Ngành tang lễ thú cưng trị giá 1,5 tỷ USD của Trung Quốc: Hỏa táng riêng, đưa tiễn bằng xe limousine, gói dịch vụ cao nhất gần 70 triệu đồng
Ngành dịch vụ tang lễ thú cưng tại Trung Quốc đang phát triển nhanh, với quy mô thị trường lên tới hàng tỷ USD. Tuy nhiên, lĩnh vực này vẫn thiếu một cơ quan quản lý thống nhất, làm dấy lên những lo ngại về chất lượng dịch vụ và quyền lợi của khách hàng.
Một ngày tháng 5, tại một cơ sở tang lễ thú cưng ở thành phố Đại Liên, tỉnh Liêu Ninh, Đông Bắc Trung Quốc, một cặp vợ chồng vừa bật khóc vừa nhẹ nhàng chải bộ lông cho chú mèo Anh lông ngắn màu bạc của họ lần cuối.
Chú mèo có biệt danh Pidan đã sống cùng hai vợ chồng suốt 8 năm trước khi qua đời vì bệnh tim. Với họ, Pidan không chỉ là một con vật nuôi mà là thành viên thân thiết trong gia đình.
“Pidan, từ nay con sẽ không còn đau đớn nữa. Hãy về thăm bố mẹ trong những giấc mơ và kể cho chúng ta nghe mọi chuyện. Mong rằng kiếp sau chúng ta vẫn sẽ là một gia đình”, người vợ nghẹn ngào nói.
Một nhân viên đang thực hiện các nghi thức an táng cho thú cưng - Ảnh: SCMP
“Pidan, đừng quên bố mẹ. Nếu ở thế giới bên kia bị bắt nạt, con phải biết bảo vệ mình”, người chồng nhắn nhủ.
Khoảng 10 phút sau, người chồng nhẹ nhàng bế Pidan lên chiếc xe van đang chờ bên ngoài để đưa chú mèo đi hỏa táng.
Trong khoảng một thập niên qua, ngành dịch vụ tang lễ thú cưng tại Trung Quốc tăng trưởng mạnh khi ngày càng nhiều chủ nuôi tìm đến các đơn vị chuyên nghiệp để lo hậu sự cho vật nuôi sau khi chúng qua đời.
Theo dữ liệu từ Tianyancha, một cơ sở dữ liệu doanh nghiệp của Trung Quốc, nước này có khoảng 43.600 doanh nghiệp kinh doanh hoặc liên quan đến dịch vụ tang lễ thú cưng. Riêng năm 2022, khoảng 27.100 doanh nghiệp mới được đăng ký, cao gấp 5 lần so với năm trước.
Báo cáo của công ty nghiên cứu và tư vấn iiMedia Research cho biết quy mô thị trường tang lễ thú cưng tại Trung Quốc đạt 10 tỷ nhân dân tệ (khoảng 1,5 tỷ USD) trong năm 2022.
Giá dịch vụ mai táng thú cưng rất khác nhau tùy thuộc vào lựa chọn của khách hàng - Ảnh: Baidu
Động lực chính phía sau sự tăng trưởng này là số lượng thú cưng ngày càng tăng tại Trung Quốc. Năm ngoái, các cơ quan quản lý đô thị trên cả nước ghi nhận khoảng 53 triệu chó và 73 triệu mèo được nuôi tại các thành phố.
Các cơ sở tang lễ thú cưng hiện cung cấp nhiều dịch vụ, từ an tử, vệ sinh và chuẩn bị thi thể, tổ chức lễ tưởng niệm, hỏa táng, lưu giữ tro cốt, chôn cất cho đến làm đồ lưu niệm.
Mức giá cũng rất khác nhau, từ khoảng 1.000 nhân dân tệ (gần 4 triệu đồng) đến hàng chục nghìn nhân dân tệ, theo Đài truyền hình Trung ương Trung Quốc (CCTV).
Một gói tang lễ cao cấp, thiết kế theo yêu cầu có giá 9.880 nhân dân tệ (gần 40 triệu đồng). Dịch vụ này bao gồm bốn nhân viên mặc đồng phục khiêng quan tài của thú cưng và sử dụng xe limousine để đưa thi thể đến nơi tổ chức tang lễ.
Một số cơ sở còn cung cấp các nghi lễ tôn giáo dành cho thú cưng với giá 1.800 nhân dân tệ.
Trong số những dịch vụ đắt tiền nhất là biến tro cốt của thú cưng thành một “tinh thể sống”, với mức phí 18.000 nhân dân tệ (gần 70 triệu đồng).
