Cụ bà 87 tuổi không biết đọc biểu đồ, ôm cổ phiếu chip 15 năm: Giờ cổ tức một quý đã bằng cả số vốn bỏ ra

Ngày 28/10, SK hynix công bố kết quả kinh doanh quý III/2026 với doanh thu 104.600 tỷ won, lần đầu tiên vượt mốc 100.000 tỷ won trong một quý, và lợi nhuận hoạt động 83.330 tỷ won, tăng 632% so với cùng kỳ năm trước, theo Korea Times. Biên lợi nhuận hoạt động chạm khoảng 80%, mức hiếm thấy ở ngành sản xuất. Cùng ngày, hội đồng quản trị thông qua cổ tức tiền mặt quý III là 20.000 won (khoảng 390.000 đồng) mỗi cổ phiếu, nằm trong kế hoạch trả cho cổ đông khoảng 100.000 tỷ won (khoảng 75 tỷ USD) trong năm 2026. Cổ phiếu tăng 10,89% ngay trong phiên.

Với phần lớn nhà đầu tư, 20.000 won chỉ là một khoản cổ tức. Với bà Jeon Won-ju, nữ diễn viên kỳ cựu 87 tuổi của Hàn Quốc, đó gần như đúng số tiền bà bỏ ra để mua mỗi cổ phiếu Hynix vào năm 2011. Nói cách khác, chỉ riêng cổ tức của một quý đã trả lại cho bà gần đủ vốn gốc, trong khi số cổ phiếu vẫn nằm nguyên trong tài khoản.

"Tôi còn không biết đọc biểu đồ"

Câu chuyện của bà Jeon được kể lại trong phim tài liệu "Docu Insight: Semiconductor Money, the Trajectory of Money" phát sóng trên kênh KBS 1TV ngày 20/8/2026. Trước đó, trên chương trình You Quiz on the Block của đài tvN hồi tháng 12/2025, bà kể mình mua cổ phiếu Hynix ở vùng giá khoảng 20.000 won từ 15 năm trước, thời điểm doanh nghiệp chip nhớ này còn chưa về tay Tập đoàn SK. Ê-kíp KBS ước tính tỷ suất lợi nhuận của khoản đầu tư vào khoảng 7.000-9.000%. Bà chưa từng công bố giá mua chính xác hay số lượng cổ phiếu nắm giữ.

Lý do chọn Hynix của bà đơn giản đến bất ngờ. Bà từng đến công ty diễn thuyết, ngồi ăn cơm cùng nhân viên và nhận thấy họ đều là những người giỏi, doanh nghiệp lại có nền tảng vững, nên tin tưởng và bỏ tiền vào. "Tôi còn không biết đọc biểu đồ chứng khoán", bà nói trong chương trình. Khi ê-kíp hỏi bà đã bán chưa, câu trả lời là chưa bán cổ nào: "Tôi đang chờ. Chờ đến khi nó còn lên cao hơn nữa".

Bà Jeon bắt đầu đầu tư chứng khoán từ năm 1987 với 5 triệu won (khoảng 98 triệu đồng theo tỷ giá hiện nay), theo SBS. Gần bốn thập kỷ sau, báo chí Hàn Quốc gọi bà là "Jeon-ren Buffett", ghép tên bà với nhà đầu tư huyền thoại Warren Buffett, và ước tính bà sở hữu khối tài sản hàng tỷ won. Hynix không phải lần duy nhất bà kiên nhẫn. Cổ phiếu LG Electronics bà nắm giữ từng mất một nửa giá trị, bà vẫn giữ đến khi có lãi. "Giữ cổ phiếu 5-6 năm là chuyện cơ bản. Nếu đã tìm hiểu kỹ và chọn được công ty tốt thì sớm muộn gì nó cũng lên", bà nói.

Triết lý của bà thường được gói trong vài câu: không đầu tư bằng tiền cần dùng gấp, phải hiểu công ty trước khi mua, chỉ vui khi mua và đừng ham vui khi bán. Khi chọn doanh nghiệp, bà nhìn cả gương mặt người phụ trách: "Trông keo kiệt, tham lam thì tôi không đi". Lời khuyên bà nhắc lại nhiều nhất là: "Hãy đi lên từng bậc một. Đừng nghĩ đến chuyện đi thang máy. Rồi một ngày nào đó, nó sẽ bất ngờ vọt lên".

