Tính tới ngày 10/9, công nợ giữa Công ty TNHH Dịch vụ - Sản xuất Suất ăn công nghiệp An Phát và Công ty TNHH Sản xuất Suất ăn công nghiệp Vinh Phát đối với Công ty CP Ba Huân là gần 1,5 tỷ đồng.

Người đại diện các doanh nghiệp trên cho biết, họ là đơn vị cung cấp suất ăn cho 2 nhà máy thành viên của Công ty Ba Huân, gồm: Nhà máy Xử lý và chế biến trứng gia cầm Ba Huân (xã Tân Nhựt, TP.HCM) và Nhà máy Thực phẩm Ba Huân (xã Đức Hoà, tỉnh Tây Ninh).

1,5 tỷ đồng là con số rất nhỏ nếu đem ra so sánh với giá trị các khoản đầu tư hơn 1.500 tỷ đồng để hình thành chuỗi giá trị thực phẩm từ trang trại tới bàn ăn của Ba Huân suốt nhiều năm qua.

Dẫu vậy, từ cách đây 5 tháng, hai công ty đã yêu cầu đối tác Ba Huân trả tiền nhưng những gì họ nhận được chỉ là 'sự im lặng'.

"Chúng tôi không biết làm sao để lấy lại tiền. Kế toán trưởng xác nhận số công nợ trên cũng nghỉ việc", đại diện các công ty cung cấp suất ăn nói và cho biết, họ rơi vào thế khó vì đằng sau những suất ăn là chi phí nguyên vật liệu, nhân công, điện nước, mặt bằng, vận chuyển... Các công ty cũng chịu áp lực lãi vay và nghĩa vụ thuế với Nhà nước.

Trước đây, An Phát và Vinh Phát cung cấp khoảng 500 suất ăn mỗi ngày cho nhân công ở 2 nhà máy của Ba Huân. Tuy nhiên, theo quan sát từ phía đơn vị cung cấp suất ăn, Nhà máy Thực phẩm Ba Huân (Tây Ninh) đã dừng hoạt động từ khoảng tháng 3/2026, còn Nhà máy Xử lý và chế biến trứng gia cầm Ba Huân (TP.HCM) đã vắng bóng công nhân từ tháng 6/2026. Tình trạng hiện nay là nhà xưởng vẫn tồn tại, có bảo vệ nhưng không còn công nhân làm việc.

Mới đây, theo thông tin từ Thuế cơ sở 6 TP.HCM, Công ty CP Ba Huân cũng là doanh nghiệp có số nợ thuế lớn nhất tại đơn vị - hơn 30,4 tỷ đồng, tính đến hết tháng 7/2026.

Trước đó, hồi tháng 11/2025, Hải quan Cửa khẩu Cảng Sài Gòn khu vực 3 (thuộc Chi cục Hải quan khu vực 2) từng ra quyết định cưỡng chế thuế đối với Công ty CP Ba Huân bằng biện pháp dừng làm thủ tục hải quan cho hàng hóa xuất, nhập khẩu.

Nguyên nhân là do người nộp thuế có tiền thuế nợ quá 90 ngày kể từ ngày hết thời hạn nộp theo quy định. Số tiền nợ bị cưỡng chế là hơn 51,3 tỷ đồng.

Cùng thời điểm này, Công ty Ba Huân với 401 lao động cũng chậm đóng BHXH số tiền hơn 6,5 tỷ đồng.

Trên kệ các siêu thị và cửa hàng tiện lợi, trứng gà Ba Huân cũng dần vắng bóng, thay vào đó là các thương hiệu trứng khác.

Công ty CP Ba Huân vốn được doanh nhân nổi tiếng Phạm Thị Huân (SN 1954, còn gọi là bà Ba Huân) gây dựng. Là người tiên phong đưa công nghệ xử lý trứng gia cầm hiện đại vào Việt Nam, bà Huân từng được phong tặng danh hiệu Anh hùng lao động thời kỳ đổi mới.

Về quá khứ, từ nhỏ, bà Ba Huân phải bỏ học, theo mẹ gánh trứng. Bà đi các ấp để mua lại trứng của người dân rồi sau đó mang ra chợ quê bán lấy tiền. Khi nhu cầu ngày càng lớn, bà buôn bán trứng giữa các tỉnh miền Tây rồi vận chuyển lên TP.HCM.

