Công nghệ Việt ghi dấu ở 'Thế vận hội ngành giao thông'

| Sống

Kinh nghiệm của thế hệ đi trước cùng sức trẻ, sự sáng tạo của thế hệ sau là chìa khóa tạo nên thành công cho phần trình bày của đại diện Viettel Solutions.

Ngay sau phần trình bày về giao thông thông minh của Tạ Xuân Kiên - Kỹ sư phát triển phần mềm sinh năm 2002, người được lựa chọn là diễn giả đại diện cho Tổng Công ty Giải pháp Doanh nghiệp Viettel (Viettel Solutions) tại ITS World Congress lần thứ 32 (19-23/10/2026) - sự kiện giao thông thông minh lớn nhất thế giới, đã có những doanh nghiệp quốc tế trong cùng lĩnh vực liên hệ để trao đổi về khả năng hợp tác.

Giữa 449 công trình nghiên cứu, 180 phiên học thuật và hơn 60.000 lượt người tham dự, sự chú ý mà nhóm của Viettel Solutions giành được trong lần đầu góp mặt ở ITS World Congress - sự kiện được ví là “Thế vận hội của ngành giao thông” - phần nào cho thấy sức hấp dẫn của công nghệ Việt.

Trước đó, nghiên cứu của nhóm đã vượt qua vòng phản biện của hội đồng chuyên gia quốc tế đến từ châu Âu, châu Mỹ và châu Á - Thái Bình Dương để được trình bày tại hội nghị ở Gangneung (Hàn Quốc).

Trưởng phái đoàn các quốc gia chụp ảnh lưu niệm tại ITS World Congress 2026

Kinh nghiệm cùng sức trẻ tạo nên thành tựu

Trước hội nghị, nhóm nghiên cứu Viettel Solutions tổ chức một buổi phản biện nội bộ. Những thành viên đã nhiều năm triển khai các dự án giao thông thông minh, điều khiển đèn tín hiệu của Viettel Solutions ngồi vào vị trí của hội đồng chuyên gia. Phía trả lời là các kỹ sư trẻ trẻ - những người trực tiếp mô hình hóa bài toán, xây dựng mô phỏng và kiểm chứng kết quả.

Những thành viên giàu kinh nghiệm hiểu rõ một thực tế mà các mô hình phổ biến trên thế giới thường bỏ qua: tại đô thị Việt Nam, hạ tầng giao thông thông minh được đầu tư theo lộ trình nhiều giai đoạn, nhiều thế hệ bộ điều khiển đèn cùng vận hành trên một mạng lưới và camera giám sát chỉ tập trung quan sát vùng khoảng 100m trước vạch dừng.

Trong khi đó, phần lớn nghiên cứu về điều khiển thích ứng lại giả định có thể đo được hàng chờ xe trên toàn tuyến đường.

Từ khoảng cách giữa lý thuyết và thực tế ấy, nhóm đặt ra hai câu hỏi: đèn tín hiệu thích ứng có phát huy hiệu quả khi chỉ dựa vào dữ liệu của hệ thống camera giám sát hay không, và ở mỗi giai đoạn đầu tư, nên ưu tiên những nút giao nào. Người đi trước không yêu cầu người trẻ tìm kiếm lời giải theo quan điểm của họ. Bằng kinh nghiệm thực tế, họ nêu ra những bài toán đáng để giải.

Tạ Xuân Kiên, chàng kỹ sư công nghệ sinh năm 2002, trình bày về giải pháp của Viettel tại ITS World Congress lần thứ 32.

Nan đề ấy giúp sức trẻ phát huy tối đa vai trò. Các kỹ sư trẻ trực tiếp đảm nhận những phần việc cốt lõi: mô hình hóa bài toán, xây dựng mô phỏng giao thông vi mô cho một hành lang thực tế tại Việt Nam và một mạng lưới mở rộng 14 nút giao.

