Doanh nghiệp đề xuất Lai Châu rút ngắn thủ tục, tháo gỡ điểm nghẽn đất đai, vốn và đầu ra

Phát biểu khai mạc và định hướng Phiên đối thoại, ông Phan Tấn Đạt, Phó Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam cho rằng vấn đề quan trọng trong giai đoạn tới không chỉ nằm ở số lượng doanh nghiệp hay quy mô vốn đầu tư, mà là mỗi doanh nghiệp Lai Châu có thêm cơ hội gì để lớn lên, các dự án đầu tư tạo thêm được giá trị gì cho người dân và doanh nghiệp địa phương, cũng như khả năng tham gia sâu hơn của Lai Châu vào chuỗi cung ứng, chuỗi giá trị của vùng.

Với lợi thế về nông nghiệp đặc sản, chè, mắc ca, dược liệu, kinh tế xanh, thương mại biên giới, du lịch và chế biến, ông Đạt cho rằng Lai Châu có điều kiện để chuyển từ khai thác lợi thế sẵn có sang nâng cao giá trị của sản phẩm.

Ông cho biết một sản phẩm chè sẽ có vị thế khác khi không chỉ dừng ở nguyên liệu mà được chế biến, xây dựng thương hiệu và kết nối hệ thống phân phối; một sản phẩm sâm, mắc ca hay dược liệu sẽ có giá trị cao hơn khi gắn với vùng nguyên liệu ổn định, tiêu chuẩn chất lượng, truy xuất nguồn gốc và thị trường.

“Một con đường thuận lợi hơn sẽ giúp hàng hóa đi xa hơn, nhưng một chuỗi liên kết tốt sẽ giúp giá trị ở lại nhiều hơn với địa phương”, Phó Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam nhấn mạnh.

Từ góc độ đó, Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam xác định sẽ phối hợp cùng Hội Doanh nhân trẻ Lai Châu kết nối doanh nghiệp địa phương với các đối tác về phân phối, công nghệ, logistics, chế biến và đầu tư; đồng thời kết nối chuyên gia, cố vấn hỗ trợ doanh nghiệp về quản trị, xúc tiến thương mại, chuyển đổi số và từng bước đưa sản phẩm Lai Châu vào mạng lưới hợp tác rộng hơn của cộng đồng doanh nhân trẻ cả nước.

Các tham luận tại Diễn đàn tiếp tục làm rõ những dư địa phát triển này từ thực tiễn doanh nghiệp. Đại diện Công ty TNHH MTV Dũng Long đề xuất phát triển nông nghiệp Lai Châu trên cơ sở chuỗi giá trị hoàn chỉnh, trong đó doanh nghiệp đóng vai trò kết nối vùng nguyên liệu, người dân, hợp tác xã với chế biến và thị trường.

Từ kinh nghiệm đưa gạo Séng Cù vào các hệ thống phân phối lớn, doanh nghiệp cho rằng giá trị nông sản không chỉ nằm ở sản lượng mà phụ thuộc ngày càng nhiều vào chế biến, thương hiệu và khả năng tiếp cận thị trường.

Ở góc độ chuyển đổi xanh, đại diện Chi nhánh Công trình Viettel Lai Châu chia sẻ tiềm năng ứng dụng điện mặt trời áp mái đối với cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở sản xuất và hộ gia đình.

Theo số liệu doanh nghiệp khảo sát và thực tế triển khai, điều kiện bức xạ, số giờ nắng tại Lai Châu cho phép khai thác hiệu quả nguồn năng lượng này; một số hệ thống đã lắp đặt giúp khách hàng giảm đáng kể chi phí điện.

Điện mặt trời cũng được xem là giải pháp có khả năng bổ sung nguồn điện cho khu vực sản xuất nông nghiệp, vùng sâu, vùng xa và thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang mô hình sản xuất xanh.

Đối với ngành chè, bà Nguyễn Mỹ Linh, Giám đốc Công ty CP Xuất nhập khẩu và Thương mại Thiên Bảo Lai Châu nhận định điểm nghẽn lớn không nằm ở vùng nguyên liệu hay sản lượng, mà ở giá trị gia tăng.

Với gần 11.000 ha chè, trong đó hơn 8.000 ha đang cho thu hoạch, ngành chè Lai Châu cần chuyển trọng tâm sang chất lượng vùng nguyên liệu, chế biến sâu, khoa học công nghệ, thương hiệu và hoàn thiện chuỗi liên kết giữa chính quyền, doanh nghiệp, hợp tác xã và người dân.