Chính việc bán trứng gia cầm đã nuôi sống gia đình 8 anh chị em nhà bà. Sau thời gian theo mẹ, bà Huân tiếp quản công việc kinh doanh trong gia đình. Thương hiệu trứng Ba Huân ra đời năm 1985.

Tại TP.HCM và khu vực phía Nam, công ty này được nhiều người cảm mến vì tinh thần kinh doanh của bà Ba Huân.

Theo đó, hồi tháng 7/2021, giữa mùa dịch Covid-19, giá thành nguyên liệu và chi phí sản xuất tăng cao, ảnh hưởng tới các doanh nghiệp kinh doanh trứng gia cầm, dẫn đến nguy cơ thua lỗ. Lúc này, Sở Công Thương TP.HCM đồng ý cho Công ty Ba Huân được nâng giá trứng bình ổn.

Tuy nhiên, trong cuộc họp với lãnh đạo Sở chức năng, bà Huân (lúc đó còn là Tổng giám đốc công ty) đã từ chối việc nâng giá trứng. Đồng thời, bà cam kết giữ nguồn cung trứng ổn định trong thời điểm khó khăn.

Là người trực tiếp tham dự cuộc họp, phóng viên từng đặt câu hỏi cho bà Phạm Thị Huân về quyết định không nâng giá trứng nêu trên, và bà cho biết: Doanh nghiệp bình ổn đóng vai trò giải cứu thị trường, nếu tăng giá, sẽ khiến mặt bằng giá trứng tăng cao.

Ngoài hoạt động xuất khẩu, thời điểm đó, công ty Ba Huân đang cung cấp ra thị trường TP.HCM khoảng 1 triệu quả trứng/ngày và chiếm khoảng 30% thị phần trứng trên cả nước.

Giai đoạn dịch Covid-19, trứng trên thị trường được bán với giá cao hơn gấp đôi trứng của Công ty Ba Huân. Do đó, nếu tăng giá chỉ vài nghìn đồng/hộp, Công ty Ba Huân có thể thu thêm vài trăm triệu đồng/ngày và qua mùa dịch sẽ có thêm vài chục tỷ đồng.

Tuy nhiên, theo bà Huân, là công ty nông nghiệp với số tiền tích lũy không nhiều, Ba Huân muốn đóng góp sản phẩm với giá bình ổn cho bà con. 'Nữ tướng' trứng gia cầm khẳng định: Kinh doanh phải có lời, nhưng không nhằm lúc khó khăn để làm giàu. Kinh doanh là việc cả đời, chớ có tát nước theo mưa.

Với bề dày kinh nghiệm trên thị trường, Ba Huân từng đặt mục tiêu doanh thu năm 2024 là 3.200 tỷ đồng. Thế nhưng, ít ai ngờ rằng, công ty lại rơi vào tình cảnh 'khất tiền' hiện tại.

Theo đại diện đơn vị cung cấp suất ăn, doanh nghiệp đã làm việc với Ba Huân từ nhiều năm qua và đây là lần đầu tiên xảy ra sự việc chây ì trả tiền công nợ.

Trên thực tế, các tai tiếng về nợ thuế, nợ BHXH, chậm trả tiền cho đối tác của Công ty Ba Huân đều xảy ra sau thời điểm các thành viên trong gia đình bà Ba Huân bán cổ phần doanh nghiệp cho người khác.

Các lãnh đạo của Công ty Ba Huân (cũ) đã chủ động tất toán nhiều khoản công nợ tồn khi chuyển giao cổ phần - theo chia sẻ của người nhà bà Ba Huân.

Theo dữ liệu, từ tháng 9/2022, ông Trần Việt Hưng (SN 1985) trở thành người giữ chức vụ Tổng giám đốc và đại diện theo pháp luật của Công ty CP Ba Huân. Trước đó ít tháng, chính bà Ba Huân từng nói về quyết định bán cổ phần cho ông Hưng trên truyền thông.

Các thông tin về thương vụ trên không được công bố rộng rãi sau đó và tình hình kinh doanh của Công ty Ba Huân cũng ít được cập nhật từ thời điểm này.

Tuy nhiên, theo thông tin nội bộ, quá trình chuyển nhượng cổ phần diễn ra không 'êm đẹp' và vẫn chưa thể hoàn tất sau 4 năm.

