Chủ tịch Hội Tư vấn Thuế đề xuất bỏ quy định mọi đơn hàng trên sàn TMĐT đều phải xuất hóa đơn
Theo chuyên gia, quy định xuất hóa đơn cho mọi đơn hàng đang làm tăng chi phí tuân thủ, trong khi nghĩa vụ thuế của nhiều giao dịch đã được sàn thực hiện thông qua cơ chế khấu trừ, khai và nộp thay.
Bà Nguyễn Thị Cúc, Chủ tịch Hội Tư vấn Thuế Việt Nam. Ảnh: BTC.
Sáng 6/8, Tạp chí Tài chính doanh nghiệp phối hợp Hội Tư vấn Thuế Việt Nam (VTCA) tổ chức hội thảo "Quản trị rủi ro thuế thương mại điện tử".
Bà Nguyễn Thị Cúc, Chủ tịch Hội Tư vấn Thuế Việt Nam cho biết, Nghị định 181/2025 và Nghị định 68/2026 đã hoàn thiện khung quản lý thuế đối với thương mại điện tử.
Theo đó, sàn giao dịch và nền tảng số có chức năng thanh toán phải khấu trừ, khai và nộp thuế thay cho hộ, cá nhân kinh doanh; còn các trường hợp không có chức năng này vẫn phải tự kê khai, nộp thuế.
Doanh nghiệp kinh doanh trực tuyến cũng phải kê khai doanh thu như hoạt động truyền thống và thực hiện nghĩa vụ khấu trừ, nộp thay khi mua dịch vụ từ nhà cung cấp nước ngoài chưa đăng ký thuế tại Việt Nam.
Bên cạnh những điểm mới về chính sách, Chủ tịch Hội Tư vấn Thuế Việt Nam cũng lưu ý hộ, cá nhân kinh doanh cần chủ động thực hiện đúng quy định về kê khai doanh thu và lập hóa đơn điện tử. Theo đó, doanh thu tính thuế cần được tách bạch theo từng loại hoạt động để áp dụng đúng chính sách thuế. Đối với các khoản thu từ hoa hồng, cá nhân nên thực hiện đăng ký thuế để được áp dụng phương pháp tính thuế phù hợp, bảo đảm quyền lợi theo quy định hiện hành.
Liên quan đến hóa đơn điện tử, bà Cúc cho biết các nền tảng thương mại điện tử có trách nhiệm cung cấp thông tin về người mua, giao dịch và thời điểm hoàn tất đơn hàng để người bán lập hóa đơn đúng quy định. Trường hợp người bán ủy nhiệm cho nền tảng hoặc tổ chức khác lập hóa đơn điện tử thay thì việc ủy nhiệm phải được lập thành văn bản, thông báo với cơ quan thuế và công khai để người mua biết.
Từ thực tiễn triển khai, bà Nguyễn Thị Cúc cho rằng quy định về hóa đơn điện tử đối với hộ, cá nhân kinh doanh trên sàn thương mại điện tử hiện vẫn còn những bất cập.
Theo bà, mặc dù nhiều sàn đã thực hiện khấu trừ, khai thay và nộp thay thuế, song phần lớn chưa thực hiện nhận ủy nhiệm lập hóa đơn. Vì vậy, hộ và cá nhân kinh doanh vẫn phải lập hóa đơn điện tử cho từng đơn hàng, trong khi phần lớn giao dịch là bán lẻ, người mua không có nhu cầu nhận hóa đơn và nghĩa vụ thuế thực tế đã được sàn thực hiện.
“Điều này khiến người bán phát sinh thêm chi phí mua hóa đơn điện tử, mất nhiều thời gian thao tác và làm tăng chi phí tuân thủ nhưng không mang lại nhiều giá trị trong công tác quản lý thuế”, bà Cúc nhấn mạnh.
Từ những vướng mắc trên, Chủ tịch Hội Tư vấn Thuế Việt Nam kiến nghị cơ quan thuế nghiên cứu sửa đổi quy định theo hướng tạo thuận lợi hơn cho người nộp thuế nhưng vẫn bảo đảm kiểm soát được doanh thu và dòng tiền.
Cụ thể, bà đề xuất chỉ yêu cầu lập hóa đơn trong các trường hợp người mua có nhu cầu sử dụng hóa đơn để hạch toán chi phí, chứng minh nguồn gốc hàng hóa hoặc đối với những hàng hóa phải đăng ký quyền sở hữu.
Đối với các giao dịch mà người mua không có nhu cầu nhận hóa đơn, hộ, cá nhân kinh doanh không cần lập hóa đơn riêng để lưu giữ. Theo bà, giải pháp này sẽ góp phần giảm đáng kể chi phí tuân thủ, tiết kiệm thời gian cho người kinh doanh, đồng thời vẫn bảo đảm hiệu quả quản lý thuế thông qua dữ liệu giao dịch và cơ chế khấu trừ, khai thay, nộp thay của các nền tảng thương mại điện tử.
Theo quy định hiện hành, thời điểm xuất hóa đơn bán hàng trên sàn TMĐT là ngay khi đơn vị vận chuyển giao hàng thành công.
Cụ thể, căn cứ khoản 1 Điều 9 Nghị định 254/2026/NĐ-CP quy định về thời điểm xuất hóa đơn như sau:
Thời điểm lập hóa đơn đối với bán hàng hóa (bao gồm cả bán, chuyển nhượng tài sản công và bán hàng dự trữ quốc gia) là thời điểm chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng hàng hóa cho người mua, không phân biệt đã thu được tiền hay chưa thu được tiền.
Bán hàng trên sàn TMĐT sẽ không được xuất gộp hóa đơn như nội dung đã được đề cập tại dự thảo trước đó. Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh bàn hàng trên sàn TMĐT (Shopee, Lazada, Tiktok Shop,... vẫn phải xuất hóa đơn theo quy định.
Trước đó, tại dự thảo Nghị định có đề cập đến việc cho phép người bán được xuất gộp hóa đơn của khách lẻ không lấy hóa đơn vào cuối ngày trong trường hợp “hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh thuộc đối tượng sử dụng hóa đơn điện tử và có doanh thu năm từ 03 tỷ đồng trở xuống, có giao dịch bản hàng hóa, dịch vụ có giá trị thanh toán dưới 50.000 đồng mỗi lần”.
Tuy nhiên, khi Nghị định 254/2026/NĐ-CP chính thức được thông qua thì không còn quy định cho phép hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh được xuất gộp hóa đơn nữa.