Cựu Tổng giám đốc VTM chỉ đạo nhân viên ‘san gạt’ 225 tỷ đồng thiếu hụt vào giá vốn và chi phí khác

Như Tiền Phong đưa tin, Viện KSND Tối cao vừa ban hành cáo trạng truy tố 31 bị can trong vụ án xảy ra tại Công ty TNHH Khoáng sản và Luyện kim Việt Trung (VTM), Tổng công ty Thép Việt Nam (VNS) và các đơn vị liên quan.

Trong đó, bị can Mai Văn Tinh (73 tuổi, cựu Chủ tịch VNS) và Đậu Văn Hùng (75 tuổi, cựu Tổng giám đốc VNS) bị truy tố về tội “Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí”. Bị can Tinh từng bị phạt 6 năm tù trong vụ án xảy ra tại Nhà máy gang thép Thái Nguyên.

Bị can Bùi Thanh Bình (48 tuổi, cựu Tổng giám đốc VTM) bị truy tố về 3 tội “Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí; Nhận hối lộ; Thiếu trách nhiệm gây thiệt hại đến tài sản của Nhà nước, cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp”.

Viện KSND Tối cao đồng thời cũng truy tố bị can Lê Ngọc Hưng (66 tuổi, cựu Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai) và Đỗ Trường Giang (64 tuổi, cựu Giám đốc Sở Công Thương tỉnh) về tội “Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ”.

Ngoài ra, 28 bị can khác bị truy tố về 1 trong 5 tội danh. Viện Kiểm sát sẽ chuyển hồ sơ sang TAND TP Hà Nội nghiên cứu, xét xử trong thời gian tới.

Theo cáo trạng, các bị can có 3 sai phạm chính. Trong đó, sai phạm đầu tiên xảy ra khi triển khai gói thầu EPC. Nhóm cựu lãnh đạo VNS bị cáo buộc phê duyệt gói thầu này trị giá 160 triệu USD, cao hơn nhiều so với chào mời của nhà thầu khác, gây thiệt hại hơn 532 tỷ đồng cho 3 cổ đông (thiệt hại tài sản Nhà nước hơn 241 tỷ đồng).

Sai phạm thứ hai xảy ra trong việc bán quặng sắt, bị can Bùi Thanh Bình bị cáo buộc chỉ đạo xây dựng giá bán thấp hơn thị trường, gây thất thoát hơn 434 tỷ đồng tài sản Nhà nước.

Sai phạm thứ ba khi mua than cốc tại VTM, từ chỉ đạo của Bùi Thanh Bình cũng gây thiệt hại tài sản Nhà nước hơn 13 tỷ đồng.

Ông Bình bị cáo buộc nhận hối lộ tổng cộng 62,2 tỷ đồng từ các doanh nghiệp mua bán quặng sắt, than cốc.

Buông lỏng quản lý khiến tài sản thiếu hụt

Quá trình điều tra, cơ quan tố tụng còn làm rõ các sai phạm trong hoạt động kiểm kê tài sản, có thiếu hụt hàng trăm tỷ đồng.

Cụ thể, năm 2014 - 2019, VTM tổ chức kiểm kê tài sản định kỳ sáu tháng một lần. Qua 12 đợt kiểm kê, tổng giá trị hàng hóa được ghi nhận thiếu hụt lên tới hơn 225 tỷ.

Ông Bùi Thanh Bình đã chỉ đạo các kế toán trưởng qua từng thời kỳ tham mưu, đề xuất xử lý giá trị hàng thiếu bằng cách hạch toán vào giá vốn hoặc chi phí khác dù công ty chưa ban hành đầy đủ định mức tiêu hao. Trong khi, những khoản thiếu hụt này phải được hạch toán vào khoản phải thu theo quy định để tiếp tục xác định nguyên nhân, trách nhiệm và xử lý.

Viện Kiểm sát cho rằng, với vai trò người đứng đầu công ty, ông Bình có trách nhiệm tổ chức kiểm kê, kịp thời xử lý tài sản thiếu hụt, xác định nguyên nhân và trách nhiệm của những người liên quan. Nếu tổn thất do nguyên nhân chủ quan, phải xem xét mức bồi thường đối với người gây ra. Tuy nhiên, việc quản lý, kiểm tra và xử lý những khoản thiếu hụt tại VTM đã không được thực hiện đầy đủ.

Những bất cập trong quản lý hàng hóa tại VTM chỉ được làm rõ hơn khi Công ty TNHH Kiểm toán và Thẩm định giá Việt Nam (AVA) kiểm tra sổ sách, chứng từ và đối chiếu số liệu kiểm kê. Trong tổng số gần 204 tỷ đồng hàng tồn kho bị thiếu so với sổ kế toán, đơn vị kiểm toán xác định gần 99 tỷ đồng là những khoản hao hụt tự nhiên, hao hụt trong định mức và sai số cân công nghệ. Phần còn lại, hơn 105 tỷ đồng, được xác định là tài sản mất mát, thất thoát.

Kết quả kiểm tra cũng chỉ ra những bất cập trong việc ghi chép, quản lý hàng hóa tại nhà máy. Có trường hợp phiếu cấp phát của thủ kho đã ghi nhận vật tư được xuất đúng thực tế, nhưng sổ kế toán chưa hạch toán xuất kho. Một số khoản nguyên liệu được kế toán ghi nhận số lượng xuất ít hơn số liệu của bộ phận điều độ.

Phía kiểm toán đã nhận xét công tác quản lý hàng hóa chưa minh bạch, việc kiểm soát chưa chặt chẽ và VTM chưa kịp thời xây dựng đầy đủ định mức tiêu hao đối với nguyên liệu, máy móc, thiết bị. Từ kết quả này, cơ quan điều tra làm rõ trách nhiệm của 3 người từng trực tiếp điều hành, quản lý tài sản và sổ sách tại VTM.

Trong đó, ngoài ông Bùi Thanh Bình (Tổng giám đốc) thì ông Nguyễn Duy Dũng (giữ chức kế toán trưởng vtm từ tháng 9/2018), có trách nhiệm chủ trì công tác kiểm kê tài sản, kiểm tra sổ sách kế toán, thống kê và quản lý tài sản của công ty; ông Bùi Sỹ Ngọc (giữ chức trưởng phòng vật tư từ tháng 9/2017 – 4/2020) phụ trách quản lý kho bãi, nguyên nhiên vật liệu, phụ tùng, thiết bị và việc cấp phát vật tư phục vụ sản xuất.

Kết quả điều tra chưa xác định được chính xác giá trị hàng hóa thất thoát ở từng thời điểm. Tuy nhiên, khi nhận chuyển giao chức vụ, ông Dũng và ông Ngọc đã tiếp nhận hồ sơ, sổ sách cùng hiện trạng tài sản thực tế.

Do đó, Viện Kiểm sát kết luận cả 3 người đều có trách nhiệm quản lý, theo dõi, kiểm kê tài sản nhưng trong thời gian dài đã buông lỏng quản lý, không thực hiện đầy đủ nhiệm vụ được giao.

Hậu quả dẫn đến giá trị tài sản thất thoát được xác định hơn 105 tỷ đồng. Tính theo tỉ lệ vốn của Tổng công ty VNS tại VTM và phần vốn Nhà nước tại Tổng công ty, thiệt hại tài sản Nhà nước là hơn 46 tỷ đồng.

Sai phạm trên khiến cả 3 bị truy tố tội “Thiếu trách nhiệm gây thiệt hại đến tài sản của Nhà nước, cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp”.

Theo Hoàng An