"Ông trùm" lừa đảo tiền số vừa bị bắt đòi giữ lại 15 tỷ USD

Bộ trưởng Chhay Sinarith, người đứng đầu Ủy ban Chống lừa đảo trực tuyến Campuchia, xác nhận chính quyền đang làm việc chặt chẽ với Mỹ, Trung Quốc và Anh trong vụ án Chen Zhi (Trần Chí). Ông trùm đứng sau tập đoàn Prince Holding Group này đã bị trục xuất về Trung Quốc vào tháng 1/2026.

Vụ việc thu hút sự chú ý toàn cầu khi Trần Chí bị Mỹ truy tố vào tháng 10/2025 và chịu lệnh trừng phạt từ cả Mỹ lẫn Anh. Cơ quan thực thi pháp luật Mỹ đã tịch thu khoảng 15 tỷ USD được cho là tang vật của vụ án.

Trần Chí (38 tuổi), sinh ra tại một làng chài ở Phúc Kiến, Trung Quốc, nhập tịch Campuchia năm 2014. Người này cũng sở hữu hộ chiếu của Saint Lucia, Vanuatu và Síp.

Giám đốc FBI Kash Patel mô tả đây là "một trong những vụ triệt phá gian lận tài chính lớn nhất lịch sử".

Tuy nhiên, khả năng Trần Chí bị đưa ra xét xử tại Mỹ vẫn còn bỏ ngỏ do không có hiệp định dẫn độ giữa Bắc Kinh và Washington.

Trần Chí kiện ngược Chính phủ Mỹ đòi...15 tỷ USD

Tháng 12/2020, khoảng 3,5 tỷ USD Bitcoin bất chợt “bốc hơi” khỏi tài khoản của chủ sở hữu ẩn danh trong sự kiện từng được mệnh danh là vụ hack lớn nhất lịch sử tiền mã hóa.

Gần 5 năm sau, danh tính chủ mới của số tài sản này cuối cùng đã được hé lộ, chính là chính phủ Mỹ. Tuy nhiên, cách cơ quan công tố Mỹ tiếp cận và thu giữ số Bitcoin này vẫn chưa được công bố.

“Đây là vụ tịch thu tài sản tài chính lớn nhất trong lịch sử thực thi pháp luật Mỹ, nhưng câu hỏi bằng cách nào họ đã có được số Bitcoin đó vẫn hoàn toàn là một bí ẩn”, Bradley Simon, cựu công tố viên liên bang, hiện là luật sư tại New York, nhận định.

Câu hỏi ấy có thể sắp được chính quyền Mỹ giải đáp một phần trong khuôn khổ vụ tranh chấp đang được đưa ra xét xử trước tòa án liên bang Brooklyn. Trong vụ việc này, hàng chục bên đã đệ đơn yêu cầu được tòa công nhận quyền sở hữu với hơn 127.000 Bitcoin bị thu giữ.

Đáng chú ý, ông trùm đế chế lừa đảo người Trung Quốc Trần Chí cũng đòi quyền lợi, yêu cầu cơ quan chức năng Mỹ làm rõ cách thức họ có được số tài sản này.

Các cáo buộc của Mỹ “đơn thuần là cách Bộ Tư pháp Mỹ né tránh trả lời câu hỏi cốt lõi rằng ai đã thực hiện vụ đánh cắp tài sản số lớn nhất lịch sử và bằng cách nào số Bitcoin đó lại rơi vào tay Mỹ”, đại diện của Trần Chí và tập đoàn Prince Group của người này khẳng định, yêu cầu cơ quan chức năng phải chịu trách nhiệm giải trình.

Theo hồ sơ tòa án, luật sư của Trần Chí đã nộp đơn ngày 10/3 đề nghị bác bỏ vụ tịch thu tài sản. Phía này cho rằng nhiều cáo buộc từ phía Mỹ là “có thể được chứng minh là sai rõ ràng”, đồng thời lập luận rằng phía chính quyền chưa chứng minh được mối liên hệ giữa số Bitcoin và hành vi phạm pháp.

Theo phía Mỹ, số Bitcoin bị tịch thu có nguồn gốc từ hoạt động của một tổ chức tội phạm bị cáo buộc đưa lao động từ nhiều nước châu Á tới các khu phức hợp tại Campuchia và ép buộc họ lừa đảo trực tuyến, gây thiệt hại hàng tỷ USD trên toàn cầu.

