Bữa trưa không nói chuyện gia đình: Cách ông chủ Louis Vuitton rèn người kế vị cho đế chế 300 tỷ Euro
Mỗi tháng một lần, Bernard Arnault triệu tập 5 người con về trụ sở LVMH ăn trưa, không phải để hàn huyên mà để kiểm tra năng lực tiếp quản đế chế hơn 300 tỷ euro.
Mỗi tháng một lần, tại trụ sở tập đoàn LVMH trên đại lộ Champs-Élysées (Paris), năm người con của Bernard Arnault lại cùng ngồi vào một bàn ăn dài phủ khăn trắng. Nhưng đây không phải là bữa trưa để hàn huyên chuyện gia đình. Trong căn phòng riêng tư ấy, người đàn ông giàu nhất nước Pháp mở chiếc iPad, đọc từng chủ đề và lặng lẽ quan sát. Từng câu hỏi ông đưa ra đều xoay quanh vận mệnh của đế chế xa xỉ trị giá hơn 300 tỷ euro – và từng câu trả lời đều có thể quyết định ai sẽ là người kế vị.
Bên ngoài tòa nhà số 103 đại lộ Champs-Élysées, một chiếc vali Louis Vuitton khổng lồ đang phủ kín công trình cải tạo khách sạn mới của tập đoàn, như một lời tuyên bố quyền lực giữa trung tâm Paris. Nhưng phía sau lớp vỏ hào nhoáng ấy là một bài toán khiến giới tài chính quốc tế tò mò suốt nhiều năm: trong năm người con của Arnault, ai sẽ là người được chọn để nắm quyền điều hành LVMH?
Tỉ phú Bernard Arnault
Bữa trưa của những “kỳ thi miệng”
Không khí trong phòng ăn riêng tại trụ sở LVMH luôn bao trùm bởi sự nghiêm túc. Bernard Arnault không hỏi thăm sức khỏe, không nói chuyện đời tư. Ông đi thẳng vào vấn đề. Những câu hỏi được đặt ra không khác gì đề bài của một kỳ thi tuyển CEO: có nên thay đổi lãnh đạo của một thương hiệu lớn hay không, vì sao chiến dịch quảng cáo của đối thủ lại chạm tới thế hệ Gen Z tốt hơn, hoặc liệu đã đến lúc cải tổ toàn bộ một ngành hàng đang đem về hàng tỷ euro doanh thu mỗi năm.
Mỗi người con phải trình bày quan điểm, phân tích rủi ro và đề xuất hướng đi. Arnault lắng nghe trong im lặng. Không nhận xét, không gợi ý, không bộc lộ cảm xúc. Nhưng chính sự im lặng ấy lại khiến bữa trưa trở thành một “kỳ thi miệng” căng thẳng, nơi mọi ánh nhìn, cách lập luận và lựa chọn ngôn từ đều bị đặt dưới sự soi xét.
Tỷ phú Arnault với vợ thứ hai và hai người con của vợ đầu. Ảnh: WSJ
Quá trình huấn luyện này không bắt đầu từ khi họ trưởng thành. Từ thuở nhỏ, các con của Arnault đã quen với việc được gọi vào văn phòng để giải toán thay vì chơi đùa. Ngay cả sau những chuyến công tác dài từ châu Á trở về, ông vẫn mở sách giáo khoa để cùng con ôn bài. Với Arnault, tư duy logic là nền tảng của quyền lực. Ông tin rằng để điều hành một đế chế xa xỉ toàn cầu, người kế vị phải có nền tảng toán học và kỹ thuật vững chắc. Chính niềm tin ấy khiến ông đặc biệt coi trọng các trường đại học kỹ thuật danh giá, nơi ba người con sau của ông đã theo học và tốt nghiệp.
Cuộc đua trong sự im lặng
Không để các con tự xoay xở, Bernard Arnault sắp xếp cho mỗi người một lộ trình riêng trong tập đoàn và được kèm cặp bởi những lãnh đạo kỳ cựu.