Thay vì đòi hỏi dữ liệu trên toàn tuyến, nhóm dùng trực tiếp dữ liệu trong vùng quan sát của camera, lấy trung bình theo chu kỳ đèn làm đầu vào điều khiển. Nhờ đó, cùng một hệ thống camera vừa phục vụ giám sát, vừa cung cấp dữ liệu cho đèn tín hiệu, không cần lắp thêm cảm biến trên toàn tuyến. Kế hoạch tín hiệu được xuất đúng định dạng chu kỳ, pha và thời gian xanh mà các bộ điều khiển thông thường đang dùng.

Bài toán chọn nút giao ưu tiên khó hơn nhiều so với vẻ ngoài: các nút ảnh hưởng lẫn nhau qua hàng chờ tràn ngược, nên chỉ với 14 nút ứng viên đã có tới 16.384 phương án. Các kỹ sư trẻ thiết kế quy trình tối ưu hai lớp - lớp trên tìm tổ hợp nút cần trang bị, lớp dưới đánh giá từng phương án bằng mô phỏng - để tìm ra phương án tốt chỉ với tối đa 1.750 lần mô phỏng.

Kết quả cho thấy giá trị của cách tiếp cận này. Trên hành lang thực tế, so với điều khiển chu kỳ cố định, giải pháp giúp tăng 10% lưu lượng thoát và rút ngắn 38,6% thời gian tuyến đường ở trạng thái gần như đứng yên. Trên mạng lưới 14 nút, phương án triển khai trước 8 nút được lựa chọn tối ưu cho thời gian chờ trung bình thấp hơn khoảng 11% so với trang bị đồng loạt cả 14 nút - đúng tinh thần “triển khai đến đâu, hiệu quả đến đó”.

Phản biện để vững vàng

Hai thế hệ kỹ sư của Viettel Solutions đã bổ trợ cho nhau trong suốt quá trình nghiên cứu. Chính sự phản biện của người đi trước giúp người trẻ được “thử lửa”, được nói lên tiếng nói bảo vệ quan điểm của mình và hoàn thiện những điểm còn thiếu sót.

Ở Viettel Solutions, tên người trẻ không đứng sau tên của những người đi trước. Kỹ sư trẻ của nhóm đứng tên đồng tác giả chính của nghiên cứu và trực tiếp trình bày trước các chuyên gia quốc tế tại hội nghị. Được trao quyền cũng đồng nghĩa với việc chịu trách nhiệm trước chất lượng khoa học của công trình.

Cách làm này giúp đội ngũ trẻ trưởng thành nhanh qua những thử thách thật, đồng thời đưa năng lực nghiên cứu của Viettel Solutions đến gần hơn với cộng đồng giao thông thông minh quốc tế.

Tạ Xuân Kiên, diễn giả 2k2 của Viettel Solutions chụp ảnh cùng ông Đào Xuân Trường - Phó Giám đốc Trung tâm Đô thị số Viettel Solutions tại ITS World Congress lần thứ 32.

Bức ảnh một chuyên gia nhiều năm kinh nghiệm là ông Đào Xuân Trường - Phó Giám đốc Trung tâm Đô thị số Viettel Solutions đứng sánh vai bên cạnh cậu kỹ sư trẻ Xuân Kiên, cùng giơ ngón cái giữa “Thế vận hội của ngành giao thông” năm nay, đã nói lên nhiều điều. Đó là kinh nghiệm của người đi trước kết hợp với năng lực, trình độ và sức trẻ của người đi sau, tạo ra những sản phẩm ấn tượng.

Họ đứng sánh vai bên nhau giống như cách người trẻ được đứng tên đồng tác giả chính và trực tiếp đứng trên bục báo cáo. Và năng lực, trình độ của đội ngũ kỹ sư Việt Nam cũng đã có chỗ đứng của riêng mình trên các diễn đàn quốc tế.

Theo Hà An

Cùng chuyên mục
XEM