Công tố viên cho rằng Trần đã tích lũy lượng lớn Bitcoin thông qua LuBian - nền tảng "đào" tiền mã hóa hoạt động tại Trung Quốc và Iran, từng có thời điểm có quy mô lớn thứ 6 thế giới - và lưu trữ trong 25 ví tiền số do cá nhân ông kiểm soát.

Tuy nhiên, trong phản hồi trước tòa, phía công tố cũng thừa nhận số Bitcoin bị thu giữ chỉ có “mối liên hệ rất hạn chế với các thực thể tại Iran”, nhưng không cung cấp thêm chi tiết. Đại diện văn phòng công tố liên bang Brooklyn từ chối bình luận về cách thức thu giữ số Bitcoin.

Phía Mỹ lập luận rằng việc công khai phương thức thu giữ có thể gây ảnh hưởng tới các hoạt động điều tra và an ninh quốc gia.

“Việc không tiết lộ các phương thức này là hợp lý từ góc độ thực thi pháp luật và bảo vệ an ninh, vì nếu công khai có thể làm suy yếu các cuộc điều tra trong tương lai”, James McGovern, cựu công tố viên liên bang, nhận định.

“Chính phủ Mỹ cuối cùng rồi sẽ phải giải thích cách thu giữ và cơ sở để họ quy kết số Bitcoin này xuất phát từ hành vi sai phạm, ít nhất ở mức đủ để phản bác luận điểm của các nguyên đơn trước tòa”, Tom Clark, đối tác tại Stewarts Law LLP ở London, nhận định.

Tập đoàn Prince bị cáo buộc lừa đảo những gì?

Các công tố viên Mỹ cáo buộc rằng Prince đã xây dựng và vận hành ít nhất 10 khu phức hợp lừa đảo ở Campuchia, nơi hàng nghìn lao động nhập cư bị buộc phải làm việc trong điều kiện giám sát nghiêm ngặt và dưới sự đe dọa bạo lực.

Công ty này bị cáo buộc chuyên thực hiện các vụ lừa đảo kiểu “mổ lợn”, trong đó những kẻ lừa đảo giả danh cố vấn đầu tư hoặc những người hấp dẫn trên mạng xã hội và ứng dụng nhắn tin, từ từ tạo dựng lòng tin, giống như việc vỗ béo một con lợn để giết thịt. Nạn nhân thường bị thao túng cảm xúc trong nhiều tuần hoặc nhiều tháng trước khi bị thuyết phục giao tiền với những lý do giả, chẳng hạn như hứa hẹn lợi nhuận đầu tư hoặc những lời cầu xin giúp đỡ tài chính bịa đặt.

Những kẻ lừa đảo thường xuyên lừa dối nạn nhân bằng cách cho họ thấy lợi nhuận giả, khiến nạn nhân gửi thêm tiền trước khi tiền bị rút ruột còn những kẻ lừa đảo thì biến mất.

Theo giới chức Mỹ, Trần Chí bị cáo buộc đã lưu giữ sổ sách kế toán liên quan đến các cơ sở của Tập đoàn Prince, trong đó có một khu phức hợp được cho là đã vận hành nhiều hình thức lừa đảo khác nhau tại các tầng và tòa nhà riêng biệt. Theo cáo buộc, các kế hoạch này mang lại nguồn lợi nhuận rất lớn. Một đồng phạm bị cáo buộc của Trần Chí từng tuyên bố rằng vào năm 2018, Prince Group đã thu về hơn 30 triệu USD mỗi ngày từ các hoạt động được gọi là “giết mổ lợn” cùng những hành vi phạm tội liên quan.

Các công tố viên Mỹ cũng cáo buộc rằng Tập đoàn Prince đã dựa vào các mạng lưới tội phạm trên khắp thế giới để rút tiền mặt, bao gồm một mạng lưới ở Brooklyn, New York, đã rửa hơn 18 triệu USD bị đánh cắp từ các nạn nhân người Mỹ.

Trần Chí bị cáo buộc chỉ đạo các cộng sự của mình sử dụng “các kỹ thuật rửa tiền mã hóa tinh vi”, chẳng hạn như tách tiền thành nhiều ví điện tử khác nhau trước khi hợp nhất lại, che giấu nguồn gốc của chúng. Các cộng sự của Trần cũng bị cáo buộc hối lộ các quan chức nhà nước ở nhiều quốc gia để tránh các hành động thực thi pháp luật.

Nguyễn Phượng