Trở lại với vai trò lãnh đạo tại doanh nghiệp trứng gia cầm có tiếng này, hồi tháng 4/2026, Tổng giám đốc kiêm người đại diện pháp luật của Công ty CP Ba Huân đã được chuyển từ ông Trần Việt Hưng sang ông Nguyen Tom Thanh (SN 1975), quốc tịch Mỹ.

Và chỉ 4 tháng sau, vào tháng 8/2026, vị trí này lại được chuyển cho người mới là bà Nguyễn Thị Tươi (SN 1986).

Cho tới nay, cả 3 'thuyền trưởng' tiếp nối chèo lái công ty Ba Huân đều là những người khá kín tiếng và chưa từng có chia sẻ nào về kế hoạch phát triển doanh nghiệp trong tương lai.

Trao đổi với phóng viên về câu chuyện những doanh nghiệp lớn đang dần mờ nhạt, thậm chí biến mất trên thị trường như Công ty Ba Huân, Sá xị Chương Dương, Mỹ Hảo, hay Miliket – Colusa…, PGS.TS Trần Thị Hồng Liên - Trưởng khoa Quản trị Kinh doanh, Trường Đại học Kinh tế - Luật (ĐHQG TP.HCM), cho rằng, các doanh nghiệp kiểu trên đều từng là những 'người tiên phong' trong ngành hàng của họ khi đi đầu khai phá, cung cấp các sản phẩm vào những năm giữa và nửa sau của thế kỷ trước.

Lúc bấy giờ, họ trở thành biểu tượng của từng mặt hàng trong một thị trường không có đối thủ, đây lại là những mặt hàng thiết yếu của cư dân đô thị nên các công ty này trở thành những 'thương hiệu quốc dân' mà ai cũng biết dù không cần quảng cáo.

Tuy nhiên, khi đất nước mở cửa, các doanh nghiệp đa quốc gia thuộc ngành hàng tiêu dùng nhanh gia như Unilever, P&G, Coca-Cola, PepsiCo… gia nhập thị trường Việt Nam, đồng thời thay đổi hoàn toàn bức tranh thị trường.

Các doanh nghiệp ngoại này sử dụng chiến lược marketing năng động để chiếm lĩnh và thống trị thị phần; quan hệ mật thiết với các kênh phân phối từ truyền thống tới hiện đại (hệ thống siêu thị); các chương trình xúc tiến rầm rộ quanh năm; đổi mới sản phẩm liên lục và 'giáo dục thị trường' sử dụng các sản phẩm mới…

Trái lại, các thương hiệu quốc dân trước đây ít hoặc không theo đuổi các chiến lược marketing mạnh mẽ, mà dựa chủ yếu vào sự quen biết của khách hàng. Dòng sản phẩm của họ cũng ít thay đổi. Do đó, theo thời gian, các thương hiệu này bị lu mờ trong tâm thức xã hội nói chung và nhất là ở các vùng đô thị lớn.

Thực tế là nhiều 'thương hiệu quốc dân' không biến mất, họ vẫn đang kinh doanh và người tiêu dùng vẫn có thể mua sản phẩm của họ. Dẫu vậy, phân khúc thị trường đã thay đổi, từ phục vụ toàn bộ thị trường thì nay họ chủ yếu phục vụ phân khúc trung bình thấp, và khách hàng ở các vùng xa trung tâm. Hàng hóa của các doanh nghiệp này ít nổi bật trong các kệ hàng siêu thị lớn, chuỗi cửa hàng tiện lợi nhưng lại phổ biến ở chợ và các cửa hàng nhỏ lẻ.

Riêng đối với trường hợp của Công ty CP Ba Huân, PGS.TS Trần Thị Hồng Liên nhận định, có thể việc những thế hệ sau trong gia đình nhà sáng lập không muốn kế tục sự nghiệp, nên bà Ba Huân khi lớn tuổi đã quyết định bán doanh nghiệp cho đối tác.

Do không phải là công ty đại chúng, nên Công ty Ba Huân không có trách nhiệm công bố cụ thể thông tin về thương vụ này. Người bên ngoài chỉ có thể phán đoán là chủ nhân mới đã thay đổi chiến lược với mảng trứng gia cầm và thực phẩm của Ba Huân, từ đó mảng này bị thu hẹp lại. Người tiêu dùng không còn thấy nhiều sản phẩm trứng của doanh nghiệp vốn từng được chất đầy trong các siêu thị.