Cảnh báo 8 DẤU HIỆU suy gan, thận mà nhiều người bỏ qua: Chỉ cần quan sát vùng bụng và làn da là có thể nhận ra ngay
Một số thay đổi bất thường trên cơ thể có thể là dấu hiệu cho thấy gan, thận đang gặp vấn đề mà nhiều người không chú ý.
Gan và thận được xem là hai “nhà máy lọc độc” cực kỳ quan trọng của cơ thể. Một bên đảm nhiệm việc chuyển hóa chất dinh dưỡng, xử lý độc tố, phân giải rượu bia và sản xuất nhiều protein thiết yếu; bên còn lại chịu trách nhiệm lọc máu, đào thải chất cặn bã qua nước tiểu và điều hòa lượng nước trong cơ thể.
Chính vì hoạt động âm thầm nhưng giữ vai trò sống còn, gan và thận thường chỉ “lên tiếng” khi tổn thương đã diễn ra trong thời gian dài.
Suy gan và suy thận thường tiến triển âm thầm qua nhiều giai đoạn
Điều đáng nói là ở giai đoạn đầu, những dấu hiệu cảnh báo lại khá mơ hồ, dễ bị nhầm lẫn với mệt mỏi thông thường hoặc áp lực cuộc sống, khiến nhiều người chủ quan bỏ qua.
Theo các chuyên gia, nếu cơ thể xuất hiện một số dấu hiệu bất thường kéo dài, đặc biệt ở vùng bụng, làn da hay tình trạng sưng phù, đó có thể là lời cảnh báo gan hoặc thận đang gặp vấn đề.
8 dấu hiệu cảnh báo suy gan, suy thận không nên xem nhẹ
1. Da hoặc mắt vàng bất thường
Một trong những dấu hiệu điển hình nhất của tổn thương gan là vàng da, vàng mắt. Đây là tình trạng xảy ra khi bilirubin, một chất được gan xử lý tích tụ trong máu do gan suy giảm chức năng.
Nhiều người thường nghĩ vàng da chỉ xuất hiện ở giai đoạn nặng, nhưng trên thực tế, nếu quan sát kỹ màu da hoặc lòng trắng mắt thay đổi sang vàng nhẹ, đó có thể là tín hiệu cơ thể đang gặp rối loạn chức năng gan.
Ngoài vàng da, người có vấn đề về thận cũng có thể gặp tình trạng da khô, ngứa kéo dài, do độc tố tích tụ trong máu không được đào thải hiệu quả.
2. Bụng phình to bất thường
Không phải lúc nào bụng to cũng do tăng cân. Trong một số trường hợp, bụng phình to, căng tức có thể liên quan đến tình trạng tích tụ dịch trong ổ bụng, dấu hiệu thường gặp ở người bị suy gan hoặc bệnh gan tiến triển.
Khi gan bị tổn thương, áp lực trong hệ mạch máu thay đổi khiến dịch dễ rò rỉ và tích tụ ở vùng bụng, tạo cảm giác chướng bụng kéo dài.
Nếu tình trạng này xuất hiện kèm mệt mỏi, chán ăn hoặc đau tức vùng bụng trên bên phải, cần đặc biệt lưu ý.
3. Sưng phù ở chân, mặt hoặc mắt cá chân
Một dấu hiệu cảnh báo dễ nhận thấy nhưng thường bị bỏ qua là sưng phù ở chân, bàn tay, mắt cá chân hoặc mặt.
Đây có thể là hậu quả của việc thận hoạt động kém, không đào thải được lượng nước dư thừa, khiến chất lỏng tích tụ trong cơ thể. Trong khi đó, gan suy yếu cũng có thể gây giảm sản xuất protein, làm nước thoát ra mô và gây phù.
Nhiều người thường nghĩ đây chỉ là dấu hiệu “nóng trong” hoặc đứng lâu, nhưng nếu phù kéo dài, đó có thể là lời cảnh báo của cơ quan nội tạng.
4. Nước tiểu thay đổi bất thường
Nước tiểu là một trong những dấu hiệu phản ánh khá rõ sức khỏe của thận. Khi thận hoạt động bình thường, nước tiểu thường ổn định về màu sắc, mùi và tần suất đi tiểu.
Tuy nhiên, nếu bạn nhận thấy tình trạng đi tiểu ít hơn hoặc nhiều hơn bình thường, nước tiểu sẫm màu, có bọt, có mùi lạ hoặc thậm chí lẫn máu, đó có thể là tín hiệu cho thấy chức năng lọc của thận đang gặp vấn đề.
Đặc biệt, nước tiểu có bọt kéo dài là dấu hiệu không nên xem nhẹ, bởi đây có thể liên quan đến tình trạng protein bị rò rỉ vào nước tiểu, một biểu hiện sớm cho thấy thận đã bắt đầu suy giảm chức năng.
