Phát hiện một máy bay không người lái vừa lập kỷ lục ở độ cao 10.438m, chịu được sức gió 120km/h: Bay cao hơn mọi trực thăng thương mại để thực hiện nhiệm vụ đặc biệt

Mẫu drone có tên Strato, do công ty công nghệ thời tiết Meteomatics của Thụy Sĩ phát triển, được giới thiệu tại triển lãm Met Tech World Expo 2026 diễn ra ở Amsterdam từ ngày 6-8/10.

Theo nhà phát triển, độ cao 10.438m là kỷ lục mới đối với một drone đa cánh thực hiện nhiệm vụ đo đạc khí quyển. Độ cao này cũng vượt giới hạn hoạt động của các trực thăng thương mại.

Khác với phần lớn UAV được thiết kế cho nhiệm vụ quân sự, Strato được phát triển nhằm thu thập dữ liệu khí tượng theo yêu cầu. Drone có thể thực hiện các chuyến bay theo phương thẳng đứng để lấy thông tin về điều kiện khí quyển ở những độ cao khác nhau.

Bay lên hơn 10 km để đo khí quyển

Strato là bước phát triển tiếp theo trong chương trình Meteodrone đã được Meteomatics theo đuổi khoảng một thập kỷ. Các thế hệ trước của dòng drone này có khả năng đo đạc ở độ cao khoảng 6 km, trong khi Strato được thiết kế để hoạt động ở độ cao lên tới 12 km.

Mục tiêu của hệ thống là tạo ra một phương thức quan trắc có thể thực hiện nhiều lần tại cùng khu vực, thay vì chỉ phụ thuộc vào các thiết bị thả từ bóng bay.

Trong khí tượng học, radiosonde là thiết bị phổ biến được gắn vào bóng thám không để đo các thông số của khí quyển khi bóng bay lên cao. Phương pháp này đã được sử dụng trong gần một thế kỷ.

Strato được định vị như một giải pháp có thể tái sử dụng, cho phép thực hiện các phép đo theo yêu cầu và lặp lại nhiều lần. Dữ liệu thu được trong mỗi chuyến bay có thể cung cấp thông tin trực tiếp về điều kiện khí quyển tại từng độ cao.

Việc đưa drone lên trên 10 km cũng nhằm mở rộng phạm vi quan trắc lên khu vực cao hơn so với các Meteodrone trước đây. Đây là vùng khí quyển có vai trò quan trọng đối với diễn biến thời tiết, trong đó có dòng tia, một hệ thống gió mạnh ở độ cao lớn có ảnh hưởng tới sự dịch chuyển của các hệ thống thời tiết.

Meteomatics cho rằng việc bổ sung dữ liệu ở những khu vực còn thiếu thông tin có thể giúp các mô hình dự báo thời tiết xây dựng được bức tranh đầy đủ hơn về trạng thái khí quyển.

Chịu được gió 120 km/h, tự xử lý nguy cơ đóng băng

Để hoạt động ở độ cao lớn, Strato được thiết kế khác với các drone thông thường. Nhà phát triển cho biết mẫu drone này có khả năng chịu được gió duy trì tới 120 km/h, tương đương khoảng 75 mph.

Thân drone cũng được thiết kế theo dạng khí động học và tích hợp chế độ điều khiển gió chủ động, cho phép phương tiện định hướng về phía gió ngược trong quá trình bay.

Khả năng hoạt động trong điều kiện thời tiết xấu cũng được tính đến. Strato có thiết kế chống mưa và chống nước, đồng thời được trang bị hệ thống chống đóng băng chủ động.

Khi phát hiện điều kiện có nguy cơ đóng băng, hệ thống có thể làm nóng các cánh quạt để hạn chế băng tích tụ trong quá trình bay. Đây là yếu tố quan trọng đối với một thiết bị hoạt động ở độ cao lớn, nơi nhiệt độ và điều kiện khí quyển có thể thay đổi đáng kể.

Trong suốt chuyến bay, Strato truyền dữ liệu thời gian thực về cho người vận hành. Các thông tin gồm độ cao, tốc độ gió, nhiệt độ và cảnh báo đóng băng.

Theo đội ngũ phát triển, thách thức lớn không chỉ nằm ở việc đưa drone lên độ cao hơn 10 km mà còn là khả năng thực hiện các chuyến bay ở độ cao này một cách ổn định.

Meteomatics cho biết Strato là kết quả của quá trình phát triển kéo dài khoảng 10 năm, từ những thử nghiệm ban đầu với Meteodrone tới một nền tảng có khả năng tiếp cận phần trên của tầng đối lưu.

Công ty hiện cung cấp các giải pháp dữ liệu thời tiết cho hơn 700 khách hàng trên toàn cầu, trong các lĩnh vực như năng lượng, hàng không, chính phủ và quốc phòng, bảo hiểm và nông nghiệp.

Việc Strato được đưa lên độ cao 10.438m cũng cho thấy drone đang được mở rộng khỏi những nhiệm vụ quan sát ở độ cao thấp. Với khả năng bay lặp lại và thu thập dữ liệu trực tiếp, loại phương tiện này có thể trở thành một công cụ bổ sung cho hệ thống quan trắc khí tượng truyền thống trong tương lai.

Theo Đức Minh