Bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ bước vào giai đoạn nước rút với loạt lùm xùm pháp lý
Khi chiến dịch tranh giành quyền kiểm soát Quốc hội Mỹ bước vào cuối tuần cuối cùng, chính quyền Tổng thống Donald Trump đã đẩy mạnh sự can thiệp pháp lý vào cuộc đua vào Thượng viện tại bang Alaska. Cùng lúc đó, số lượng người Mỹ bỏ phiếu sớm đã tiến gần đến mốc 50 triệu - con số kỷ lục đối với một cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.
Theo Reuters, Bộ Tư pháp Mỹ hiện đang thúc đẩy cuộc điều tra hình sự tại Alaska, sau khi có thông tin cho rằng các trợ lý của bà Mary Peltola - ứng cử viên Thượng viện thuộc đảng Dân chủ - đã vận động một giáo viên nghỉ hưu từ một làng chài hẻo lánh có tên Daniel J. Sullivan Jr. tham gia tranh cử, với mục đích đưa tên người này vào lá phiếu vì ông có cùng tên với thượng nghị sĩ đương nhiệm thuộc đảng Cộng hòa Dan S. Sullivan.
Bộ Tư pháp Mỹ, thông qua một vụ kiện dân sự mà Tổng thống Donald Trump cho biết chính ông là người khởi xướng, đã đệ trình thêm các kiến nghị nhằm ngăn chặn bang Alaska xác nhận kết quả bầu cử Thượng viện, nếu thượng nghị sĩ Dan S. Sullivan thua.
Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Dan Sullivan (trái) và ứng viên Dan Sullivan (phải). (Ảnh: AP)
Công tố viên cấp cao của Bộ Tư pháp Mỹ tại Alaska - Michael Heyman - gọi ông Daniel J. Sullivan Jr. là một “ứng cử viên bù nhìn”, nhưng từ chối nêu rõ hành vi này có thể cấu thành tội danh gì.
Bà Peltola khẳng định không biết về bất kỳ nỗ lực nào nhằm tuyển mộ ông Sullivan. Về phần mình, ông Sullivan cũng phủ nhận việc phối hợp với chiến dịch tranh cử của bà Peltola.
Cuộc đua đầy gay cấn tại Alaska được xem là yếu tố then chốt đối với đảng Dân chủ nếu đảng này muốn giành quyền kiểm soát Thượng viện từ tay đảng Cộng hòa của ông Trump trong cuộc bỏ phiếu ngày 3/11.
Đây là một trong 35 cuộc đua vào Thượng viện (100 ghế) năm nay. Ngoài ra, toàn bộ 435 ghế tại Hạ viện Mỹ cũng đang được tranh cử.
Song song với vụ kiện tại Alaska, chính quyền Tổng thống Trump đã đệ đơn kiện bang California nhằm ngăn chặn việc kiểm đếm các lá phiếu của hơn 20.000 cử tri đã đăng ký - những người mà chính quyền cho rằng có thể không phải là công dân Mỹ.
Ngoài ra, chính quyền cũng đã kiện khoảng 30 tiểu bang và Đặc khu Columbia để yêu cầu cung cấp danh sách cử tri đầy đủ.
Hôm 30/10, một thẩm phán liên bang đã ra lệnh cho Bộ Tư pháp ngừng đe dọa truy tố các quan chức bầu cử tại California - những người không tuân thủ các chỉ thị từ chính quyền Tổng thống Trump liên quan đến cáo buộc người không phải công dân tham gia bỏ phiếu.
Sean Morales-Doyle - giám đốc chương trình quyền bầu cử tại Trung tâm Tư pháp Brennan - cho biết, các hành động của chính quyền tương tự như những biện pháp từng được các cá nhân phủ nhận kết quả bầu cử sử dụng trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2020. Ông nhận định, dù chính quyền khó có khả năng thắng kiện, nhưng những nỗ lực này có thể tạo ra một bầu không khí chính trị căng thẳng.
Ông Morales-Doyle chia sẻ: “Mục đích ở đây là tạo ra sự bất định, gieo rắc nỗi sợ hãi, sự ngờ vực và hỗn loạn, với hy vọng tạo ra một tình thế chính trị mà trong đó, chẳng hạn như lãnh đạo bang Alaska có thể cảm thấy áp lực phải thực hiện những hành động không đúng quy định. Thậm chí, ngay cả thống đốc bang cũng có thể bắt đầu đặt nghi vấn về mọi thứ”.
Tổng thống Mỹ Donald Trump xuất hiện ngày 30/10. (Ảnh: Reuters)
Mặc dù vậy, theo một cuộc thăm dò của Reuters/Ipsos diễn ra từ ngày 30/9 đến ngày 5/10, đa số cử tri Mỹ từ cả hai đảng vẫn đặt niềm tin vào quy trình bầu cử nói chung. 76% người được hỏi cho biết họ tin tưởng rằng lá phiếu của mình sẽ được kiểm đếm một cách chính xác. Khoảng 15% cử tri bày tỏ sự thiếu tin tưởng, trong khi số còn lại không chắc chắn hoặc không đưa ra câu trả lời.
Số lượng cử tri bỏ phiếu sớm trong kỳ bầu cử này đã lập kỷ lục. Theo Election Lab thuộc Đại học Florida, hơn 49 triệu người Mỹ đã bỏ phiếu - trực tiếp hoặc qua đường bưu điện - tăng so với con số gần 46 triệu người bỏ phiếu trước Ngày Bầu cử trong kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ gần nhất vào năm 2022.
Nếu đảng Dân chủ giành chiến thắng tại một hoặc cả hai viện của Quốc hội, điều này có thể dẫn đến các cuộc điều tra nhắm vào chính quyền Tổng thống Trump - vốn đã nhận được sự ủng hộ gần như tuyệt đối từ đảng Cộng hòa tại lưỡng viện Quốc hội trong suốt hai năm qua.
Trong tháng qua, ông Trump đã thực hiện một chiến dịch vận động dồn dập tại nhiều tiểu bang, nhưng ông không có lịch trình di chuyển vào ngày 31/10, vì đây là ngày lễ Halloween và có các trận bóng bầu dục đại học trên khắp cả nước. Ông Trump sẽ trở lại chiến dịch vận động vào ngày 1/11 tại Kansas và Iowa.