Mỗi giây, Trung Quốc xuất xưởng 60 chiếc điện thoại: Sự thật đằng sau con số khổng lồ là gì?

Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu có nhiều biến động, Trung Quốc vẫn khẳng định vị thế độc tôn khi sản xuất tới 60 chiếc điện thoại di động mỗi giây.

Tuy nhiên, đằng sau những con số khổng lồ này là một thực trạng đáng ngại về sự bão hòa trong thiết kế và sự phụ thuộc vào các công nghệ lõi từ phương Tây.

Con số kỷ lục

Theo số liệu được Tân Hoa Xã (Xinhua News) trích dẫn từ Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin Trung Quốc (MIIT), năng lực sản xuất của quốc gia tỷ dân này đã đạt mức ấn tượng với 1,26 tỷ thiết bị di động ra đời trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 8 năm 2025. Trong số đó, phân khúc smartphone chiếm ưu thế tuyệt đối với 937 triệu chiếc.

Để dễ hình dung về quy mô khổng lồ này, hãy thử thực hiện một phép quy đổi toán học: Trong 8 tháng (khoảng 243 ngày), các dây chuyền tại Trung Quốc đã duy trì một tốc độ sản xuất không tưởng. Trung bình mỗi ngày, quốc gia này xuất xưởng khoảng 5,18 triệu chiếc điện thoại.

Chia nhỏ hơn nữa, cứ mỗi phút trôi qua, có khoảng 3.600 thiết bị rời nhà máy, tương đương với việc cứ mỗi giây đồng hồ, Trung Quốc lại "nhào nặn" xong 60 chiếc điện thoại.

Tốc độ này cho thấy sức mạnh hạ tầng sản xuất và chuỗi cung ứng nội địa của Trung Quốc đã đạt đến mức độ tối ưu hóa cực cao, biến mọi chuyển động của dây chuyền thành một dòng chảy sản phẩm liên tục không ngừng nghỉ.

Những con số này không chỉ đơn thuần là thống kê sản lượng mà còn là minh chứng cho sức mạnh hạ tầng sản xuất và chuỗi cung ứng nội địa cực kỳ hoàn thiện của Trung Quốc.

Tân Hoa Xã cho hay các dòng smartphone của Trung Quốc đã từng bước củng cố vững chắc vị thế trên bản đồ quốc tế, hiện đang dẫn đầu thế giới về khối lượng xuất hàng.

Điều này có thể thấy rõ qua báo cáo thị trường từ các đơn vị phân tích uy tín như IDC hay Canalys, khi các thương hiệu nội địa như Xiaomi, Oppo và Vivo liên tục duy trì sự hiện diện mạnh mẽ trong top 5 nhà sản xuất smartphone lớn nhất toàn cầu.

Quy mô của lĩnh vực phần cứng thông minh tại quốc gia này không ngừng mở rộng, tạo ra một hệ sinh thái khổng lồ từ linh kiện bán dẫn đến lắp ráp thành phẩm.

Mặc dù sở hữu sản lượng khổng lồ, đại diện MIIT cũng thẳng thắn chỉ ra những thách thức nghiêm trọng mà ngành công nghiệp đầu cuối thông minh của nước nhà đang phải đối mặt. Một trong những vấn đề nhức nhối nhất chính là sự đồng hóa trong thiết kế (homogenization).

Người tiêu dùng hiện nay dễ dàng nhận thấy sự tương đồng đến kinh ngạc giữa các mẫu smartphone từ các thương hiệu khác nhau, dẫn đến việc cạnh tranh chủ yếu dựa trên giá bán thay vì giá trị sáng tạo đột phá.

Đáng chú ý hơn, đại diện của MIIT đánh giá rằng hoạt động đổi mới liên quan đến phần cứng thông minh tại Trung Quốc hiện vẫn chủ yếu dừng lại ở giai đoạn "sao chép và mô phỏng". Điều này phản ánh một thực tế là dù chiếm lĩnh thị phần lớn, nhưng năng lực phát triển các công nghệ tiên phong mang tính dẫn dắt của Trung Quốc vẫn còn hạn chế so với các đối thủ từ Mỹ hay Hàn Quốc.

Việc phụ thuộc vào các kiến trúc chip ngoại nhập hay các hệ điều hành phổ biến khiến biên lợi nhuận của các nhà sản xuất Trung Quốc thường thấp hơn nhiều so với Apple hay Samsung, đồng thời dễ bị tổn thương trước các lệnh trừng phạt hoặc đứt gãy nguồn cung công nghệ cao.

Để thoát khỏi cái mác "công xưởng gia công", phía MIIT tin rằng tương lai của ngành công nghiệp này phụ thuộc mật thiết vào các bước đột phá liên quan đến công nghệ lõi. Việc tự chủ trong thiết kế chip xử lý, cảm biến hình ảnh và các linh kiện bán dẫn cao cấp là yêu cầu bắt buộc nếu Trung Quốc muốn duy trì vị thế dẫn đầu trong dài hạn. Đây không còn là vấn đề về số lượng, mà là cuộc đua về chất lượng và sở hữu trí tuệ.

Bên cạnh đó, sự kết hợp giữa trí tuệ nhân tạo (AI) và kỷ nguyên 5G được kỳ vọng sẽ là động cơ mới thúc đẩy ngành công nghiệp này. Tờ South China Morning Post (SCMP) cho rằng việc tích hợp sâu AI vào các thiết bị đầu cuối sẽ thay đổi hoàn toàn cách thức tương tác của người dùng, biến chiếc smartphone từ một công cụ liên lạc thành một trợ lý ảo thông minh thực thụ.

Đồng quan điểm, phía MIIT nhấn mạnh rằng việc đón đầu các công nghệ liên quan đến 5G không chỉ giúp cải thiện tốc độ kết nối mà còn mở ra không gian phát triển cho các loại hình phần cứng thông minh mới, giúp ngành công nghiệp Trung Quốc tiến lên nấc thang cao hơn trong chuỗi giá trị toàn cầu.

*Nguồn: Xinhua News, SCMP, Yicai Global

Băng Băng