Nông dân ở quốc gia Đông Nam Á này bỏ mặc rau củ thối rữa trên đồng, nhìn túi tiền 'bốc hơi' theo giá dầu - Điều gì đang xảy ra?
Giá nhiên liệu tăng vọt do xung đột Trung Đông khiến chi phí vận chuyển tăng cao, hàng hóa khó tiêu thụ, buộc người nông dân Philippines phải bỏ mặc nông sản thối rữa trên đồng ruộng để cắt lỗ.
Theo Reuters, tình trạng chi phí đầu vào leo thang đang đẩy những người nông dân trồng rau tại Philippines vào tình trạng rất khó khăn.
Ông Romeo Wagayan là một nông dân 57 tuổi tại tỉnh Benguet thuộc miền Bắc nước này, quyết định để mặc rau củ thối rữa trên đồng ruộng thay vì thu hoạch.
Ông Wagayan cho biết bản thân không còn lựa chọn nào khác ngoài việc bán lỗ. Chi phí thu hoạch và nhân công đã tăng quá cao. Chi phí vận chuyển nông sản cũng trở thành gánh nặng lớn. Nếu gia đình ông tiến hành thu hoạch thì khoản lỗ sẽ chỉ tăng thêm. Ông không thể kiếm được bất kỳ lợi nhuận nào từ việc bán nông sản vào thời điểm này.
Câu chuyện của ông Wagayan đã phản ánh thực trạng chung của nhiều nông dân Phillipines hiện nay.
Theo ông Agot Balanoy, cố vấn tại trung tâm giao dịch rau quả La Trinidad xác nhận: "Nhiều hộ trồng trọt đang phải tạm dừng thu hoạch do thương lái ngừng thu mua trước sức cầu yếu của thị trường".
Rau xanh chết thối giữa đồng.
Trong bối cảnh lạm phát leo thang, người tiêu dùng buộc phải thắt chặt chi tiêu và cắt giảm khẩu phần rau tươi trong bữa ăn hàng ngày. Thay vào đó, nhiều gia đình lựa chọn các thực phẩm giá rẻ như mì ăn liền để duy trì nhu cầu cơ bản. Sự thay đổi trong hành vi tiêu dùng này đang tạo ra áp lực ngược khủng khiếp, trực tiếp đẩy người nông dân vào thế bế tắc.
Số liệu thực tế về chi phí sản xuất cho thấy những nghịch lý lớn. Nông dân Philippines tốn từ 18 đến 20 peso (khoảng 0,29 đến 0,33 đô la) để sản xuất một kg bắp cải. Chi phí trên bao gồm các vật tư cơ bản như hạt giống và phân bón.
Tuy nhiên giá bán tại nông trại đã giảm xuống mức thấp kỷ lục. Có những thời điểm giá chỉ còn 3 peso cho mỗi kg. Trong những ngày gần đây giá rau dao động ở mức 5 đến 8 peso một kg. Mức giá này không đủ để bù đắp một nửa chi phí đầu tư ban đầu của người nông dân.
Thương lái tạm dừng thu mua khiến người nông dân Philippines rơi vào tình cảnh khó khăn.
Giá nhiên liệu tăng mạnh là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến tình trạng suy thoái này. Chi phí vận chuyển nông sản từ các trang trại vùng núi đến chợ thành thị tăng vọt. Giá các loại vật tư nông nghiệp như phân bón cũng tăng theo giá dầu toàn cầu.
Anh Arnold Capin là một nông dân trồng rau 27 tuổi chia sẻ rằng: "Việc tăng giá dầu diesel ảnh hưởng rất lớn đến cả giai đoạn gieo trồng và thu hoạch".
Chi phí vận tải trên các cung đường dài hiện bào mòn toàn bộ lợi nhuận, khiến người nông dân gần như trắng tay sau khi xuất bán nông sản. Tình trạng này đang đẩy nhiều hộ sản xuất vào cảnh kiệt quệ về tài chính.
Chi phí nhiên liệu tăng vọt được xác định là nguyên nhân chính.
Dữ liệu mới nhất từ chính phủ Philippines cho thấy bức tranh kinh tế khá ảm đạm. Lạm phát hàng năm tại quốc gia này đã tăng vọt lên mức hơn 4% trong tháng 3. Con số này tăng đáng kể so với mức 2,4% của tháng 2.
Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ sự biến động mạnh mẽ của giá nhiên liệu. Giá dầu diesel trong tháng 3 đã tăng vọt 59,5% so với cùng kỳ năm ngoái. Giá xăng cũng ghi nhận mức tăng 27,3%. Đây là tốc độ tăng nhanh nhất kể từ thời điểm tháng 9/2022. Thị trường năng lượng toàn cầu đang bị gián đoạn nghiêm trọng do các xung đột địa chính trị.
Quốc đảo này vốn rất dễ bị tổn thương trước các cú sốc về dầu mỏ. Philippines phụ thuộc quá nhiều vào nguồn nhiên liệu nhập khẩu từ bên ngoài. Sự thay đổi chóng mặt của thị trường khiến người dân không kịp thích nghi. Trong tháng 2 giá dầu diesel và xăng vẫn còn ghi nhận mức giảm nhẹ. Tuy nhiên cục diện đã đảo ngược hoàn toàn chỉ sau một tháng.
Anh Capin bày tỏ sự lo sợ trước tương lai bấp bênh. Anh không biết mình sẽ lấy tiền ở đâu để mua thức ăn cho gia đình. Những người nông dân Philippines đang phải đối mặt với một cuộc khủng hoảng sinh kế nghiêm trọng.
