Vỉa hè Hà Nội "trả lại" cho người đi bộ, còn quán xá đi đâu?

Vỉa hè thông thoáng hơn, nhưng không phải ai cũng hưởng lợi

Từ cuối năm 2025 đến nay, Hà Nội liên tục triển khai các đợt ra quân lập lại trật tự đô thị, trọng tâm là xử lý tình trạng lấn chiếm vỉa hè. Sự thay đổi này nhanh chóng tạo ra diện mạo mới cho nhiều tuyến phố, gọn gàng hơn, dễ di chuyển hơn và giảm đáng kể tình trạng ùn tắc cục bộ.

Theo ghi nhận tại các khu chợ dân sinh, vỉa hè đã trở nên thông thoáng rõ rệt. Không còn cảnh bàn ghế tràn ra lối đi, người dân có thể di chuyển thuận tiện hơn, đặc biệt vào giờ cao điểm.

Tại chợ Nghĩa Tân, chị Hà (một tiểu thương bán đồ gia dụng) cho biết việc dẹp hàng khỏi vỉa hè lại mang đến kết quả ngoài dự đoán. “Trước khách đi lại khó, giờ đường thông thoáng hơn, họ dễ dừng xe mua hơn. Từ ngày không bày ra ngoài nữa, mình bán gọn trong quầy nên khách còn đông hơn hẳn”, chị chia sẻ.

Tuy nhiên, không phải hàng quán nào cũng thích nghi dễ dàng với sự thay đổi này. Với những mô hình phụ thuộc nhiều vào không gian vỉa hè, việc không còn chỗ bày bàn ghế bên ngoài khiến lượng khách giảm đi đáng kể.

Thực tế ghi nhận, trong bối cảnh Hà Nội siết chặt quản lý vỉa hè, nhiều cửa hàng đã phải treo biển sang nhượng, trả mặt bằng do doanh thu sụt giảm.

Tại các tuyến phố từng được coi là “điểm nóng” như: Kim Mã, Giảng Võ hay khu vực Thanh Xuân,... không khó để bắt gặp những tấm biển “cho thuê nhà”, “sang nhượng cửa hàng” xuất hiện ngày càng nhiều.

Người bán xoay xở, thị trường bắt đầu phân hóa rõ rệt

Trên tuyến đường Kim Mã, cô Nhung (người bán trà đá hơn 10 năm nay) cho biết việc kinh doanh chậm lại rõ rệt từ khi không còn được bày bàn ghế ra vỉa hè. Không gian bị thu hẹp khiến quán phải lùi sâu vào trong ngõ, lượng khách vãng lai vì thế cũng giảm đi đáng kể.“Giờ khách đi qua khó nhìn thấy hơn nên ít ghé lại. Nhưng bù lại, đường sá thông thoáng, đi lại dễ chịu hơn trước nhiều”, cô chia sẻ.

Tại đường Giải Phóng, chị Thanh, bán bún đậu mắm tôm, cũng rơi vào tình cảnh tương tự. Từ khi phải chuyển hẳn vào trong, quán không còn đủ chỗ ngồi thoải mái như trước, lượng khách vì thế giảm đáng kể. “Nếu tình hình này kéo dài, chắc mình phải tính chuyện mở quán đàng hoàng, hoặc chuyển sang bán online hẳn chứ bán như hiện tại thì khó duy trì lắm”, chị nói.

Không chỉ các hàng nhỏ lẻ, nhiều quán ăn quen thuộc với sinh viên cũng buộc phải thay đổi để thích nghi.

Tại khu vực Nghĩa Tân, một quán bún bò Huế từng nổi tiếng nhờ vỉa hè rộng, nơi sinh viên từ Học viện Báo chí và Tuyên truyền, Đại học Sư phạm Hà Nội hay các trường thuộc Đại học Quốc gia thường xuyên tụ tập, nay đã chuyển hoàn toàn vào trong nhà. Để giữ khách, quán còn thuê thêm một địa điểm trong ngõ nhằm bố trí thêm chỗ ngồi.

Xu hướng chuyển vào trong cũng xuất hiện ở nhiều khu vực khác. Trên phố Hàm Long, quán hoa quả dầm nổi tiếng từng gắn với vỉa hè nay đã chuyển vào số 31, thuê mặt bằng cố định để tiếp tục kinh doanh. Gần khu vực Nhà thờ, một hàng nộm nhiều năm cũng chọn cách thuê chung không gian, buổi sáng là quán bún riêu, đến chiều lại trở thành hàng nộm, tận dụng mặt bằng theo từng khung giờ để tiết kiệm chi phí.

Những thay đổi này cho thấy thị trường đang bước vào giai đoạn phân hóa rõ rệt trong bối cảnh các hoạt động kinh doanh phải tuân thủ chặt chẽ quy định của cơ quan chức năng. Những quán có thương hiệu và tệp khách quen vẫn tìm được cách duy trì hoạt động, dù phải chấp nhận tăng chi phí hoặc điều chỉnh mô hình để phù hợp với quy định mới.

Ở góc độ rộng hơn, việc siết chặt quản lý vỉa hè không chỉ là câu chuyện lập lại trật tự đô thị mà còn đặt ra yêu cầu rõ ràng hơn về tính tuân thủ trong kinh doanh. Khi không còn lợi thế từ không gian bên ngoài, các hàng quán buộc phải thích nghi, chuyển hướng sang những mô hình bài bản hơn, chú trọng chất lượng sản phẩm và trải nghiệm khách hàng.

Trong bối cảnh đó, mỗi hàng quán đang tự tìm cho mình một lối đi phù hợp. Có người chủ động thay đổi để tiếp tục hoạt động đúng quy định, cũng có người buộc phải tạm dừng hoặc chuyển sang hướng kinh doanh khác để thích ứng với môi trường mới.

Phương Anh