Mỹ cấm chip, Huawei hưởng lợi: Nvidia còn 34% thị trường Trung Quốc
Các lệnh cấm xuất khẩu của Mỹ vốn được dựng lên để kìm hãm năng lực trí tuệ nhân tạo của Trung Quốc, nhưng kết quả trên thị trường lại đang đi theo hướng ngược lại.
Mỹ càng siết chặt lệnh cấm bán chip tiên tiến cho Trung Quốc, hãng công nghệ Huawei lại càng bán được nhiều hàng. Số liệu nửa đầu năm 2026 cho thấy gã khổng lồ Nvidia của Mỹ đang mất dần mảnh đất màu mỡ này.
Theo số liệu từ hãng nghiên cứu thị trường Quốc tế Dữ liệu — tức IDC (tổ chức chuyên theo dõi sản lượng thiết bị công nghệ toàn cầu) — do Reuters và TechNode dẫn lại ngày 14/10, thị phần của Nvidia ở mảng chip trí tuệ nhân tạo dành cho các trung tâm dữ liệu tại Trung Quốc đã lùi về mức 34% trong sáu tháng đầu năm 2026.
Tính theo số lượng thực tế xuất xưởng từ tháng 1 đến hết tháng 6/2026, Nvidia chỉ giao được 678.000 con chip AI vào thị trường Trung Quốc, sụt giảm tới 44% về sản lượng giao hàng so với cùng kỳ năm 2025.
Người hưởng lợi lớn nhất từ khoảng trống mà hãng chip Mỹ bỏ lại chính là Huawei. Trong nửa đầu năm nay, tập đoàn công nghệ có trụ sở tại Thâm Quyến đã giao 572.000 con chip AI cho các trung tâm dữ liệu trong nước, nhảy vọt so với mức hơn 300.000 chiếc của cùng kỳ năm ngoái và vươn lên nắm giữ 28% thị phần toàn thị trường Trung Quốc.
Huawei đang trực tiếp hưởng lợi từ các lệnh cấm của Mỹ. Ảnh: Huawei.
Nguyên nhân của cuộc đổi ngôi này đến trực tiếp từ các rào cản thương mại của Washington. Trước đây, các tập đoàn công nghệ Trung Quốc từ làm mạng xã hội, thương mại điện tử đến điện toán đám mây đều ưu tiên mua chip của Nvidia vì hiệu năng mạnh và dễ lập trình. Nhưng khi chính phủ Mỹ liên tục nâng mức hạn chế xuất khẩu đối với các dòng chip cao cấp, các trung tâm dữ liệu tại Bắc Kinh, Thượng Hải và Hàng Châu không còn lựa chọn nào khác ngoài việc chuyển đơn hàng sang nhà sản xuất nội địa để tránh đứt gãy hoạt động.
Không chỉ một mình Huawei lớn lên nhờ lệnh cấm của Mỹ. Báo cáo thị trường cho biết 9 trên 11 hãng thiết kế chip AI nội địa của Trung Quốc đều ghi nhận lượng giao hàng tăng trưởng trong nửa đầu năm 2026. Xếp ngay sau Nvidia và Huawei là bốn cái tên Trung Quốc khác: nhánh làm chip T-Head của tập đoàn Alibaba chiếm 7% thị phần, Cambricon nắm 5%, Kunlunxin giữ 4% và Hygon đạt 3%. Cộng gộp lại, năm hãng chip nội địa dẫn đầu đã nắm giữ 47% lượng chip AI tiêu thụ tại Trung Quốc, chính thức vượt qua thị phần của nhà cung cấp số một nước Mỹ.
Đối với các doanh nghiệp công nghệ tại Việt Nam, cuộc dịch chuyển này mang lại một bài toán thực tế về hạ tầng. Hiện nay, phần lớn máy chủ AI tại Việt Nam chạy trên chip của Nvidia, nhưng nhiều công ty phần mềm trong nước lại đang sử dụng các mô hình trí tuệ nhân tạo miễn phí do Trung Quốc phát triển như DeepSeek hay Qwen để tiết kiệm chi phí.
Khi các hãng phần mềm Trung Quốc chuyển sang tối ưu hệ thống cho chip Huawei và Alibaba, các giám đốc kỹ thuật tại Việt Nam sẽ phải tính toán kỹ khâu tương thích phần mềm để không bị kẹt giữa hai chuẩn công nghệ Mỹ và Trung Quốc đang ngày càng tách rời nhau.
Tuấn Linh