Đề xuất gắn QR trên hóa đơn điện tử để dữ liệu tự 'chạy' vào hệ thống kế toán và khai thuế

Đề xuất hộ doanh thu dưới 3 tỷ được lựa chọn mở kế toán

Chia sẻ tại Hội thảo Cơ hội, thách thức và giải pháp phát triển đại lý thuế trong kỷ nguyên số, phiên thảo luận 2, ông Nguyễn Văn Được, Ủy viên Ban Chấp hành Hội Tư vấn Thuế Việt Nam (VTCA), Tổng giám đốc Công ty TNHH Kế toán và Tư vấn Thuế Trọng Tín cho biết một trở ngại hiện nay là không ít hộ kinh doanh, đặc biệt tại khu vực vùng sâu, vùng xa hoặc với nhóm lớn tuổi còn hạn chế về khả năng tiếp cận công nghệ và chính sách.

Do đó, theo ông, chính sách thuế dành cho hộ kinh doanh cần được xây dựng theo hướng đơn giản, dễ thực hiện và hạn chế tối đa thủ tục hành chính phát sinh.

Ví dụ tại Thông tư 152 về hướng dẫn kế toán cho các hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh, Bộ Tài chính đã cho phép hộ kinh doanh có doanh thu dưới 1 tỷ đồng được quyền lựa chọn mở sổ kế toán.

Theo ông Nguyễn Văn Được, trong bối cảnh hiện nay, cơ quan quản lý cũng nên cân nhắc mở rộng quyền lựa chọn này đối với các hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu dưới 3 tỷ đồng đang áp dụng phương pháp nộp thuế trực tiếp.

“Nếu hộ kinh doanh có nhu cầu quản trị bài bản thì có thể tự nguyện mở sổ kế toán, còn nếu không thì không nên bắt buộc. Bởi lẽ, các hộ kinh doanh có doanh thu trên 1 tỷ đồng hiện đã phải xuất hóa đơn bán hàng và thực hiện kê khai thuế, nên việc bắt buộc thêm sổ kế toán sẽ không tác động nhiều đến công tác quản lý thuế”, ông Được nói.

Ông Được cho rằng điều này sẽ giúp giảm áp lực đáng kể cho hộ kinh doanh, bởi lâu nay nhiều hộ chỉ quen ghi chép thủ công trên giấy tờ đơn giản. Khi phải thực hiện đầy đủ các loại sổ sách kế toán, họ dễ cảm thấy thủ tục trở nên phức tạp và nặng nề hơn.

Ông đề xuất nghiên cứu sửa đổi Thông tư 152 theo hướng tiếp cận linh hoạt hơn, nhằm giảm tối đa áp lực và tạo thuận lợi cho hộ kinh doanh.

Bên cạnh đó, ông Được cho rằng chính sách thuế cần được thiết kế theo hướng đồng bộ và liên thông dữ liệu trên nền tảng số nhằm giảm thao tác thủ công cho hộ kinh doanh.

Ông đề xuất dữ liệu từ hóa đơn điện tử kết nối với hệ thống kê khai thuế để tự động cập nhật thông tin, hạn chế sai sót trong quá trình hạch toán và kê khai.

“Cơ quan thuế nên nghiên cứu tích hợp mã vạch hoặc mã QR trên hóa đơn điện tử. Khi xuất hóa đơn, người kinh doanh chỉ cần quét mã để dữ liệu tự động chuyển vào hệ thống kế toán và kê khai thuế mà không cần nhập liệu thủ công, giảm sai sót cho hộ kinh doanh. Một số quốc gia như Thái Lan đã triển khai mô hình này”, ông đề xuất.

Vị chuyên gia cho biết các chính sách hỗ trợ trong Nghị quyết 68, Nghị quyết 198 và Nghị định 20 cần được triển khai hiệu quả hơn để tạo điều kiện cho hộ kinh doanh chuyển đổi số như các chính sách hỗ trợ phần mềm, hóa đơn điện tử, tư vấn pháp luật và tư vấn thuế miễn phí cho hộ kinh doanh.

Đề xuất ngưỡng doanh thu chịu thuế theo từng lĩnh vực

Ông Nguyễn Văn Được cho biết mức 1 tỷ đồng hiện nay mới chỉ là ngưỡng chung áp dụng cho toàn bộ lĩnh vực kinh doanh, trong khi đặc thù từng ngành nghề có sự khác biệt lớn. Vì vậy, cần nghiên cứu phân loại lại theo từng nhóm hoạt động để bảo đảm phù hợp thực tế.

Ông đề xuất đối với hoạt động thương mại, ngưỡng doanh thu có thể nâng lên khoảng 2 tỷ đồng do biên lợi nhuận thấp. Trong khi đó, lĩnh vực sản xuất, dịch vụ có sử dụng nhiều lao động và nguyên vật liệu có thể áp dụng ngưỡng khoảng 1 tỷ đồng. Riêng các hoạt động dịch vụ đơn thuần hoặc cho thuê nhà có thể áp dụng mức thấp hơn, khoảng 500 triệu đồng.

Theo ông Được, việc phân loại theo từng lĩnh vực sẽ giúp chính sách sát thực tế hơn, đồng thời bảo đảm huy động nguồn thu hợp lý và công bằng giữa các nhóm hộ kinh doanh.

“Nếu nâng ngưỡng doanh thu đối với hộ kinh doanh thương mại lên khoảng 2 tỷ đồng, nhóm này sẽ không còn chịu áp lực lớn về việc xuất hóa đơn hay nghĩa vụ thuế ở mức thấp, qua đó giảm đáng kể gánh nặng tuân thủ cho người kinh doanh nhỏ”, ông phân tích.

Ông cho rằng dù giảm áp lực cho hộ kinh doanh, nhà nước vẫn có thể đảm bảo nguồn thu thuế từ các nhóm đối tượng khác phù hợp hơn với thực tế. Điều này cũng phù hợp với định hướng của Nghị quyết 27 về phân bổ và huy động nguồn lực tài chính công một cách hợp lý, công bằng và bền vững.

Phan Trang