Người phụ nữ 68 tuổi đột ngột qua đời vào đêm khuya, bác sĩ thở dài: Ở tuổi già còn cố làm việc này vào ban đêm là không được!

Đêm đã khuya, trong khu chung cư chỉ còn lại ánh đèn đường loang lổ hắt xuống nền gạch. Bà Lâm, 68 tuổi, như thường lệ vẫn lặng lẽ ngồi trên ghế sofa, lướt video ngắn trên điện thoại. Con gái bà đã quen với việc mẹ ngủ muộn nên chỉ nhắc nhẹ: "Mẹ ngủ sớm đi, muộn rồi đó".

Bà Lâm không ngẩng đầu: "Xem thêm chút nữa thôi, lát nữa mẹ ngủ".

Không ai ngờ rằng, sáng hôm sau, bà Lâm đã không bao giờ tỉnh lại.

Tin dữ ập đến khiến cả gia đình đau đớn, nước mắt không ngừng rơi. Hàng xóm xung quanh cũng không khỏi bàng hoàng: "Bà ấy trông còn khỏe lắm mà, sao lại đột tử được?".

Đối diện với người nhà, bác sĩ đầy tiếc nuối: "Đã ngoài 60 tuổi mà còn thức khuya kéo dài, quá chủ quan rồi. Nhiều người tưởng không sao, nhưng nguy cơ thực sự ẩn rất sâu, đặc biệt là chi tiết thứ ba mà gia đình thường bỏ qua…"..

Những trường hợp đột tử như bà Lâm không hề hiếm gặp. Theo thống kê của Phân hội Tim mạch – Hội Y học Trung Hoa, tỷ lệ người trung niên và cao tuổi tử vong đột ngột do các biến cố tim mạch – não xảy ra vào ban đêm cao hơn khoảng 32% so với nhóm dân số chung.

Vì sao những người lớn tuổi vẫn duy trì "đời sống về đêm" lại trở thành nhóm nguy cơ cao? Họ đã bỏ qua những yếu tố sức khỏe then chốt nào?

Trong đó, yếu tố thứ ba chính là "kẻ sát thủ thầm lặng" mà phần lớn mọi người chưa từng để ý. Điều gì đã khiến một người tưởng như còn khỏe mạnh, chỉ sau một đêm đã đột ngột gục ngã? Hãy kiên nhẫn đọc đến cuối, có thể bạn sẽ thay đổi hoàn toàn thói quen buổi tối của mình.

Thức khuya nguy hiểm ở điểm nào? Bác sĩ nói thẳng

Với nhiều người cao tuổi, "ngủ muộn" dường như đã trở thành thói quen. Sau khi nghỉ hưu, thời gian trở nên thoải mái hơn: xem phim, trò chuyện, chơi bài, khiêu vũ… Việc ngủ sau 12 giờ đêm không còn là chuyện hiếm.

Tuy nhiên, các nghiên cứu y học đã chỉ ra rõ ràng: thiếu ngủ và rối loạn đồng hồ sinh học là tác nhân quan trọng gây ra các biến cố tim mạch – não ở người trung niên và cao tuổi.

Một nghiên cứu cho thấy, người trên 60 tuổi nếu thường xuyên ngủ dưới 6 giờ mỗi đêm thì nguy cơ nhồi máu cơ tim tăng gần 43%. Dữ liệu từ Bệnh viện Hiệp Hòa Bắc Kinh cũng ghi nhận: trong các ca đột tử do tim, hơn 65% bệnh nhân trung – cao tuổi có tiền sử ngủ muộn kéo dài hoặc rối loạn giấc ngủ.

Giấc ngủ không đều đặn sẽ làm rối loạn hệ nội tiết, khiến huyết áp ban đêm không thể hạ xuống mức "an toàn". Tim luôn phải hoạt động trong trạng thái quá tải, còn mạch máu thì giống như đường ống đã cũ, rất dễ "vỡ" bất ngờ.

Bên cạnh đó, việc sử dụng thiết bị điện tử ban đêm như lướt điện thoại, xem tivi khiến hệ thần kinh giao cảm luôn trong trạng thái kích thích, làm rối loạn chuyển hóa đường và mỡ máu, gia tăng nguy cơ hình thành cục máu đông. Với những người đã có bệnh nền tim mạch, cao huyết áp hoặc tiểu đường, tác hại của thức khuya còn nghiêm trọng gấp nhiều lần.

Không lạ khi các bác sĩ thường cảnh báo người nhà: "Đừng nghĩ người trẻ thức khuya chịu được thì người già cũng vậy. Lên tuổi rồi, chỉ một đêm cũng có thể trả giá bằng mạng sống".