Delphine Arnault, 51 tuổi, con gái cả, được xem là bản sao của cha về phong thái. Bà được dìu dắt suốt 12 năm bởi các giám đốc kỳ cựu tại Dior và Louis Vuitton. Delphine thừa hưởng sự nhạy bén kinh doanh của cha. Bà từng kể, trong các cuộc họp duyệt mẫu, ông Arnault chỉ cần liếc qua hàng trăm chiếc túi và chỉ tay vào một cái. Y như rằng, đó sẽ là mẫu bán chạy nhất toàn cầu. Hiện bà là Chủ tịch kiêm CEO của Dior Couture.
Con trai thứ hai Antoine Arnault, 49 tuổi, nắm giữ vai trò "ngoại trưởng" của đế chế. Ông phụ trách hình ảnh, truyền thông và môi trường, đồng thời là CEO của Christian Dior SE - công ty mẹ kiểm soát LVMH.
Ba người con trai với vợ sau cũng đang thăng tiến mạnh mẽ. Alexandre Arnault, 34 tuổi, nổi tiếng với khả năng kết nối giới trẻ, vừa được điều chuyển làm phó CEO mảng rượu Moët Hennessy. Frédéric Arnault, 31 tuổi, hiện là CEO Loro Piana kiêm Giám đốc điều hành Financière Agache. Con trai út Jean Arnault, 28 tuổi, đang là giám đốc mảng đồng hồ của Louis Vuitton.
Vợ chồng tỷ phú Bernard Arnault và 5 người con. Ảnh: AFP
Song song với việc trao quyền, Arnault cũng thiết lập một cấu trúc sở hữu đặc biệt nhằm đảm bảo đế chế không bị chia cắt. Mỗi người con nắm giữ một phần cổ phần ngang nhau nhưng bị ràng buộc bởi những quy định chặt chẽ về chuyển nhượng và luân phiên vị trí chủ tịch. Cấu trúc này buộc họ phải gắn bó với lợi ích chung trong nhiều thập kỷ, không để xảy ra những cuộc tranh giành công khai có thể làm lung lay tập đoàn.
Để đảm bảo đế chế không bị xâu xé sau khi mình qua đời, Arnault thiết lập một cấu trúc sở hữu đặc biệt mà giới kinh doanh ví von giống vở kịch No Exit (Không lối thoát) – nơi các nhân vật bị buộc chặt với nhau vĩnh viễn. Tỷ phú chia đều 20% cổ phần cho 5 người con với quy tắc "thép": Trong 30 năm tới, không ai được phép bán cổ phần nếu không có sự đồng thuận tuyệt đối của 4 người còn lại. Chức chủ tịch sẽ xoay tua giữa 5 anh em mỗi hai năm. Cấu trúc này buộc họ vào thế trận: Hoặc đoàn kết cùng sống, hoặc cùng bị giam cầm trong lợi ích chung.
Đến nay, Arnault vẫn chưa đưa ra bất kỳ tín hiệu nào về người được chọn cuối cùng. Ông thậm chí đã sửa đổi điều lệ, nâng tuổi nghỉ hưu của chủ tịch lên 85, kéo dài cuộc đua đến tận năm 2034.
Để duy trì trật tự, Arnault nghiêm cấm các con so kè hay so sánh xem ai giỏi hơn, kể cả trong những thú vui như thể thao hay âm nhạc. Bề ngoài, gia đình Arnault luôn xuất hiện trong hình ảnh hòa thuận. Nhưng theo giới quan sát, đó là bề mặt phẳng lặng che giấu một cuộc cạnh tranh âm thầm kéo dài nhiều năm. Mỗi bữa trưa, mỗi quyết định bổ nhiệm, mỗi lần điều chuyển vị trí đều là một “nước cờ” trong ván bài kế vị chưa có hồi kết.
Khi Arnault nâng tuổi nghỉ hưu của chủ tịch lên 85, cuộc đua ấy được kéo dài thêm gần một thập kỷ. Người cha chưa rời ngai vàng, còn năm người con vẫn tiếp tục chứng minh mình trong sự im lặng và kỷ luật sắt. Trong căn phòng ăn riêng ở Champs-Élysées, những bữa trưa vẫn diễn ra đều đặn mỗi tháng – như những kỳ thi không có giấy bút, nơi tương lai của một đế chế xa xỉ lớn nhất thế giới được quyết định bằng từng câu trả lời nhỏ bé nhưng đầy trọng lượng.
