VETC và ePass đang thống lĩnh mảng thu phí không dừng, ai đứng sau?

Sự việc VETC và ePass đang gây chú ý khi quyết định thu phí dịch vụ quản lý tài khoản từ tháng 8, người dùng ví điện tử giao thông chuyển từ trạng thái được miễn phí sang việc trả phí duy trì hàng tháng.

Riêng VETC quyết định thu 6.600 đồng/tháng/ví (đã bao gồm VAT) đối với khách hàng cá nhân, trong khi khách hàng doanh nghiệp chịu mức phí gấp 10 lần là 66.000 đồng/tháng. Công ty ePass áp dụng chính sách thu phí liên kết tài khoản.

VETC và ePass đang là hai đơn vị nắm gần như toàn bộ thị phần mảng thu phí tự động không dừng (ETC) tại Việt Nam.

Ai là chủ sở hữu?

Công ty TNHH Thu phí tự động VETC (chủ ứng dụng VETC) hiện có vốn điều lệ 278 tỷ đồng. Trong đó, CTCP Tasco (HNX: HUT) là công ty mẹ sở hữu trực tiếp và gián tiếp 100% cổ phần.

Đây là một tập đoàn tư nhân đa ngành hoạt động trong các mảng sản xuất và phân phối ôtô, bất động sản, hạ tầng giao thông, bảo hiểm, nước sạch... Tập đoàn nổi tiếng phân phối các thương hiệu xe Volvo, Lynk&Co, Geely; đồng thời là vận hành nhiều trạm thu phí BOT trên toàn quốc.

Theo báo cáo thường niên 2025 của Tasco, VETC có 4,3 triệu khách hàng đang sử dụng ứng dụng. Trong đó 3 triệu khách hàng dùng ví VETC, trên tổng số 6 triệu khách hàng sở hữu và sử dụng xe ô tô tại Việt Nam.

Hệ thống này đã kết nối đến 136 trạm thu phí với 765 làn cao tốc trên toàn quốc. Quy mô xử lý bình quân 1,8 triệu giao dịch mỗi ngày, cao điểm lên đến 2,3 triệu giao dịch/ngày, tổng cộng có hơn 700 triệu giao dịch trong năm 2025.

Trong khi đó, ePass là ứng dụng do CTCP Giao thông số Việt Nam phát triển – một thành viên của Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội (Viettel).

Công ty này được thành lập tháng 7/2020, tại Hà Nội, với ngành nghề kinh doanh chính là cung cấp dịch vụ hỗ trợ trực tiếp cho vận tải đường bộ. Tổng giám đốc Nguyễn Cảnh Hòa là người đại diện pháp luật.

Vốn điều lệ ban đầu của Giao thông số Việt Nam là 369 tỷ đồng, trong đó Viettel nắm 86%. Hai cổ đông còn lại là CTCP Đầu tư Công nghệ Hạ tầng Vietin nắm 12% và CTCP Công nghệ Tiên Phong giữ 2%.

Viettel cho biết ePass có gần 3 triệu thuê bao vào cuối năm 2025 và hơn 1 tỷ lượt xe qua trạm trong năm ngoái. Đến giữa năm 2026, dịch vụ này vượt 3,2 triệu thuê bao, chiếm 43% thị phần toàn quốc.

Công ty có 1.500 điểm cung cấp dịch vụ và đội ngũ 15.000 nhân viên bán hàng trên 34 tỉnh thành. Dịch vụ bãi đỗ xe áp dụng thu phí không dừng cũng đạt gần 500 điểm đỗ, sân bay và bến xe.

Doanh nghiệp kinh doanh ra sao?

Hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp trong ngành chỉ mới khởi sắc gần đây. Riêng VETC liên tục thua lỗ kể từ khi hoạt động từ năm 2016 đến năm 2022, thậm chí từng có thời điểm muốn trả lại dự án cho Bộ Giao thông Vận tải (cũ) vì lo phá sản.

Sau khi được áp dụng phí dán thẻ thu phí không dừng tháng 8/2022, bức tranh của VETC đã cải thiện rõ rệt qua từng năm. Công ty giảm lỗ liên tục giai đoạn 2020-2023 và sau đó chính thức có lãi 33 tỷ đồng năm 2024, nhảy vọt lên 140 tỷ vào năm 2025.

Kết quả kinh doanh khởi sắc giúp cải thiện sức khỏe tài chính doanh nghiệp. Hệ số nợ/vốn chủ sở hữu năm ngoái giảm từ 34 lần xuống 14 lần, tỷ suất sinh lời ROE tăng vọt từ 3% lên trên 18%. Dù vậy, VETC vẫn còn lỗ lũy kế khoảng 468 tỷ đồng do ảnh hưởng của quá khứ.

Tương tự, Viettel cũng cho biết ePass trong giai đoạn đầu 2020 gặp nhiều khó khăn bởi khái niệm giao thông số còn xa lạ với người dân, các nhà đầu tư BOT từ chối hợp tác, hành lang pháp lý chưa hoàn thiện, ảnh hưởng bởi Covid-19…

ePass chính thức đạt dòng tiền dương vào năm 2024. Thông tin từ Viettel cho thấy công ty này trong nửa đầu năm 2026 tiếp tục tăng trưởng 27,4% về doanh thu và 112% về lợi nhuận.

Minh Thư