từ các cơ quan quản lý tại Anh. Việc Vodafone đẩy nhanh tiến độ mua lại toàn bộ quyền kiểm soát cho thấy sự quyết đoán của nữ CEO Margherita Della Valle.

Giới chuyên gia nhận định, kể từ khi nhậm chức, bà đã thực hiện chiến lược tái cấu trúc toàn diện, tập trung vào việc thu gọn danh mục đầu tư (sau khi đã bán chi nhánh tại Ý và Tây Ban Nha) để dồn lực cho các thị trường cốt lõi là Anh và Đức.

Nhìn lại lịch sử, CK Hutchison từng là cổ đông chi phối của nhà mạng Three trước khi kế hoạch sáp nhập với Vodafone được công bố vào năm 2023.

Phải đến cuối năm 2024, các nhà chức trách Anh, bao gồm Cơ quan Cạnh tranh và Thị trường (CMA, mới chính thức phê chuẩn thương vụ sáp nhập trị giá ban đầu 16,5 tỷ bảng này sau nhiều vòng thẩm định gắt gao.

Đáng chú ý, vào thời điểm sáp nhập lần đầu, hai bên từng thỏa thuận rằng Vodafone sẽ có quyền chọn mua lại cổ phần của CK Hutchison sau 3 năm.

Tuy nhiên, diễn biến mới nhất cho thấy quá trình này đã được đẩy nhanh. Các nhà phân tích của Financial Times cho rằng, việc sở hữu 100% giúp Vodafone linh hoạt hơn trong việc ra quyết định, đẩy nhanh quá trình tích hợp hạ tầng và tiết kiệm đáng kể chi phí vận hành.

Bước lùi chiến lược của tỷ phú Hong Kong?

Đối với CK Hutchison, đây là động thái mới nhất trong chiến lược "xả hàng" tài sản trên toàn cầu của gia tộc tỷ phú Lý Gia Thành. Theo Reuters, trong vài năm qua, tập đoàn này đã liên tục thoái vốn khỏi các mảng kinh doanh hạ tầng tại châu Âu để củng cố bảng cân đối kế toán.

Ông Canning Fok, Phó Chủ tịch CK Hutchison, khẳng định VodafoneThree hiện là nhà mạng có lượng thuê bao lớn nhất nước Anh (hơn 27 triệu khách hàng) và việc bán đi cổ phần là cách để tập đoàn "hiện thực hóa giá trị khoản đầu tư".

Giới truyền thông cho rằng sự rút lui của CK Hutchison cũng chấm dứt những lo ngại kéo dài về quyền sở hữu của các thực thể nước ngoài đối với hạ tầng viễn thông quan trọng của Anh.

Frank Sixt và Dominic Lai, hai Giám đốc điều hành của CK Hutchison Group, gọi đây là một thương vụ "đôi bên cùng có lợi". Họ nhấn mạnh rằng việc bán cổ phần vào thời điểm này giúp tập đoàn thu về một lượng tiền mặt khổng lồ để tái đầu tư vào các lĩnh vực có biên lợi nhuận cao hơn.

Cạnh tranh khốc liệt và bài toán 5G

Với việc nắm toàn quyền điều hành VodafoneThree, Vodafone chính thức trở thành "tay chơi" lớn nhất thị trường Anh, vượt qua EE (thuộc BT Group) và Virgin Media O2. Tuy nhiên, Vodafone đã phải đưa ra cam kết nặng ký với Chính phủ Anh: đầu tư lên tới 11 tỷ bảng Anh vào hạ tầng mạng 5G trong thập kỷ tới.

Sự sáp nhập này được kỳ vọng sẽ giải quyết bài toán về chất lượng dịch vụ. Trước đây, cả Vodafone và Three đều bị chỉ trích vì vùng phủ sóng kém ổn định.

The Register phân tích rằng, bằng cách kết hợp phổ tần và trạm phát sóng, thực thể mới hứa hẹn sẽ mang đến tốc độ internet vượt trội, điều mà chính phủ Anh coi là chìa khóa để thúc đẩy kinh tế số.

Mặc dù vậy, các nhóm bảo vệ người tiêu dùng vẫn bày tỏ lo ngại về việc giảm số lượng nhà mạng từ 4 xuống còn 3 sẽ dẫn đến việc tăng giá cước. Để xoa dịu dư luận, Vodafone đã đưa ra các gói cam kết giá rẻ và khẳng định sẽ không tăng giá đột ngột.

Tín hiệu tích cực từ thị trường tài chính

Thông tin về việc thâu tóm trọn vẹn nhà mạng này đã tiếp thêm sức nóng cho cổ phiếu Vodafone trên sàn chứng khoán London. Tính từ đầu năm đến nay, mã cổ phiếu này đã tăng gần 20%. Nếu nhìn rộng hơn trong vòng 12 tháng qua, giá trị cổ phiếu Vodafone đã bứt phá ấn tượng với mức tăng hơn 60%.

Sự hưng phấn của các nhà đầu tư còn đến từ triển vọng tài chính rõ ràng. Vodafone dự báo việc hợp nhất hoàn toàn sẽ mang lại "synergy" (hiệu ứng cộng hưởng) trị giá khoảng 700 triệu bảng mỗi năm vào năm 2030 thông qua việc cắt giảm các bộ máy quản lý chồng chéo.

Theo giới truyền thông, định giá 4,3 tỷ bảng cho 49% cổ phần còn lại được đánh giá là "hợp lý" (fair value) trong bối cảnh lãi suất đang có xu hướng hạ nhiệt, giúp việc huy động vốn cho các thương vụ M&A trở nên dễ dàng hơn.

Thương vụ này báo hiệu một làn sóng hợp nhất mới trong ngành viễn thông toàn cầu. Các nhà mạng cần nguồn lực tài chính khổng lồ để chạy đua trong cuộc chiến 5G và 6G. Telecoms.com nhận định, Vodafone hiện đang đứng trước cơ hội ngàn năm có một để định hình lại thị trường. Nếu thành công trong việc hợp nhất trơn tru hệ thống kỹ thuật và văn hóa doanh nghiệp, họ sẽ trở thành nhà mạng dẫn đầu về công nghệ tại châu Âu.

Ngược lại, nếu quá trình tích hợp gặp trục trặc, họ có thể đối mặt với làn sóng rời bỏ của khách hàng. Tuy nhiên, với kinh nghiệm dày dặn của đội ngũ lãnh đạo mới, thị trường đang đặt niềm tin rất lớn vào kịch bản thành công này.

*Nguồn: Financial Times, Reuters, The Guardian, The Register

Anh Phương