5. Mệt mỏi kéo dài dù đã nghỉ ngơi
Mệt mỏi là triệu chứng rất phổ biến nên thường bị xem nhẹ. Tuy nhiên, nếu tình trạng kiệt sức, thiếu năng lượng, ngủ vẫn không thấy khỏe kéo dài, đó có thể là dấu hiệu cơ thể đang tích tụ độc tố.
Khi gan hoặc thận hoạt động kém, quá trình lọc thải không hiệu quả sẽ khiến chất cặn bã lưu thông trong máu, ảnh hưởng đến não, cơ bắp và mức năng lượng của cơ thể.
Đây là lý do nhiều người bị bệnh gan hoặc bệnh thận giai đoạn đầu thường cảm thấy mệt mỏi dai dẳng mà không rõ nguyên nhân.
6. Buồn nôn, chán ăn hoặc có vị lạ trong miệng
Gan giữ vai trò quan trọng trong quá trình tiêu hóa, đặc biệt là sản xuất mật để hỗ trợ phân giải chất béo.
Khi chức năng gan suy giảm, người bệnh có thể dễ gặp tình trạng ăn không ngon, buồn nôn, nôn kéo dài, chướng bụng hoặc khó tiêu.
Trong khi đó, ở người có vấn đề về thận, việc độc tố tích tụ trong máu có thể khiến miệng xuất hiện vị đắng hoặc vị lạ khó chịu, hơi thở nặng mùi, thậm chí làm mất cảm giác thèm ăn. Nếu những biểu hiện này kéo dài nhiều ngày, đừng vội cho rằng chỉ là rối loạn tiêu hóa thông thường.
7. Dễ bầm tím hoặc chảy máu bất thường
Gan là cơ quan tham gia sản xuất nhiều loại protein cần thiết cho quá trình đông máu. Khi gan bị tổn thương, lượng protein này suy giảm, khiến cơ thể dễ xuất hiện các dấu hiệu như bầm tím không rõ nguyên nhân, chảy máu chân răng hoặc vết thương chảy máu lâu cầm hơn bình thường.
Đây là biểu hiện khá điển hình nhưng lại thường bị bỏ qua, bởi nhiều người chỉ nghĩ đơn giản là do va chạm nhẹ hoặc cơ thể thiếu chất.
8. Khó thở, chuột rút hoặc lú lẫn
Khi gan hoặc thận bị tổn thương nặng hơn, cơ thể có thể xuất hiện những biểu hiện toàn thân như khó thở do tích tụ dịch, chuột rút kéo dài, hoa mắt, chóng mặt, lú lẫn hoặc khó tập trung.
Nguyên nhân có thể đến từ tình trạng rối loạn điện giải, tuần hoàn bị ảnh hưởng hoặc độc tố tích tụ tác động lên não và các cơ quan khác. Đây đều là những dấu hiệu cảnh báo nghiêm trọng, không nên chần chừ vì có thể liên quan đến các biến chứng nguy hiểm.
Vì sao gan và thận thường “đổ bệnh” cùng lúc?
Gan và thận không hoạt động độc lập. Cả hai đều tham gia vào quá trình lọc thải, chuyển hóa và giữ cân bằng cho cơ thể.
Nếu gan suy giảm chức năng, độc tố tích tụ sẽ tạo thêm gánh nặng cho thận. Ngược lại, khi thận không lọc được chất thải, lượng độc tố trong máu tăng lên khiến gan phải làm việc quá sức.
Đó là lý do nhiều trường hợp tổn thương ở một cơ quan có thể kéo theo nguy cơ rối loạn ở cơ quan còn lại, thậm chí dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng như suy đa tạng.
Các chuyên gia khuyến cáo, nếu những triệu chứng kể trên kéo dài trên một tuần, hoặc xuất hiện đồng thời nhiều dấu hiệu như vàng da, sưng phù, thay đổi tiểu tiện, chán ăn và mệt mỏi kéo dài, người bệnh nên đi kiểm tra sớm.
Gan và thận là những cơ quan có khả năng “chịu đựng” rất tốt, nhưng cũng vì thế mà bệnh thường diễn tiến âm thầm. Phát hiện ở giai đoạn đầu có thể giúp kiểm soát tổn thương tốt hơn, trong khi nếu để muộn, hậu quả có thể nghiêm trọng và khó phục hồi.
Bên cạnh đó, duy trì lối sống lành mạnh như uống đủ nước, hạn chế rượu bia, không lạm dụng thuốc giảm đau, kiểm soát cân nặng và khám sức khỏe định kỳ vẫn là cách đơn giản nhưng hiệu quả để bảo vệ gan và thận lâu dài.
Nguồn: Massh