Forest City: Siêu dự án BĐS 100 tỷ USD biến thành thành phố ma, điểm nóng của đường dây lừa đảo hàng trăm người

Forest City từng được quảng bá là một dự án nhà ở và nghỉ dưỡng hạng sang tại Malaysia. Thế nhưng, gần đây khi cảnh sát đột kích một tòa tháp trong khu phức hợp rợp cây này, thứ họ phát hiện không phải là những cư dân giàu có, mà là một đường dây lừa đảo bị cáo buộc, với hàng trăm công dân Trung Quốc làm việc bên trong.

“Quy mô hoạt động lớn hơn nhiều so với chúng tôi dự đoán”, một người tham gia chiến dịch ngày 15/7 nói. “Chúng tôi mất hai ngày để hoàn tất giấy tờ”.

Sự việc lần này là một trong chuỗi đòn giáng vào danh tiếng của Forest City. Dự án trị giá 100 tỷ USD nằm ngoài khơi mũi cực nam của bang Johor, chỉ cách Singapore khoảng 1 dặm. Một tuần sau cuộc đột kích, Forest City tiếp tục xuất hiện trên các mặt báo quốc tế theo chiều hướng bất lợi, khi nhà chức trách địa phương đóng cửa Network School, một cộng đồng khởi nghiệp co-living do người Mỹ sáng lập, gây phẫn nộ ở Washington.

Tất cả đều là tin xấu đối với dự án đảo nhân tạo từng được quảng bá là “thiên đường trong mơ” khi ra mắt năm 2014.

“Đây là một hòn đảo bị nguyền rủa”, một nhân viên công nghệ người Mỹ nói khi đi qua những con phố vắng vẻ của khu phức hợp vào tuần trước.

Kế hoạch ban đầu là xây dựng một thành phố hào nhoáng cho 700.000 cư dân. Nhưng khó khăn trong việc thu hút người ở và cuộc khủng hoảng bất động sản Trung Quốc đã khiến dự án hầu như chỉ còn lại một “thành phố ma” với những tòa nhà cao tầng thưa thớt cư dân.

Forest City là liên doanh giữa nhà phát triển bất động sản Trung Quốc Country Garden và Esplanade Danga 88, một công ty tư nhân do Sultan Ibrahim Iskandar kiểm soát. Ông là vị vua thích lái mô tô của bang Johor và hiện là Quốc vương Malaysia theo chế độ quân chủ luân phiên 5 năm của nước này.

Dự án được thiết kế với những dãy tòa nhà chọc trời san sát bên cạnh một khách sạn cao cấp, cùng các cửa hàng và nhà hàng chạy dọc bờ biển dài 4 km. Gần đó là các đồn điền cọ và một khu nghỉ dưỡng golf hạng sang.

Các căn hộ ban đầu được tiếp thị cho công dân Trung Quốc như một khoản đầu tư, đồng thời là nơi cư trú cho người nghỉ hưu và các gia đình trẻ sẵn sàng chuyển đến khu vực này. Giá khởi điểm là 780.000 ringgit Malaysia, tương đương 190.000 USD, cho một căn hộ hai phòng ngủ.

Với một số người, đây là một quyết định đúng đắn. Maggie Gao chuyển đến đây năm 2019 cùng chồng và con trai từ Bắc Kinh. Gần đây, bà nghỉ công việc làm từ xa cho một công ty công nghệ Trung Quốc để mở một quán cà phê bên bờ biển.

“Nhịp sống ở đây chậm hơn nhiều so với các thành phố Trung Quốc”, Gao nói. “Mọi thứ đều được bảo trì tốt. Chúng tôi thích nơi này và vui vẻ ở lại”.

Nhưng bà cho biết nhiều hàng xóm cũng chuyển đến từ Trung Quốc rốt cuộc đã quay về trong đại dịch Covid-19 và không thể bán được bất động sản của họ. Những người không thể tiếp tục trả khoản vay mua nhà đã bị thu hồi căn hộ.

Trong bối cảnh Trung Quốc vẫn mắc kẹt trong suy thoái bất động sản, nhà phát triển đang ngập nợ Country Garden không thể ưu tiên dự án lớn nhất ở nước ngoài của mình. Thiết kế ban đầu là một khu phức hợp trải trên bốn hòn đảo, nhưng ngay cả hòn đảo đầu tiên đến nay vẫn chưa hoàn thành.

Trong những năm gần đây, chính phủ Malaysia và bang Johor đã tìm cách khuyến khích doanh nghiệp chuyển đến khu vực này, quảng bá khả năng kết nối số và đưa ra các chính sách cư trú nhanh cho lao động nước ngoài cùng mức thuế thấp.

Forest City từng được ca ngợi là trung tâm cho các family office và công ty fintech, trong khuôn khổ một đặc khu kinh tế kết nối Johor và Singapore được triển khai vào năm ngoái.

Nhưng các ưu đãi và cơ sở vật chất như vậy dường như cũng thu hút những người mới đến không mong muốn.

Cảnh sát Johor cho biết các cuộc đột kích vào hai đường dây lừa đảo riêng biệt trong tháng trước bao gồm một vụ tại 27 căn hộ trải trên 5 tầng của một tòa tháp dân cư ở Forest City và một vụ khác tại 5 biệt thự đã dẫn tới việc bắt giữ 335 người. Các đường dây này bị cáo buộc liên quan đến lừa đảo đầu tư, tiền mã hóa và lừa tình.

Không có cáo buộc nào về tội phạm có tổ chức tại Network School, cộng đồng khởi nghiệp co-living hiện đã bị đóng cửa, do doanh nhân công nghệ người Mỹ Balaji Srinivasan sáng lập tại Forest City.

Srinivasan, cựu giám đốc công nghệ của sàn giao dịch tiền mã hóa Coinbase, ra mắt Network School năm 2024 với ý định thiết lập một “cộng đồng biên giới của những người lạc quan về công nghệ”.

Hàng trăm dân du mục kỹ thuật số từ khắp thế giới đã chuyển tới dự án này, bị thu hút bởi gói dịch vụ gồm chỗ ở, bữa ăn và không gian làm việc cùng các lợi ích như workshop lập trình, lớp học ngôn ngữ và chương trình chăm sóc sức khỏe với giá từ 1.500 USD/tháng. Tuy nhiên, cộng đồng này đã sụp đổ hoàn toàn vào tháng trước.

Nhà chức trách Malaysia đã điều tra Network School và sau đó ra lệnh cho tổ chức này ngừng hoạt động, viện dẫn vi phạm giấy phép thay vì vấn đề nhập cư.

Đến tuần trước, biển hiệu Network School tại Marina Hotel của Forest City, căn cứ của cộng đồng này, đã bị vội vã gỡ bỏ và quán cà phê ở sảnh mang tên tổ chức cũng được đổi thương hiệu. Dù hầu hết thành viên Network School đã rời đi, vẫn còn vài người lảng vảng ở sảnh và phòng gym của khách sạn.

Một nhân viên công nghệ người Venezuela cho biết anh đến Forest City hai tuần trước để tìm hiểu cộng đồng này.

“Thật rất đáng tiếc về những gì đã xảy ra, nhưng điều đó không khiến tôi mất hứng với nơi này”, anh nói. “Tôi chắc chắn sẽ cân nhắc đến đây để lập doanh nghiệp. Cơ sở vật chất rất tốt và nơi này rất yên tĩnh, đó là một môi trường tốt để làm việc”.

Phương Linh