Trung Quốc dịch chuyển cuộc đua robot: Từ phần cứng sang "bộ não"
Cuộc đua robot tại Trung Quốc đang chuyển trọng tâm từ phát triển phần cứng sang AI, nhằm giúp robot có khả năng tự học và thực hiện nhiều nhiệm vụ phức tạp hơn.
Ảnh minh họa.
Sau nhiều năm chế tạo các robot hình người có khả năng chạy, nhảy múa và lộn ngược, các công ty Trung Quốc đang tập trung nguồn lực vào một thách thức mới: phát triển trí tuệ nhân tạo (AI) giúp các cỗ máy này trở nên hữu ích trong nhiều phạm vi công việc rộng lớn hơn.
Giải thích xu hướng này, ông Dermot McGrath, nhà sáng lập công ty tư vấn công nghệ ZenGen Labs có trụ sở tại Thượng Hải, cho biết khi sự cạnh tranh kéo giá phần cứng giảm xuống, các nhà sản xuất robot đã đi đến kết luận rằng lợi nhuận biên sẽ không đến từ phần cứng mà đến từ bộ não của robot.
Sự chuyển dịch này đang thúc đẩy một sự bùng nổ đầu tư vào lĩnh vực AI hiện thân (embodied AI) - phân ngành tập trung vào phần mềm cho phép robot hiểu môi trường xung quanh, học các nhiệm vụ mới và tự điều chỉnh mà không cần phải lập trình cho từng công việc riêng biệt.
Theo dữ liệu từ công ty nghiên cứu ITjuzi, các công ty AI hiện thân tại Trung Quốc đã huy động được 93,5 tỷ NDT (tương đương 13 tỷ USD) qua 322 thương vụ trong nửa đầu năm 2026, gấp 5 lần so với cùng kỳ năm ngoái. Theo thông tin công bố từ các doanh nghiệp, các startup chuyên sâu về robot của Trung Quốc như X Square, Galaxea và Spirit AI đều đã đạt mức định giá khoảng 3 tỷ USD.
Không chỉ các starup, các nhà sản xuất lâu năm cũng đang tích cực đầu tư. UBTech, công ty đã niêm yết tại thị trường chứng khoán của Khu hành chính đặc biệt Hong Kong (Trung Quốc), vừa đăng tuyển vị trí nhà khoa học trưởng giám sát phát triển mô hình AI với mức đãi ngộ lên tới 124 triệu NDT (tương đương 18 triệu USD), bao gồm cả cổ phiếu và các phúc lợi khác. Trong khi đó, một nguồn thạo tin cho biết Unitree - nhà sản xuất robot hình người hàng đầu thế giới về số lượng bàn giao có trụ sở tại Hàng Châu - đang sở hữu khoảng 30 nhà nghiên cứu tập trung phát triển AI dự đoán hành vi của các vật thể.
Tháng trước, nhà sáng lập Wang Xingxing của Unitree chia sẻ rằng công ty đã thử nghiệm mô hình GPT-6 của OpenAI trên các robot và thu được những kết quả rất khả quan.
Ông Wang nhận định nếu GPT-7 được ra mắt vào năm tới, nó có thể mang lại cho ngành robot một "thời điểm ChatGPT" - một bước ngoặt về năng lực tương tự như đợt ra mắt ChatGPT vào năm 2022, sự kiện đã biến AI tạo sinh thành một công nghệ tiêu dùng và doanh nghiệp phổ biến. Ông Wang cho biết bản thân sẽ coi mốc chuyển giao đó đạt được khi robot có khả năng hoàn thành 80% nhiệm vụ trong 80% môi trường xa lạ chỉ từ các câu lệnh bằng lời nói.
Tuy nhiên, các công ty robot Trung Quốc đang đối mặt với nhiều khó khăn, bao gồm tình trạng thiếu hụt chip Nvidia tiên tiến do các kiểm soát xuất khẩu từ phía Mỹ, cùng sự thắt chặt nguồn vốn từ hoạt động phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) trong bối cảnh giới quản lý lo ngại về tình trạng định giá ảo và thị trường quá tải.
Bà Zhu Mingxuan, người đứng đầu mảng phát triển AI cho robot Aether của JoyIn Technology, nhận định rằng khi robot ngày càng trở nên mạnh mẽ hơn, sự thiếu hụt chip tiên tiến sẽ trở thành một vấn đề nghiêm trọng đối với ngành AI hiện thân của Trung Quốc.