Sự thật gây sốc về AI Remix TikTok: Video của bạn có thể bị “biến dạng” chỉ sau 1 cú click

TikTok xác nhận đang thử nghiệm một công cụ tạo meme bằng trí tuệ nhân tạo, lấy cảm hứng từ chính các video của người dùng. Tính năng này đi kèm một cài đặt mới, tự động cho phép người khác “phối lại” (remix) nội dung bằng AI nếu người dùng không chủ động tắt (opt out).

Thông tin được xác nhận với CNET trong tuần qua đã nhanh chóng gây chú ý, khi nhiều nhà sáng tạo phát hiện cài đặt này tồn tại trên ứng dụng mà không hề hay biết, từ đó dấy lên lo ngại về dữ liệu cá nhân.

AI ngày càng hiện diện trên nền tảng

Tính năng AI mới, mang tên “meme remixer”, cho phép bất kỳ người xem nào tạo hình ảnh do AI sinh ra từ video gốc, có thể thay đổi khuôn mặt, giọng nói hoặc bối cảnh.

Ví dụ, một video quay tại quán cà phê có thể bị biến đổi thành hình ảnh nhân vật đang ở bãi biển hoặc trong một tình huống hoàn toàn khác. Những hình ảnh này sau đó được chia sẻ trực tiếp trong phần bình luận của video.

Với một bộ phận TikToker, đây là dấu hiệu của việc xâm phạm quyền riêng tư và tiếp tục làm mờ ranh giới giữa nội dung thật và nội dung do AI tạo ra. Trong khi đó, phía nền tảng cho rằng đây là cách mở rộng khả năng tương tác bằng hình ảnh.

Nhà sáng tạo Sean Szolek-Van Valkenburgh cho rằng việc tắt tính năng này “không nên phức tạp”, đồng thời nhấn mạnh người dùng cần có quyền kiểm soát mức độ AI khai thác nội dung của họ.

Trong những năm gần đây, TikTok liên tục tích hợp các công cụ AI, bao gồm trợ lý ảo Tako. Tuy nhiên, xu hướng này cũng kéo theo nhiều tranh cãi, khi các nhà sáng tạo lo ngại “rác AI” lấn át nội dung gốc, cùng với các vấn đề pháp lý và đạo đức.

Dù vậy, cuộc đua AI giữa các nền tảng lớn như Snapchat và Meta (đơn vị sở hữu Instagram và Facebook) vẫn đang tăng tốc.

TikTok cho biết “meme remixer” hiện vẫn trong giai đoạn thử nghiệm, chưa triển khai rộng rãi và có thể thay đổi trước khi phát hành chính thức.

Cài đặt “Cho phép AI phối lại nội dung” được bật mặc định. Người dùng có thể tắt trên từng video, tương tự như các tùy chọn duet hoặc stitch. Tuy nhiên, hiện chưa có cách tắt đồng loạt ở cấp tài khoản, buộc người dùng phải thao tác thủ công với từng video riêng lẻ. Điều này có thể gây bất tiện lớn đối với những người đăng tải nội dung thường xuyên.

Khoảng trống minh bạch và kiểm soát

TikTok khẳng định các video được phép remix sẽ không được sử dụng để huấn luyện mô hình AI. Tuy nhiên, do đặc thù “hộp đen” của công nghệ, các nhà sáng tạo không có cách kiểm chứng độc lập.

Theo chính sách của nền tảng, nội dung do AI tạo phải tuân thủ nguyên tắc cộng đồng, bao gồm việc cấm các nội dung gây hiểu lầm, giả mạo hoặc liên quan đến deepfake. Nội dung vi phạm nghiêm trọng như lạm dụng trẻ em cũng bị cấm tuyệt đối.

Ngoài ra, nội dung AI được gắn watermark vô hình theo tiêu chuẩn C2PA. Tuy nhiên, với sự phát triển nhanh của các mô hình AI, việc phân biệt thật - giả ngày càng trở nên khó khăn.

Một nhà sáng tạo, Georgie (@soupytime), cảnh báo công cụ này có thể khiến việc tạo nội dung giả mạo trở nên dễ dàng hơn, đặc biệt với các video lan truyền.

Nguy cơ này từng được nhắc tới trong các trường hợp liên quan đến Grok AI trên X, cho thấy nếu thiếu kiểm soát, nội dung trực tuyến có thể bị biến đổi theo hướng tiêu cực.

Một điểm gây tranh cãi là TikTok đã tự động bật cài đặt AI remix cho toàn bộ video, bao gồm cả nội dung đăng từ nhiều năm trước, mà không có thông báo rõ ràng.

Để tắt, người dùng phải truy cập từng video, vào phần cài đặt quyền riêng tư và tắt thủ công. Không có tùy chọn tắt hàng loạt khiến nhiều nhà sáng tạo phải mất hàng giờ rà soát lại toàn bộ nội dung.

Không ít người cho rằng họ đang mất quyền kiểm soát hình ảnh và giọng nói của mình, đặc biệt trong bối cảnh nguy cơ deepfake gia tăng. Tuy nhiên, một số chuyên gia cho rằng những lo ngại này có thể phần nào bị phóng đại, khi TikTok chưa công bố đầy đủ cách vận hành tính năng. Một số ý kiến cho rằng người dùng đang bị “mặc định tham gia” vào hệ thống AI mà không có sự đồng thuận rõ ràng.

TikToker Georgie cho biết cô đã phải dành cả ngày để kiểm tra hàng nghìn video cũ. Trong khi đó, một số nhận định cho rằng công cụ này có thể hoạt động tương tự các mô hình tạo video như Sora, cho phép thay đổi ngoại hình hoặc nội dung phát ngôn của nhân vật.

Nhà sáng tạo Sean cũng chỉ ra rằng các nền tảng thường mở rộng quyền sử dụng nội dung nhằm tăng tương tác và doanh thu, đồng thời nhấn mạnh người dùng cần có lựa chọn để giới hạn mức độ khai thác.

Ông cũng dẫn trường hợp GDPR tại châu Âu, nơi các nền tảng phải cung cấp quyền phản đối rõ ràng cho người dùng.

Hiện TikTok chưa công bố chi tiết cách thức vận hành cài đặt này, cũng như chưa phản hồi yêu cầu bình luận từ truyền thông.

Cách tắt AI Remix trên TikTok

Hiện chưa có nút tắt áp dụng cho toàn bộ tài khoản. Người dùng cần thực hiện trên từng video: Mở video đã đăng, nhấn biểu tượng ba chấm, chọn “Cài đặt quyền riêng tư” và tắt “Cho phép AI phối lại nội dung”.

Đối với video mới, có thể tắt tùy chọn này ngay từ bản nháp trước khi đăng.

Chạy thận từ tuổi 18, chàng trai đam mê làm TikTok viết lại câu chuyện cuộc đời

Bảo Bình