Hàng dài người chờ đến lượt lấy vàng đã mua trên giấy hẹn tại cửa hàng Bảo Tín Mạnh Hải

Động thái trên của các khách hàng mua vàng tại Bảo Tín Mạnh Hải diễn ra ngay sau khi xuất hiện thông tin về việc xuất hiện của cơ quan công an và lực lượng chức năng tại một cửa hàng vàng của Bảo Tín Minh Châu tại số 29 phố Trần Nhân Tông vào chiều ngày 25/3.

Theo thông tin do một khách hàng cung cấp, việc mua vàng tại Bảo Tín Mạnh Hải được ghi nhận thông qua Hợp đồng mua bán hàng hóa, trong đó người mua trả 100% tiền mua vàng (thông qua hình thức đặt cọc) nhưng không được nhận vàng ngay mà phải hơn 2 tháng sau mới đến thời điểm nhận vàng.

“Tôi mua vàng tại Bảo Tín Mạnh Hải, đã trả đủ tiền mà phải hơn 2 tháng mới đến thời hạn nhận vàng, chiều qua, sau biến cố công an làm việc tại cửa hàng của Bảo Tín Minh Châu đang lo lắng thì nhận được thông báo trả vàng trước thời hạn ghi trên hợp đồng của Bảo Tín Mạnh Hải. Chiều qua (25/3) tôi và các khách hàng khác được thông báo qua tin nhắn ra xếp hàng nhận vàng nhưng họ phát chút xong báo lỗi hệ thống. Sáng nay tôi lại ra xếp hàng để nhận vàng thì đông nghịt, xếp từ 5h sáng, không rõ mấy giờ thì cửa hiệu hết vàng” , một khách hàng mua vàng tại cửa hàng Bảo Tín Mạnh Hải 163 Cầu Giấy (Hà Nội) chia sẻ với MarketTimes.

Liên quan đến việc mua vàng trả tiền trước nhận vàng sau, chia sẻ với báo chí, ông Nguyễn Quang Huy, CEO Khoa Tài chính - Ngân hàng (Trường Đại học Nguyễn Trãi) cho rằng, xét ở khía cạnh tích cực, đây là hình thức giúp người mua chủ động chốt giá, hỗ trợ kế hoạch tài chính.

Tuy nhiên, khi giao dịch không còn dừng ở trao tay tài sản ngay lập tức, mà kéo dài theo thời gian, yếu tố rủi ro cũng dịch chuyển theo, âm thầm nhưng đáng lưu ý.

“Khác với mua bán thông thường, người mua theo hình thức này đã hoàn tất nghĩa vụ thanh toán, nhưng quyền sở hữu thực tế lại đến sau. Khoảng “độ trễ” này chính là nơi rủi ro hình thành”, ông Huy lưu ý.

Trong điều kiện thị trường thuận lợi, mọi thứ có thể diễn ra suôn sẻ. Tuy nhiên, khi giá biến động mạnh hoặc thanh khoản thị trường thay đổi, có thể phát sinh một số tình huống như tiến độ giao vàng bị kéo dài hơn dự kiến, hoặc nguồn cung thực tế không đáp ứng kịp cam kết.

Khi đó, điều khoản hợp đồng trở thành yếu tố quyết định quyền lợi, thay vì giá mua ban đầu. Đáng lưu ý, những rủi ro này không dễ nhận diện ngay từ đầu, bởi giao dịch vẫn mang hình thức quen thuộc của mua bán hàng hóa.

Theo ông Huy, hình thức “trả tiền trước - nhận vàng sau” đang từng bước tài chính hóa giao dịch vàng theo cách khá tự nhiên. Khi người mua không còn nhận vàng ngay mà tham gia vào một cam kết giao dịch trong tương lai, bản chất giao dịch đã dịch chuyển từ mua bán vật chất sang nắm giữ kỳ vọng giá.

Sự chuyển dịch này khiến vàng không chỉ còn là tài sản tích trữ mà dần mang đặc điểm của một công cụ tài chính, với yếu tố định giá theo thời gian, phụ thuộc vào kỳ vọng thị trường và năng lực thực hiện hợp đồng của bên bán.

“Khi quy mô các hợp đồng tăng lên, thị trường có thể xuất hiện tình trạng giao dịch vượt quá lượng vàng vật chất thực có”, ông nói.

Cũng theo ông Huy, điều này không hoàn toàn tiêu cực nếu được kiểm soát tốt, bởi nó giúp thị trường linh hoạt hơn. Tuy nhiên, trong điều kiện thiếu chuẩn hóa và minh bạch, quá trình tài chính hóa có thể khiến cung - cầu bị lệch khỏi giá trị thực, giá cả trở nên nhạy cảm hơn với yếu tố tâm lý, đồng thời gia tăng rủi ro niềm tin khi thị trường biến động mạnh.

Ông Huy cũng cảnh báo, người mua có thể đối mặt với nhiều rủi ro nếu doanh nghiệp bán vàng gặp sự cố như đứt gãy nguồn cung, vướng mắc pháp lý hoặc rủi ro trong quá trình vận hành. Khi đó, doanh nghiệp có thể không giao vàng đúng hạn, khiến người mua không nhận được vàng và chịu ảnh hưởng đáng kể từ biến động giá trong thời gian không nắm giữ tài sản.

Tại cửa hàng vàng, nhiều người dân cùng chung lo lắng việc nhiều đơn vị kinh doanh vàng đang bán vàng, bạc trên giấy. Trong trường hợp doanh nghiệp công bố phá sản, thua lỗ hoặc liên quan đến pháp lý thì họ có được nhận vàng không, hay mất trắng?

Theo PV