Bị từ chối thưởng KPI vì đã nghỉ việc, cựu Giám đốc một công ty chứng khoán khởi kiện đòi lại 10 tỷ đồng: Tòa phán quyết thế nào?

Trong hai ngày 28/8 và 11/9/2026, TAND TP.HCM xét xử phúc thẩm vụ tranh chấp lao động về tiền thưởng giữa ông Nguyễn Tiến D (sinh năm 1982), nguyên Giám đốc Khối Khách hàng cá nhân, và Công ty Cổ phần C (Việt Nam) (công ty chứng khoán) có trụ sở tại TP.HCM. Vụ án lên cấp phúc thẩm sau khi ông D kháng cáo bản án sơ thẩm.

Người lao động kiện đòi tiền thưởng KPI sau khi nghỉ việc

Theo hồ sơ, ông D vào làm việc tại công ty từ tháng 3/2018 theo hợp đồng có thời hạn, được gia hạn và ký tiếp nhiều lần trước khi chuyển sang hợp đồng không xác định thời hạn vào tháng 3/2024.

Ông D trình bày, mỗi vị trí quản lý tại công ty có một bảng chỉ tiêu KPI riêng, cũng là cơ sở để xét thưởng cuối năm. Ngày 20/12/2023, sau khi ông trao đổi với Tổng Giám đốc, Trưởng phòng Nhân sự gửi cho ông bảng KPI năm 2024, kèm chính sách nếu KPI đạt trên 80% đến 90% thì mức thưởng là 3%.

Theo ông D, dù năm 2024 là một năm kinh tế khó khăn, ông vẫn hoàn thành 87,2% KPI theo xác nhận của Tổng Giám đốc ngày 04/02/2025. Lợi nhuận toàn khối năm 2024 được Kế toán trưởng xác nhận là hơn 332,57 tỷ đồng, nên khoản thưởng 3% mà ông được hưởng là 9.977.222.404 đồng.

Ngày 09/02/2025, căn cứ đơn xin nghỉ việc của ông D, công ty ra quyết định chấm dứt hợp đồng với ông từ ngày 26/02/2025. Ông D cho biết sau đó ông đã nhiều lần liên hệ, gửi đơn và cả nhờ cơ quan chức năng làm cầu nối, nhưng công ty từ chối mọi yêu cầu. Ông khởi kiện, đề nghị tòa buộc công ty trả gần 10 tỷ đồng một lần.

Mức tiền thưởng 1,6 tỷ hay 10 tỷ đồng?

Phía công ty phản bác toàn bộ yêu cầu này. Theo bị đơn, kết quả KPI mà bộ phận nhân sự thông báo cho ông D qua email ngày 23/01/2025 chỉ là 53,1%. Không hài lòng, ông D đã trao đổi với Tổng Giám đốc để đề nghị đánh giá lại.

Lúc 10 giờ 51 phút ngày 04/02/2025, Tổng Giám đốc Kang Moon K gửi email cho Khối Khách hàng cá nhân với chủ đề "Bảng nháp kết quả KPI năm 2024", kèm tệp ghi tỷ lệ KPI 87,2%. Nội dung email viết: "Đây là phiên bản cập nhật để đưa ra quyết định cuối cùng trong cuộc họp lúc 13:30 chiều nay. Tôi muốn làm rõ một lần nữa là đây không phải là kết quả cuối cùng để tránh mọi sự hiểu lầm".

Công ty cho rằng ông D không phản đối nội dung này, và tài liệu cũng không ghi bất kỳ tỷ lệ hay khoản thưởng nào. Bảng KPI, số liệu lợi nhuận khối và kết quả đánh giá mà ông D dựa vào là ba tài liệu độc lập do các nhân sự khác nhau gửi, nên việc ghép chúng lại thành một cơ chế thưởng, theo bị đơn, là chủ quan và suy diễn.

Bà Nguyễn Hoàng Y, nguyên Phó Giám đốc Khối Khách hàng cá nhân, kể lại rằng trong cuộc họp ngày 04/02/2025, ông Kang Moon K vì muốn khích lệ tinh thần và giữ chân nhân sự cấp cao nên sẽ không tính thưởng theo kết quả 53,1%, mà xem xét thêm ngân sách thưởng do công ty mẹ phân bổ, mức độ đóng góp, năng lực quản lý và mức độ gắn bó. Theo bà Y, con số 87,2% chỉ được đưa ra để ông D cân nhắc và chờ phê duyệt. Sau ngày hôm đó, ông D nộp đơn nghỉ việc nên không còn đủ điều kiện xét thưởng, bất kể công ty mẹ phân bổ ngân sách thế nào.

Chính ông Kang Moon K, trong lời trình bày ngày 07/4/2026 khi đã là nguyên Tổng Giám đốc, xác nhận ông là người có quyền quyết định mức thưởng thực tế cho người lao động từ năm 2016 đến ngày 03/6/2025. Ông K cho biết với kết quả 53,1%, tiền thưởng dự kiến của ông D là 1.662.870.400 đồng, tính theo tỷ lệ 0,5% lợi nhuận khối, còn con số 87,2% chỉ mang tính trao đổi, chưa được phê duyệt chính thức.

