Chân dung ông chủ Bảo Tín Minh Châu: Từ thợ sửa xe đến “đế chế vàng” trăm tỷ và những phát ngôn gây tranh cãi

Bảo Tín Minh Châu là một trong những công ty lớn trong lĩnh vực kinh doanh và chế tác vàng bạc đá quý ở Việt Nam. Trên website chính thức, Bảo Tín Minh Châu cho biết sau hơn 30 năm phát triển, đã có 3 cơ sở kinh doanh tại Hà Nội và 200 đại lý trên toàn quốc.

"Ông trùm buôn vàng" có xuất phát điểm từ thợ sửa xe

Ông Vũ Minh Châu (sinh năm 1953) là con cả của bà Điểm. Ông thành lập thương hiệu vàng Bảo Tín Minh Châu năm 1989. Năm 1995, cửa hàng vàng được nâng cấp thành Công ty TNHH Bảo Tín Minh Châu, có trụ sở tại đường Trần Nhân Tông, quận Hai Bà Trưng, TP Hà Nội.

Được biết, từ năm 11 tuổi, ông đã biết kiếm tiền để trang trải nhu cầu ăn học và quần áo của bản thân. Năm 15 tuổi, sau giờ học ông sửa xe đạp, đi câu tôm, cua, cá để chia sẻ gánh nặng kinh tế cho gia đình.

Trước khi trở thành một doanh nhân giàu có, là chủ của chuỗi cửa hàng kinh doanh vàng bạc nổi tiếng đất Hà thành, như bao thanh niên thời chiến, ông Châu từng nhập ngũ, sống và chiến đấu suốt 6 năm trời, đã nếm trải nhiều khó khăn, vất vả.

Rời quân ngũ, ông sống bằng nhiều nghề, từ lái xe ô tô chở xăng, chở thực phẩm, rồi đóng xe lam, thành lập nhóm lái xe lam, tạo công ăn việc làm cho những người bạn.

Lúc đó, vàng bạc không chỉ là thứ hàng xa xỉ, mà là cả một gia tài. Ngay cả cụ bà Lương Thị Điểm, thân mẫu của ông Châu, người được xem như "tổ nghiệp" nghề vàng của gia đình, cũng không nghĩ đến một ngày, việc kinh doanh của cả nhà lại gắn bó với thứ hàng hóa quý giá đến vậy và sau đó có thể phát triển được như ngày hôm nay.

Là anh cả trong gia đình 6 anh em, Vũ Minh Châu sớm được tiếp xúc với vàng từ sớm. Lúc thì giao hàng cho bà con quanh vùng. Lúc được mẹ giao mang cầm vàng đi cả chục cây số đến thuê thợ đánh vàng thành nhẫn.

Đường xa, lại phải chờ hàng tiếng đồng hồ mới lấy được nhẫn về, Vũ Minh Châu cảm thấy bức bối. Ông quyết định tìm cách tự học. “Làm gì có vàng để tập đâu. Tôi mày mò mua bộ đồ nghề, bập bõm tập trên nhôm, đồng. Vốn là người yêu thích nghề cơ khí và đam mê làm những công việc tỉ mỉ. Như khi còn nhỏ, tôi đã từng lấy những mảnh xác máy bay, đuôi bom để làm những vật dụng, đồ dùng, đồ chơi như nhẫn, huy hiệu hình máy bay, lưỡi câu chùm, ca uống nước rồi gò bàn là điện… Vì thế nên tôi học nghề vàng khá nhanh, một thời gian sau đã có thể tự làm cho mình và làm cho người cùng phố, kiếm được đôi chút tiền công để chi tiêu”, ông Châu kể lại những ngày đầu tiên đến với nghề kim hoàn.

