Doanh nghiệp Việt đang “dùng” AI tốt hơn, nhưng vẫn loay hoay ở bài toán quản trị
AI đang được ứng dụng ngày càng phổ biến trong doanh nghiệp Việt Nam. Từ marketing, chăm sóc khách hàng đến phân tích dữ liệu, nhiều cá nhân ghi nhận năng suất làm việc tăng rõ rệt. Tuy nhiên, phía sau bức tranh tích cực đó là một nghịch lý: AI chưa tạo ra chuyển đổi tương xứng ở cấp độ tổ chức.
Nhiều doanh nghiệp đầu tư mạnh cho công nghệ, khuyến khích nhân viên sử dụng AI như một công cụ làm việc hàng ngày. Nhân sự làm nhanh hơn, báo cáo tốt hơn, nhưng hiệu quả chung của tổ chức – từ vận hành đến tăng trưởng – lại không cải thiện rõ rệt như kỳ vọng.
Theo giới chuyên gia, đây là biểu hiện của "AI Productivity Paradox" – nghịch lý năng suất AI, khi công nghệ giúp cá nhân tối ưu hiệu suất nhưng không được chuyển hóa thành lợi thế cạnh tranh ở cấp doanh nghiệp.
Thiếu năng lực quản trị AI cấp tổ chức
TS. Lê Minh Thành – Giám đốc chương trình Mini MBA in AI tại Trường Kinh doanh và Quản trị Geneva Thụy Sĩ (SSBM), cho rằng sai lầm phổ biến của doanh nghiệp là tiếp cận AI như một bài toán công cụ. AI không thể tự tạo ra giá trị nếu thiếu chiến lược, dữ liệu chuẩn hóa và mô hình vận hành phù hợp. Thách thức thực sự nằm ở năng lực quản trị AI ở cấp tổ chức.
Trong thực tế, không ít doanh nghiệp cho phép mỗi phòng ban tự lựa chọn công cụ AI khác nhau. Marketing, sales, vận hành hay tài chính vận hành trên các hệ thống rời rạc, khiến dữ liệu phân mảnh và quyết định thiếu đồng bộ. Thay vì trở thành chất xúc tác cho tăng trưởng, AI trong nhiều trường hợp lại làm gia tăng sự rời rạc trong tổ chức.
Ông Kiều Mạnh Toàn, – Nghiên cứu sinh Tiến sĩ tại SSBM, nguyên Giám đốc khối Khách hàng Doanh nghiệp và Chính phủ Microsoft Việt Nam, nhận xét rằng năng lực AI cá nhân không tự động chuyển hóa thành giá trị bền vững. Khi thiếu một "hệ điều hành AI" gắn với chiến lược kinh doanh, các chỉ số tác động thực tế của AI lên doanh nghiệp vẫn rất mơ hồ, dù mức độ sử dụng ngày càng cao.
Áp lực lớn nhất trong quá trình chuyển đổi này thường dồn lên quản lý cấp trung. Họ vừa phải đảm bảo KPI hiện tại, vừa phải thích nghi với những cách làm việc mới cùng AI, trong khi chưa được trang bị đầy đủ tư duy và công cụ quản trị phù hợp. AI vì thế dễ trở thành "điểm cộng cá nhân", hơn là "đòn bẩy chiến lược" cho cả tổ chức. Từ góc nhìn chuyển đổi AI, doanh nhân Nguyễn Tiến Huy – Nhà sáng lập kiêm Tổng Giám đốc Tổ hợp truyền thông và công nghệ PENCIL Group – cho rằng AI sẽ không phát huy giá trị nếu chỉ được sử dụng như tập hợp các công cụ cá nhân. Thách thức thực sự nằm ở năng lực gắn AI với chiến lược kinh doanh, cấu trúc tổ chức và quy trình vận hành, thay vì triển khai rời rạc theo phong trào.
Phiên trao đổi với sự tương tác từ các khán giả trong khán phòng
Khoảng trống quản trị lan sang nhiều ngành, từ AI đến dịch vụ y tế
Khoảng trống về năng lực quản trị không chỉ xuất hiện trong các doanh nghiệp công nghệ, mà đang bộc lộ rõ ở nhiều lĩnh vực tăng trưởng nhanh, trong đó có dịch vụ y tế tư nhân.