Công ty nêu 2 "điều kiện tiên quyết" để được thưởng

Lập luận chính của công ty dựa trên quy chế về thưởng Tết và thưởng theo thành tích áp dụng từ năm 2012, cùng chính sách lương, thưởng cho môi giới khách hàng cá nhân có hiệu lực từ tháng 1/2024. Theo đó, để được thưởng, người lao động phải đáp ứng đủ hai điều kiện tiên quyết là có quyết định thưởng của Ban Giám đốc và vẫn còn làm việc tại công ty vào thời điểm chi thưởng.

Bị đơn cho biết hợp đồng lao động ghi tiền thưởng "theo phụ lục hợp đồng", nhưng hai bên chưa từng ký phụ lục nào về tỷ lệ thưởng, còn quyết định chấm dứt hợp đồng cũng không nhắc đến khoản thưởng. Công ty chi thưởng thành tích năm 2024 cho nhân viên vào ngày 28/02/2025, khi ông D đã nghỉ việc, và chưa từng có tiền lệ trả thưởng cho người nghỉ trước thời điểm chi thưởng.

Ngày 20/5/2026, TAND Khu vực 1, TP.HCM xử sơ thẩm, bác toàn bộ yêu cầu của ông D. Năm ngày sau, ông kháng cáo. Tại phiên phúc thẩm, đại diện Viện kiểm sát nhân dân TP.HCM cũng đề nghị giữ nguyên án sơ thẩm, đồng thời cho rằng cấp sơ thẩm miễn án phí cho nguyên đơn khi yêu cầu không được chấp nhận là chưa phù hợp.

Tòa phúc thẩm: Công ty vi phạm chính quy chế của mình, phải trả cho người lao động 1,6 tỷ đồng tiền thưởng

Hội đồng xét xử phúc thẩm nhận định, theo Bộ luật Lao động 2019, pháp luật không bắt buộc doanh nghiệp phải thưởng cho người lao động. Tuy nhiên, khi điều khoản thưởng đã được quy định trong hợp đồng, thỏa ước lao động tập thể hoặc quy chế thưởng của công ty thì việc trả thưởng trở thành nghĩa vụ bắt buộc.

Xét điều kiện "còn làm việc tại thời điểm trả thưởng", tòa chỉ ra chính quy chế của công ty ghi ngày trả thưởng là trước Tết Âm lịch. Như vậy, công ty phải trả thưởng năm 2024 chậm nhất vào ngày 28/01/2025, khi ông D vẫn đang làm việc. Việc công ty lùi chi thưởng đến 28/02/2025 không làm thay đổi thời điểm đã quy định và không thể là căn cứ để cho rằng ông D không đủ điều kiện. Theo hội đồng xét xử, công ty đã vi phạm chính sách thưởng do chính mình đề ra. Ngoài ra, ông D chấm dứt hợp đồng theo thỏa thuận và sau khi năm 2024 đã kết thúc, không thuộc trường hợp nghỉ việc trước thời gian trả thưởng.

Về mức thưởng, tòa xác định ông Kang Moon K là người trực tiếp điều hành và có quyền quyết định tiền thưởng năm 2024, bởi công ty không chứng minh được còn người nào khác trong Ban Giám đốc cùng có thẩm quyền này. Tuy nhiên, tỷ lệ 87,2% chỉ là kết quả để trao đổi, và chính email ngày 04/02/2025 đã nói rõ đó không phải kết quả cuối cùng. Sau cuộc họp hôm đó, công ty cũng không có kết quả đánh giá nào khác, nên không có căn cứ để thay thế mức 53,1% đã thông báo trước đó.

Hội đồng xét xử nhận định việc ông Kang Moon K không ban hành quyết định trả thưởng cho ông D phụ thuộc hoàn toàn vào ý chí chủ quan của người đại diện theo pháp luật, làm ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của người lao động. Từ đó, tòa xác định kết quả thành tích năm 2024 của ông D là 53,1%, tương ứng mức thưởng 1.662.870.400 đồng, đúng bằng con số mà nguyên Tổng Giám đốc đã nêu trong lời trình bày gửi tòa.

TAND TP.HCM chấp nhận một phần kháng cáo, sửa một phần bản án sơ thẩm. Công ty phải trả ông D hơn 1,66 tỷ đồng tiền thưởng thành tích năm 2024 một lần khi bản án có hiệu lực, ông D tự chịu thuế thu nhập cá nhân đối với khoản tiền này. Nếu chậm thi hành, công ty còn phải trả thêm lãi chậm trả. Phần yêu cầu hơn 8,31 tỷ đồng còn lại không được chấp nhận.

Về án phí sơ thẩm, ông D phải chịu hơn 50,3 triệu đồng cho phần yêu cầu bị bác, còn công ty chịu hơn 37,2 triệu đồng. Ông D không phải chịu án phí phúc thẩm. Bản án có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên, 11/9/2026.

Dựa theo Bản án số 152/2026/LĐ-PT ngày 11/9/2026 của TAND TP.HCM

Theo Thu Thủy