Huy động 177.000 tấn thép xây siêu cầu dài nhất thế giới: dài gấp 2 lần cầu Long Biên, rút ngắn thời gian di chuyển gần 2 giờ xuống còn 6 phút
Cây cầu có độ dài vượt 4.608m giúp kết nối châu Á với châu Âu.
Cầu 1915 Çanakkale nằm ở tỉnh Çanakkale, phía tây bắc Thổ Nhĩ Kỳ, bắc qua eo biển Dardanelles để kết nối thị trấn Gelibolu ở bờ châu Âu với Lapseki ở bờ châu Á. Sau khi khánh thành ngày 18/3/2022, công trình trở thành cầu treo có nhịp chính dài nhất thế giới, với khoảng cách giữa hai trụ tháp đạt 2.023 m. Kỷ lục này vẫn được duy trì đến nay.
Dự án được khởi công vào tháng 3/2017 và hoàn thành sau khoảng 5 năm thi công. Theo Bộ Giao thông và Hạ tầng Thổ Nhĩ Kỳ, tổng mức đầu tư của cầu 1915 Çanakkale cùng tuyến cao tốc Malkara – Çanakkale vào khoảng 2,545 tỷ euro, tương đương khoảng 73.000 tỷ đồng.
Khoảng 5.100 nhân sự cùng 740 máy móc, thiết bị đã được huy động để triển khai công trình. Cáp chính cho nhịp chính có 144 sợi thép, trong khi cáp ở các nhịp bên có 148 sợi thép. Mỗi sợi này lại được cấu tạo từ 127 dây dẫn có đường kính 5,75mm. Thép mạ kẽm được sử dụng cho các dây dẫn để đảm bảo khả năng chống ăn mòn trong môi trường khắc nghiệt, đồng thời các dây dẫn này có độ bền kéo cao 1.960MPa để chịu được tải trọng cơ học.
Tổng chiều dài 162.000km dây dẫn được sử dụng trong cáp chính tương đương với bốn lần chu vi Trái đất, trong khi dự án đã sử dụng 227.000m³ bê tông và 177.000 tấn thép. Liên danh thực hiện dự án có sự tham gia của các doanh nghiệp Thổ Nhĩ Kỳ và Hàn Quốc; công ty tư vấn thiết kế COWI của Đan Mạch cũng tham gia dự án.
Cầu có tổng chiều dài phần cầu chính khoảng 3.563 m. Nếu tính cả hai cầu dẫn, chiều dài toàn bộ đoạn vượt đạt 4.608 m. Mặt cầu được thiết kế với 6 làn xe, chia đều cho hai chiều, tạo tuyến đường bộ liên tục qua eo biển Dardanelles.
Hai tháp thép của cầu cao 318 m. Khi tính cả các chi tiết trang trí hình viên đạn pháo ở đỉnh tháp, chiều cao đạt 334 m. Các thông số của công trình gắn với những dấu mốc lịch sử của Thổ Nhĩ Kỳ: tên gọi 1915 nhắc đến chiến dịch Gallipoli trong Thế chiến thứ nhất, còn nhịp chính dài 2.023 m tượng trưng cho năm nước này kỷ niệm 100 năm thành lập nước Cộng hòa.
Trước khi cây cầu được đưa vào khai thác, phương tiện muốn di chuyển giữa hai bờ Dardanelles phải sử dụng phà. Riêng thời gian vượt eo biển thường mất khoảng 90 phút; thời gian chờ phà có thể khiến toàn bộ hành trình kéo dài hơn đáng kể.
Khi cầu đi vào hoạt động, thời gian di chuyển qua eo biển bằng đường bộ giảm xuống còn khoảng 6 phút. Công trình giúp kết nối trực tiếp hai bờ, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi hơn cho vận chuyển hàng hóa và hành khách giữa khu vực châu Âu và châu Á của Thổ Nhĩ Kỳ.
Cầu 1915 Çanakkale là một phần của dự án đường cao tốc Malkara – Çanakkale, giúp rút ngắn hành trình trên tuyến khoảng 40 km so với lộ trình trước đây. Tuyến đường mới cũng tăng khả năng kết nối với bán đảo Gallipoli và các điểm đến lịch sử trong khu vực.
Theo thông tin được Bộ Giao thông và Hạ tầng Thổ Nhĩ Kỳ công bố khi dự án đi vào hoạt động, công trình được kỳ vọng giúp tiết kiệm khoảng 415 triệu euro (12.000 tỷ đồng) mỗi năm nhờ giảm thời gian di chuyển, tiêu thụ nhiên liệu và lượng khí thải carbon.
Sau hơn 4 năm khai thác, cầu 1915 Çanakkale vẫn giữ kỷ lục thế giới về nhịp chính của cầu treo. Công trình đồng thời cho thấy vai trò của các dự án hạ tầng kết nối trong việc rút ngắn thời gian vận tải, giảm phụ thuộc vào phương tiện vượt sông, vượt biển và mở rộng mạng lưới giao thông liên vùng.