Ngoài đời, "Jeon-ren Buffett" sống tằn tiện đúng như cách bà đầu tư. Bà đi phương tiện công cộng, ghi sổ chi tiêu và từng nhận giải thưởng về tiết kiệm tại Nhà Xanh. Trong một video đăng hồi tháng 2/2026, con dâu bà kể ba người cùng đi cà phê ở chợ Namdaemun nhưng bà chỉ gọi đúng một ly. Bà cũng giữ vàng và không bán, kể rằng giám đốc ngân hàng phải đến tận nhà.

Cùng một mã cổ phiếu, hai số phận

Câu chuyện của bà Jeon càng đáng chú ý khi đặt cạnh hành trình đầy biến động của SK hynix năm nay. Nhờ cơn sốt chip nhớ băng thông cao (HBM) phục vụ AI, ngày 19/6/2026, cổ phiếu từng chạm 2.873.000 won (khoảng 56 triệu đồng) trong phiên, đưa vốn hóa lần đầu vượt 2.000 nghìn tỷ won, theo Herald Economy. SK hynix khi đó là doanh nghiệp thứ hai của Hàn Quốc vượt mốc này, chỉ sau Samsung Electronics, và chiếm khoảng một phần tư vốn hóa sàn KOSPI.

Rồi giá điều chỉnh mạnh. Theo Korea Times, chỉ từ ngày 1/9 đến 27/10, cổ phiếu giảm 18,8%, từ 1.693.000 won xuống 1.374.000 won, chưa bằng một nửa mức đỉnh tháng 6. Những người mua đuổi lúc thị trường hưng phấn nhất là bên chịu thiệt. Hồi tháng 7, Seo Dong-ju, cựu luật sư kiêm người dẫn chương trình, con gái nghệ sĩ Seo Jeong-hee, mở đầu một video tài chính bằng câu tự giới thiệu nhanh chóng thành meme: "Tôi là Seo Dong-ju, một con kiến Hàn Quốc đang mắc kẹt ở tầng 259 của chung cư Hynix".

"Tầng 259" là mức giá 2.590.000 won mà cô mua vào. Khi giá rơi về vùng 1,8 triệu won, khoản lỗ lên gần 800.000 won mỗi cổ phiếu. "Đầu thì hiểu, nhưng lòng cứ như bị thiêu đốt. Lần nào nhìn màn hình tôi cũng hét lên", cô nói.

Cùng một mã, cùng một năm biến động, người mua ở giá 20.000 won vẫn ngồi yên chờ giá lên, người mua ở giá 2,59 triệu won thì mất ngủ. Khác biệt không nằm ở chuyện ai đọc biểu đồ giỏi hơn, mà ở điểm vào và thời gian nắm giữ.

Không phải ai ôm cổ phiếu cũng thành "Jeon-ren Buffett"

Dù vậy, câu chuyện của bà Jeon cần được đọc với đủ độ tỉnh táo. Các con số 7.000-9.000% là ước tính của ê-kíp truyền hình và báo chí dựa trên giá mua bà kể lại, không phải số liệu tài khoản được công bố. Tỷ suất này cũng thay đổi theo giá thị trường: nếu tính giá vốn 20.000 won, khoản đầu tư lãi khoảng 8.500% khi cổ phiếu ở mức 1,73 triệu won hồi cuối tháng 8, nhưng chỉ còn khoảng 7.500% sau đợt điều chỉnh tháng 10.

Quan trọng hơn, mỗi câu chuyện "ôm một mã rồi giàu" luôn đi kèm vô số khoản nắm giữ lâu năm khác chưa bao giờ hồi phục, nhưng không ai làm phim tài liệu về chúng. Hynix của năm 2011 là doanh nghiệp vừa qua nhiều năm khủng hoảng nợ, nằm trong tay nhóm chủ nợ, trước khi trở thành một trong những bên hưởng lợi lớn nhất của làn sóng AI, điều mà ít ai đoán được 15 năm trước. Chính bà Jeon cũng từng chứng kiến khoản đầu tư LG Electronics mất một nửa giá trị trước khi gỡ lại.

Điều có thể học từ bà cụ 87 tuổi vì thế không phải một mã cổ phiếu, mà là kỷ luật đứng sau nó: dùng tiền nhàn rỗi, hiểu thứ mình mua và đủ bình thản để không bị cuốn theo nhịp lên xuống mỗi ngày. SK hynix cho biết toàn bộ sản lượng HBM và DRAM đã được đặt hết đến năm 2029, tình trạng thiếu cung có thể kéo dài tới năm 2030. Còn bà Jeon vẫn đang đi từng bậc một. "Người ta gặp tôi là hỏi cách kiếm tiền. Kể cho người trẻ nghe chuyện đó là niềm vui của tôi", bà nói với ê-kíp KBS.

Pa Dun