Cơm nguội không ăn hết nên để ngăn đá hay ngăn mát tủ lạnh? Thì ra nhiều người đang làm sai
Nhiều gia đình đang bảo quản cơm nguội sai cách mà không biết.
Chỉ là phần cơm còn thừa sau bữa tối, nhưng nếu cất sai cách, rủi ro lại không nhỏ như nhiều người vẫn nghĩ. Câu hỏi nên để ngăn đá hay ngăn mát tưởng đơn giản, hóa ra đáp án đúng còn phụ thuộc vào thời điểm bạn dự định ăn lại và cách xử lý ngay từ lúc cơm vừa nấu xong.
Trong nhiều gia đình, cơm nguội thường được để nguyên trong nồi cơm điện, trong xoong hoặc trên bàn bếp tới khuya rồi mới cất. Nhưng theo CDC, gạo sống có thể chứa bào tử Bacillus cereus; loại bào tử này có thể sống sót sau khi nấu. Nếu cơm chín tiếp tục bị để ở nhiệt độ phòng quá lâu, vi khuẩn có thể phát triển và sinh độc tố, trong đó có loại độc tố chịu nhiệt, nghĩa là hâm nóng lại cũng không xử lý được hoàn toàn vấn đề.
Sai lầm phổ biến ở thời gian để cơm bên ngoài
Điểm dễ bị bỏ qua nhất là khoảng thời gian cơm đã nấu xong nhưng chưa được làm lạnh đúng cách. NHS và Food Standards Agency của Anh đều khuyên cơm cần được làm nguội nhanh, lý tưởng là trong vòng 1 giờ, rồi đưa thẳng vào tủ lạnh hoặc tủ đông. FSA cũng nhấn mạnh không nên để cơm nguội dần trong nồi cơm điện, nồi hấp hay xoong, vì khối cơm lớn giữ nhiệt lâu, tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển.
Vì thế, chuyện “để ngăn mát hay ngăn đá” thực ra chỉ là bước sau. Nếu cơm đã bị bỏ quên ngoài bàn quá lâu, việc cho vào tủ lạnh lúc đó không còn là một lựa chọn thật sự an toàn nữa. Đây cũng là lý do nhiều chuyên gia an toàn thực phẩm luôn nhấn mạnh: cơm nguội không phải món chỉ cần đậy lại rồi cất vào đâu cũng được.
Bảo quản ngăn đá hay ngăn mát tùy thuộc vào thời điểm
Nếu biết chắc mình sẽ ăn lại trong bữa kế tiếp, chẳng hạn sáng hoặc trưa hôm sau, ngăn mát là lựa chọn phù hợp. Theo NHS, cơm sau khi làm nguội nhanh có thể cho vào tủ lạnh, nhưng phần cơm này nên được dùng trong 24 giờ và không nên hâm lại quá một lần. FSA cũng đưa ra khuyến nghị tương tự, coi 24 giờ là mốc an toàn thận trọng với cơm đã nấu chín.
Trong khi đó, nếu chưa chắc hôm sau có ăn hay không, hoặc muốn để dành lâu hơn, ngăn đá là phương án an toàn hơn. NHS khuyên với cơm đã làm nguội nhanh, có thể đưa thẳng vào ngăn đá; còn USDA cho biết đồ ăn thừa nói chung có thể được cấp đông trong vài tháng, dù chất lượng có thể giảm dần theo thời gian. Hiểu đơn giản, ngăn mát là giải pháp ngắn hạn, còn ngăn đá phù hợp hơn khi chưa có kế hoạch dùng ngay.
Điều này cũng giải thích vì sao nhiều người đang làm sai: họ để cơm trong ngăn mát quá lâu với tâm lý “vẫn lạnh nên chắc vẫn ổn”, trong khi với cơm, các khuyến nghị từ Anh lại thận trọng hơn khá nhiều so với quy tắc chung dành cho leftovers. Nói cách khác, cơm không nên được đối xử giống mọi món ăn thừa khác.
Ảnh minh họa
4 chi tiết đừng bỏ qua khi bảo quản cơm nguội
Thứ nhất là nên chia cơm thành phần nhỏ ngay sau khi ăn xong. FSA khuyên nên dàn cơm ra khay nông, chia vào hộp nhỏ hoặc xử lý theo cách giúp cơm hạ nhiệt nhanh hơn, thay vì để nguyên cả nồi. Cách này vừa giúp cơm nguội đều, vừa giảm thời gian nằm trong vùng nhiệt độ dễ sinh sôi vi khuẩn.
Thứ hai là phải giữ tủ lạnh đủ lạnh. USDA cho biết tủ lạnh nên ở mức 4 độ C hoặc thấp hơn. Nếu tủ nhồi quá nhiều đồ, làm mát kém hoặc mở đóng liên tục, hiệu quả bảo quản cũng giảm đi, ngay cả khi bạn đã cất cơm đúng giờ.
Thứ ba là khi hâm lại, cơm cần được làm nóng thật đều. USDA khuyến nghị leftovers khi hâm nên đạt 74 độ C; còn NHS và FSA lưu ý cơm không nên hâm đi hâm lại nhiều lần. Cách thực tế nhất là chia sẵn từng phần từ đầu, tới bữa nào lấy đúng phần đó ra hâm.
Cuối cùng, đừng quá tin vào cảm giác “ngửi vẫn bình thường”. Với cơm nguội, rủi ro không nằm ở chuyện có mùi lạ hay không, mà nằm ở cả quá trình đã được để nguội, cất giữ và hâm lại như thế nào. Bởi vậy, nếu phải chọn một nguyên tắc dễ nhớ nhất, thì đó là: ăn sớm thì để ngăn mát, chưa chắc ăn thì cho ngăn đá, nhưng trong mọi trường hợp vẫn phải làm nguội nhanh và cất càng sớm càng tốt.