Theo bà Linh, lợi thế cạnh tranh lâu dài của chè Lai Châu sẽ nằm ở khả năng tạo ra sản phẩm có giá trị cao, có thương hiệu và bản sắc riêng.

Từ phía cơ quan quản lý, ông Vương Thế Mẫn, Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Lai Châu cho rằng thương mại điện tử là một kênh đặc biệt quan trọng đối với địa phương miền núi có khoảng cách lớn với các trung tâm tiêu dùng.

Sở Công Thương đang phối hợp với các nền tảng số, đơn vị logistics, hệ thống phân phối và lực lượng sáng tạo nội dung để quảng bá sản phẩm địa phương. Thực tế một số sản phẩm từng gặp khó khăn đầu ra đã tạo được sức tiêu thụ mới thông qua livestream và thương mại điện tử.

Cùng với đó, tỉnh đang thúc đẩy truy xuất nguồn gốc, nâng chất lượng bao bì, tiêu chuẩn sản phẩm, phát triển logistics và kết nối với hệ thống phân phối trong nước cũng như thị trường xuất khẩu.

Phần đối thoại trực tiếp và đối thoại mở tập trung vào những điểm nghẽn tác động trực tiếp đến chi phí, thời gian và khả năng mở rộng hoạt động của doanh nghiệp, từ thủ tục đầu tư, đất đai, xây dựng đến vốn tín dụng, chuyển đổi số, vật liệu xây dựng và đầu ra cho sản phẩm.

Trao đổi về môi trường đầu tư kinh doanh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Sỹ Cảnh khẳng định cải cách thủ tục hành chính, nâng cao năng lực cạnh tranh là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của tỉnh.

Lai Châu đang tiếp tục rà soát, cắt giảm thủ tục và thời gian xử lý; đẩy mạnh giải quyết hồ sơ trên môi trường điện tử; công khai, số hóa thông tin phục vụ doanh nghiệp; đồng thời tăng phân cấp cho các sở, ngành và chính quyền cơ sở nhằm giảm các khâu trung gian.

Đối với khả năng tiếp cận đất đai, tỉnh đang triển khai xây dựng và số hóa cơ sở dữ liệu đất đai để nâng mức độ công khai, minh bạch thông tin quy hoạch, quỹ đất và cơ hội đầu tư. Đây cũng là một trong những vấn đề được cộng đồng doanh nghiệp quan tâm nhiều nhất tại Phiên đối thoại.

Từ phía Hội Doanh nhân trẻ Lai Châu, bà Đặng Thị Tuyến, Phó Chủ tịch Hội cho biết doanh nghiệp địa phương phần lớn có quy mô nhỏ và siêu nhỏ, trong khi điều kiện giao thông miền núi làm chi phí thời gian trở nên đặc biệt đáng kể.

Các vướng mắc về đất đai, xây dựng, môi trường, thủ tục đầu tư cùng biến động chi phí vốn, nhiên liệu đã ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Doanh nghiệp ghi nhận những chuyển biến trong cải cách hành chính của tỉnh, đồng thời mong muốn tiếp tục rút ngắn quy trình, tăng liên thông giữa doanh nghiệp với các sở, ngành để giảm thời gian đi lại và xử lý hồ sơ.

Câu chuyện vốn cũng nhận được nhiều sự quan tâm. Đại diện Ngân hàng Nhà nước cho biết tài sản bảo đảm không phải là một trong các điều kiện vay vốn được pháp luật quy định; các tổ chức tín dụng có thể quyết định cho vay có hoặc không có tài sản bảo đảm trên cơ sở đánh giá khách hàng.

Ngành ngân hàng đang yêu cầu các tổ chức tín dụng tăng cường cho vay dựa trên uy tín, dòng tiền, hợp đồng và phương án kinh doanh khả thi; đồng thời đa dạng hóa tài sản bảo đảm, rút ngắn quy trình thẩm định và tăng kết nối ngân hàng - doanh nghiệp.

Trong khuôn khổ chương trình, ba thỏa thuận hợp tác đã được ký kết giữa Hội Doanh nhân trẻ tỉnh Lai Châu và Hội Nông dân tỉnh Lai Châu về quảng bá, tiêu thụ sản phẩm nông sản tiêu biểu giai đoạn 2026-2030; Công ty TNHH Thương mại Châu Tuấn và Chi nhánh Công trình Viettel Lai Châu về triển khai dự án năng lượng mặt trời; Công ty TNHH MTV Sơn Lâm và VietinBank Chi nhánh Lai Châu. Hoạt động trưng bày, giới thiệu sản phẩm doanh nghiệp địa phương cũng được tổ chức nhằm mở rộng kết nối giao thương.

Theo Vương Ngọc