Đến năm 1989, khi công cuộc đổi mới đất nước cho phép tư nhân kinh doanh vàng bạc, ông Châu đã mở được cửa hàng vàng chung với bạn bè có tên Kim Tín tại phố Bạch Mai, nửa năm sau, ông mở cửa hàng Bảo Tín đầu tiên mang thương hiệu Bảo Tín đầu tiên. Qua 6 năm, năm 1995, doanh nghiệp nhỏ đó đã phát triển lên thành Công ty TNHH Vàng Bạc đá quý Bảo Tín Minh Châu, là một trong những Công ty kinh doanh và chế tác vàng bạc đá quý uy tín hàng đầu tại Việt Nam.

Gắn với sự giàu có của một gia tộc kinh doanh vàng, ông Vũ Minh Châu cũng đề cao văn hóa công ty, văn hóa kinh doanh.

Bảo Tín Minh Châu có sự thay đổi lớn: Ông Vũ Minh Châu không còn là người đại diện pháp luật

Theo thông tin trên báo Tuổi trẻ dẫn thông tin từ dữ liệu từ hệ thống đăng ký kinh doanh quốc gia, đến tháng 5-1995 Công ty TNHH Bảo Tín Minh Châu được thành lập chính thức trên cơ sở nâng cấp từ một cửa hàng vàng có trụ sở tại đường Trần Nhân Tông, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội.

Thời điểm năm 2018, công ty có vốn điều lệ 100 tỉ đồng do 2 cổ đông góp vốn. Trong đó, ông Vũ Minh Châu góp 90,17 tỉ đồng, tương đương 90,17%; người còn lại là ông Vũ Phương Nam góp 9,83 tỉ đồng, tương đương 9,83%.

Ngày 11-6-2024, công ty nâng vốn điều lệ lên 300 tỉ đồng. Trong đó, ông Vũ Minh Châu góp 290,17 tỉ đồng, tương ứng 96,7%; số vốn còn lại do cổ đông Vũ Phương Nam góp 9,83 tỉ đồng, tương ứng 3,3%.

Ở lần thay đổi ngày 28-10-2024, ông Vũ Minh Châu không còn là người đại diện pháp luật; theo đó, bà Phạm Lan Anh giữ chức Giám đốc kiêm người đại diện pháp luật.

Đáng chú ý, ngày 9-6-2025, công ty nâng vốn điều lệ từ 300 tỉ đồng lên 400 tỉ đồng. Trong đó, ông Vũ Minh Châu nắm giữ 97,5% số vốn, phần còn lại do cổ đông Vũ Phương Nam góp.

Ở lần thay đổi gần đây nhất vào tháng 3-2026, Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh của Công ty TNHH Bảo Tín Minh Châu đã nâng số lượng ngành nghề kinh doanh từ 13 lên 14, trong đó bổ sung thêm ngành nghề kinh doanh bất động sản, quyền sử dụng đất thuộc chủ sở hữu hoặc đi thuê.

Ngoài vàng, ít người biết rằng ông Vũ Minh Châu còn là người sáng lập Công ty Dưỡng Dược Minh Châu. Đến năm 2010, công ty đổi tên thành Công ty Dưỡng Dược Bảo Sinh, do ông Vũ Minh Tiến làm giám đốc.

Loạt phát ngôn gây tranh cãi về phụ nữ của ông chủ Bảo Tín Minh Châu

Tuy nhiên, bên cạnh hình ảnh doanh nhân thành đạt, ông cũng là nhân vật gây nhiều tranh cãi bởi những phát ngôn thẳng thắn, thậm chí bị cho là “lệch chuẩn” về phụ nữ.

Đáng chú ý, ông Châu từng gây chú ý trên mạng xã hội về quan điểm về những người phụ nữ. Tạp chí Giáo dục Việt Nam dẫn nội dung trong tập Luận của ông chủ "đế chế" vàng Bảo Tín Minh Châu: “Chăm, hiền là những đức tính quý báu nhất của người vợ. Phụ nữ đẹp thường không chăm, phụ nữ thông minh thường không hiền”; “Thiên nga mà tắm thương trường cũng trở thành gà chọi”...