Kiên trì ngủ muộn, sau nửa năm cơ thể có thể xuất hiện 4 thay đổi nguy hiểm

Cái chết đột ngột của bà Lâm khiến nhiều người xung quanh bắt đầu giật mình nhìn lại. Thức khuya, lướt điện thoại, tưởng chỉ khiến "ngày hôm sau mệt mỏi", nhưng thực tế không đơn giản như vậy.

Y học tổng kết, nếu người trung niên và cao tuổi liên tục ngủ sau 11 giờ đêm, chỉ sau khoảng 6 tháng, cơ thể có thể xuất hiện 4 thay đổi nguy hiểm sau:

1. Tim phải gánh áp lực nặng nề hơn

Các dữ liệu cho thấy, trung bình mỗi đêm thiếu 2 giờ ngủ có thể khiến huyết áp tâm thu tăng từ 5–12 mmHg. Tim phải co bóp mạnh hơn để duy trì lưu lượng máu, lâu dần dễ dẫn tới đau thắt ngực, rối loạn nhịp tim, thậm chí đột tử.

2. Đường huyết biến động mạnh

Thức khuya khiến cơ thể ban đêm không thể chuyển hóa glucose hiệu quả, khả năng dung nạp đường giảm tới 18%. Với người vốn đã có đường huyết cao, điều này chẳng khác nào "đổ thêm dầu vào lửa" cho bệnh tiểu đường.

3. Suy giảm miễn dịch rõ rệt

Nhiều khảo sát lâm sàng cho thấy, người cao tuổi ngủ muộn trên 6 tháng có tỷ lệ mắc cảm cúm cao gấp 2 lần so với người sinh hoạt điều độ, đồng thời nguy cơ viêm mạn tính cũng tăng vọt.

4. Mạch máu não trở nên mong manh, dễ đột quỵ

Thiếu ngủ làm giảm độ đàn hồi của mạch máu, khiến nguy cơ xuất huyết não và thiếu máu não tăng gần gấp đôi. Đặc biệt vào rạng sáng, khi độ nhớt máu tăng cao, cục máu đông rất dễ hình thành.

Những thay đổi này ban đầu có thể âm thầm, không rõ triệu chứng, nhưng chính là "khoản nợ sức khỏe" đang lặng lẽ tích tụ. Đáng chú ý nhất là điểm thứ ba – suy giảm miễn dịch, vì nó khiến những bệnh nhỏ vốn có thể tự khỏi trở thành bệnh nặng, nhưng lại thường bị người lớn tuổi xem nhẹ, đến khi biến cố xảy ra mới hối hận thì đã muộn.

Bác sĩ khuyên: 4 việc làm ngay để tránh đột tử ban đêm

Từ kinh nghiệm hơn 20 năm, các bác sĩ nhấn mạnh: ngủ đủ và đều chính là "thuốc bổ" rẻ tiền nhất. Để bảo vệ sức khỏe cho bản thân và gia đình, người cao tuổi nên áp dụng 4 điều sau:

1. Điều chỉnh giờ giấc, cố gắng ngủ trước 22h30

Thiết lập giờ lên giường cố định, đưa việc xem điện thoại, xem phim sớm hơn; sau 8 giờ tối nên hạn chế tiếp xúc ánh sáng xanh. Kiên trì khoảng 20 ngày, não bộ sẽ hình thành "trí nhớ giấc ngủ", giúp dễ ngủ hơn.

2. Tạo nghi thức thư giãn trước khi ngủ

Ngâm chân 15 phút, hít thở sâu hoặc giãn cơ nhẹ nhàng trước khi ngủ giúp giảm kích thích thần kinh giao cảm, làm nhịp tim chậm lại. Nghe nhạc nhẹ cũng có tác dụng an thần.

3. Kiểm soát ăn khuya và lượng nước uống

Tránh thực phẩm nhiều đường, nhiều muối trong vòng 2 giờ trước khi ngủ; hạn chế uống quá nhiều nước để giảm việc thức giấc đi tiểu ban đêm. Bữa tối ăn vừa phải giúp giảm gánh nặng cho tim và hệ tiêu hóa.

4. Theo dõi dấu hiệu nguy cơ, khám định kỳ

Nếu ban đêm thường xuyên thấy tức ngực, hồi hộp, khó thở hoặc hay tỉnh giấc lúc rạng sáng, cần đi khám tim mạch – não ngay. Nên thực hiện điện tâm đồ, đo huyết áp và mỡ máu ít nhất 1 lần mỗi năm.

Các chuyên gia thống nhất, người trung niên và cao tuổi tuyệt đối không được xem nhẹ nguy cơ sức khỏe về đêm.

Minh Anh