“Lễ tưởng niệm có thể trông khá đơn giản, nhưng nó đáp ứng nhu cầu tình cảm của chủ nuôi. Một nghi thức tiễn biệt trang trọng giúp họ nói lời cuối cùng với thú cưng. Mọi người sẵn sàng trả tiền cho giá trị tinh thần đó”, chủ một cơ sở tang lễ thú cưng ở thành phố Thẩm Dương, tỉnh Liêu Ninh, nói.
Nghĩa trang thú cưng - Ảnh: Baidu
Lễ tang cho thú cưng bao gồm bia tưởng niệm được thiết kế riêng, vật kỷ niệm, nghi thức tiễn biệt, thường kết thúc tại nghĩa trang thú cưng. Một số cơ sở còn chuẩn bị hộp lưu giữ dấu chân hoặc lọ đựng một phần lông của thú cưng.
Chủ nuôi thường tự đọc những lời nhắn cuối cùng dành cho vật nuôi. Trong một số trường hợp, nhân viên tổ chức tang lễ sẽ đọc thay họ.
Zhang Yingjun, 30 tuổi, mở một cơ sở tang lễ thú cưng tại Đại Liên vào năm 2022. Chứng kiến nhiều cuộc chia tay đầy nước mắt, cô cho biết bản thân không trở nên chai lì mà ngày càng đồng cảm với nỗi đau của khách hàng.
“Lúc đầu, tôi khóc cùng họ. Nhưng sau đó, tôi nhận ra điều quan trọng hơn là phải lo liệu tốt mọi khâu của tang lễ và cung cấp dịch vụ chất lượng cho khách hàng”, Zhang nói với CCTV.
Thiếu cơ quan quản lý thống nhất
Dù phát triển nhanh, ngành tang lễ thú cưng tại Trung Quốc vẫn chưa có cơ chế quản lý thống nhất. Một trong những vấn đề lớn nhất là chưa có cơ quan nhà nước nào chịu trách nhiệm giám sát toàn bộ lĩnh vực này.
Fu Jian, luật sư thuộc Công ty Luật Zejin ở tỉnh Hà Nam, cho biết các cơ sở kinh doanh dịch vụ tang lễ thú cưng phải được cơ quan quản lý chăn nuôi và cơ quan bảo vệ môi trường cho phép trước khi hoạt động.
Tuy nhiên, theo ông, chưa có cơ quan chính phủ cụ thể nào được giao nhiệm vụ giám sát sự phát triển của toàn ngành.
“Cơ quan dân chính chịu trách nhiệm về tang lễ cho con người; cơ quan nông nghiệp và chăn nuôi phụ trách việc xử lý động vật theo quy định; trong khi cơ quan bảo vệ môi trường chủ yếu giám sát khí thải. Do trách nhiệm quản lý bị phân tán, một số cơ sở tang lễ thú cưng có thể hoạt động sai quy định hoặc vi phạm mà không bị điều tra, xử lý”, Fu nói.
Ngành dịch vụ tang lễ thú cưng vẫn còn thiếu sự quản lý từ chính quyền - Ảnh: Shutterstock
Theo luật sư, việc ngành chưa có tiêu chuẩn thống nhất cũng khiến nhiều hợp đồng dịch vụ không quy định rõ nội dung và chất lượng mà khách hàng được hưởng.
“Khi cửa hàng không thực hiện đúng thỏa thuận hoặc cung cấp dịch vụ không đạt yêu cầu, khách hàng thường gặp khó khăn trong việc bảo vệ quyền lợi của mình”, ông nói.
Trước đó, một vụ việc xảy ra tại Thâm Quyến vào năm 2024 cho thấy những bất cập này.
Một người dùng mạng xã hội cho biết anh đã trả 700 nhân dân tệ (khoảng 100 USD) cho một cửa hàng thú cưng để hỏa táng riêng con mèo của mình.
Sau đó, khi xem đoạn video cửa hàng gửi để ghi lại quá trình tắm rửa cho con vật trước khi hỏa táng, anh phát hiện đó không phải mèo của mình. Sau nhiều lần trao đổi, cửa hàng cuối cùng thừa nhận đã hỏa táng con mèo cùng với những thú cưng khác.
“Tôi đã trả tiền cho dịch vụ, nhưng giờ thậm chí không biết con mèo của mình đã được xử lý thế nào”, người đàn ông nói. Anh cho biết cửa hàng cũng không bồi thường cho mình.
Theo SCMP