Sau đại dịch, nhiều phòng khám và chuỗi y tế đầu tư mạnh vào cơ sở vật chất và đội ngũ bác sĩ. Tuy nhiên, khi mở rộng quy mô, không ít đơn vị gặp khó trong việc kiểm soát chất lượng dịch vụ, chi phí vận hành và trải nghiệm người bệnh. Theo TS. Nguyễn Sinh Mỹ - Giám đốc chương trình Mini MBA cho ngành Quản lý dịch vụ Y tế tại SSBM, vấn đề cốt lõi không nằm ở chuyên môn y khoa, mà ở hệ thống quản trị. Nếu thiếu mô hình quản trị đủ mạnh để kết nối con người, quy trình và hiệu quả vận hành, tăng trưởng nhanh rất dễ kéo theo rủi ro suy giảm chất lượng.
Điểm chung giữa AI và dịch vụ y tế cho thấy: khi tổ chức bước vào giai đoạn tăng tốc, năng lực lãnh đạo và quản trị cần đi trước một bước. Công nghệ hay chuyên môn chỉ thực sự phát huy giá trị khi được tích hợp trong một khung vận hành thống nhất.
Trước thực tế đó, nhu cầu về các chương trình đào tạo quản trị mang tính ứng dụng đang ngày càng rõ nét. Doanh nghiệp không chỉ cần học cách "dùng AI", mà cần hiểu cách tổ chức, điều phối và đo lường AI ở cấp doanh nghiệp; tương tự, các cơ sở y tế cũng cần hệ thống hóa quản trị để đảm bảo tăng trưởng bền vững.
Các chuyên gia chia sẻ về các chương trình đào tạo mới đáp ứng nhu cầu thị trường
Ngày 19/4, Trường Kinh doanh và Quản trị Geneva Thụy Sĩ (SSBM) đã giới thiệu hai chương trình đào tạo quản trị ngắn hạn nhằm đáp ứng nhu cầu này. Trong đó, Mini MBA in AI tập trung phát triển năng lực lãnh đạo và quản trị AI ở cấp tổ chức, giúp nhà quản lý xây dựng lộ trình AI gắn với chiến lược kinh doanh. Song song, chương trình Mini MBA in Healthcare Service Management hướng đến việc hệ thống hóa quản trị dịch vụ y tế, hỗ trợ các phòng khám và chuỗi y tế kết nối hiệu quả giữa chuyên môn, nhân sự, vận hành và hoạt động kinh doanh.
Theo đại diện đơn vị đào tạo, điểm chung của các chương trình này là thời lượng ngắn, tính thực tiễn cao và phù hợp với bối cảnh doanh nghiệp Việt Nam – nơi áp lực chuyển đổi và mở rộng đang diễn ra nhanh hơn bao giờ hết.
Trong bối cảnh AI ngày càng phổ cập, lợi thế cạnh tranh không còn nằm ở việc ai tiếp cận công nghệ sớm hơn, mà ở việc ai có khả năng tổ chức và dẫn dắt công nghệ tốt hơn. Cuộc chơi vì thế đang dịch chuyển từ kỹ thuật sang quản trị – nơi năng lực lãnh đạo trở thành yếu tố quyết định sự bứt phá dài hạn.
SSBM là trường đào tạo kinh doanh hàng đầu tại Thụy Sỹ, chuyên các chương trình quản trị ứng dụng dành cho lãnh đạo và nhà quản lý; hiện có hơn 200 học viên tại Việt Nam.
Mini MBA in AI: Phát triển năng lực lãnh đạo và quản trị AI ở cấp tổ chức.
Mini MBA in Healthcare Service Management: Hệ thống hóa quản trị dịch vụ y tế, kết nối chuyên môn, vận hành và kinh doanh.
Đơn vị tư vấn du học: Công ty TNHH Truyền thông và Giáo dục Chân Trời.