Ông thẳng thắn cho rằng: “Tôi nghĩ phụ nữ không nên thành đạt mà chỉ nên là người dịu dàng và tinh tế. Là đàn ông thành đạt, tôi biết một điều rằng, một người đàn ông thông minh sẽ chẳng bao giờ lấy người phụ nữ thành đạt làm vợ”.

Tổng giám đốc Bảo Tín Minh Châu cũng không ủng hộ phụ nữ bước vào thương trường, bởi: “Sau một thời gian kinh doanh, những nét nữ tính của họ đều biến mất”.

Với ông, phụ nữ phải đẹp Chân phương - Thánh thiện - Con nhà lành - Dịu dàng - Nữ tính và Thông minh. Riêng về phong cách ăn mặc nhất định là phải theo “gu”: “Âu ra Âu mà Á thì phải ra Á”.

Có lẽ, chính bởi sự "kỹ" trong quan điểm sống nên ngay trong triết lý kinh doanh và xây dựng văn hóa doanh nghiệp của ông cũng vô cùng khác biệt.

Tại Bảo Tín Minh Châu, mọi nhân viên đều được yêu cầu tuân thủ những quy tắc nghiêm ngặt về hình thức và trang phục. Tất cả nhân viên của công ty, nam phải như thầy giáo, nữ như cô giáo, tóc để đen tự nhiên, không nhuộm màu, không uốn tỉa "đuôi chuột", không xăm môi, phun mày; nam không xăm trổ, không cắt tóc cua, trọc, không để các kiểu tóc dị thường và không được mặc quần bó sát, cạp trễ.

Ngoài những quan điểm về văn hoá công ty mang tính khác biệt, ông Vũ Minh Châu, người sáng lập Bảo Tín Minh Châu nhiều lần vấp phải những chỉ trích về phát ngôn liên quan đến phụ nữ như: “Tôi nghĩ phụ nữ không nên thành đạt mà chỉ nên dịu dàng và tinh tế. Là đàn ông thành đạt, tôi biết một điều rằng một người đàn ông thông minh sẽ chẳng bao giờ lấy người phụ nữ thành đạt làm vợ”.

Hay ông Châu nêu quan điểm: "Tôi thấy người Việt Nam da vàng thì nên để tóc đen là đẹp nhất, nổi nhất. Phụ nữ da vàng nhưng lại nhuộm tóc vàng, thành ra tóc với da mặt thành một khối cùng tông, trông cứ bì bì, sợ lắm, xấu lắm". Ông cũng từng chia sẻ có một cô con gái 12 tuổi, rất chân phương, không ép nhuộm tóc, son phấn hay mặc quần ống bó, cạp trễ. Thậm chí ông còn không muốn con gái cắt tóc ngắn. Sau đó, khi bé gái cắt ngắn một chút đã bị ông nhắc nhở.

"Còn vợ tôi thì tôi chỉ chấm được 70% trong việc đáp ứng tiêu chí về cái đẹp của tôi. Cách ăn mặc của vợ tôi đôi khi không làm tôi hài lòng, tuy nhiên gần đây sau những lần tranh luận, to tiếng thì cũng đã có sự thay đổi theo chuẩn mực về cái đẹp của tôi", ông Châu tiết lộ.

Người sáng lập Bảo Tín Minh Châu cũng không ủng hộ phụ nữ bước vào thương trường, bởi: “Sau một thời gian kinh doanh, những nét nữ tính của họ đều biến mất”.

Hầu hết, các phát ngôn trên của ông Vũ Minh Châu đều nhận về vô số ý kiến trái chiều. Nhiều người cho rằng tư tưởng trên của ông là đi ngược lại với thời đại khi ai cũng có quyền bình đẳng trong xã hội, nhất là khi vai trò của nữ giới ngày càng được đề cao.

Theo Nam An